Δρόμοι

H «πτητική μηχανή»…

… που φορούσε ήταν εμπνευσμένη από τον Λεονάρντο Ντα Βίντσι. Μηχανή, τρόπος
του λέγειν. Δυο φτερά. Ο Τζέιμς Άλφορντ, 29 ετών, πήδηξε με αυτά από μια
βουνοκορφή της Φλόριντα. Όλα πήγαιναν καλά, λέει ένας φίλος του, μέχρι τα
τελευταία δύο δευτερόλεπτα. Άφησε την τελευταία του πνοή στο νοσοκομείο, πέντε
ώρες μετά την ανώμαλη προσγείωση. H ιδέα για τα φτερά τού είχε έρθει
μελετώντας κάτι σχέδια του Ντα Βίντσι. Κρατούσε ημερολόγιο. «Τα φτερά μου
είναι στην εντέλεια. Σπουδαία ημέρα για πτήση» είχε γράψει λίγο πριν από την
απογείωση.

Καλές ή κακές…

… οι ουτοπίες ήταν πάντα στο προσκεφάλι μας. Κοιμόμαστε και ξυπνάμε με
αυτές. Τις έχουμε μελετημένες στην εντέλεια. Ονειρευόμαστε να βγουν αληθινές
και ωστόσο πόσες φορές δεν ξυπνήσαμε μέσα στον ιδρώτα; H ουτοπία του ενός, ο
εφιάλτης του άλλου. «Αν το ίδιο πράγμα ήταν από τη φύση ωραίο και σοφό μαζί
για όλους, δεν θα υπήρχε αντιλογία και έριδα στους ανθρώπους». (Ευριπίδης,
«Φοίνισσαι»). Ο Σέξτος γράφει για μια γριά στην αρχαία Αττική που έπινε άφοβα
τριάντα δράμια κώνειο και για έναν Λύσι που έπαιρνε χωρίς παρενέργειες τέσσερα
δράμια όπιο. Ο Δημοφών, ο τραπεζοκόμος του Αλεξάνδρου, καθόταν στον ήλιο και
τον έπιαναν ρίγη, καθόταν στον ίσκιο και έσκαγε από τη ζέστη. Ο Καίσαρ
Τιβέριος έβλεπε στο πηχτό σκοτάδι. Εμείς εξακολουθούμε να σπάμε τα μούτρα μας
μέσα σε αυτό. Εμπιστευόμαστε να μας δείξουν τον δρόμο στρατιές τυφλές και όταν
πια γελαστούμε, πρόθυμα δεχόμαστε να μας οδηγήσουν στρατιές μονόφθαλμες.

Ένας…

… που πίνει κώνειο και δεν παθαίνει τίποτα, μπορεί να βγάλει φιρμάνι να το
πίνουν άφοβα και οι άλλοι; Το νέκταρ του ενός, το κώνειο του άλλου. Κάπως έτσι
μοιάζουν οι ουτοπίες. Όλες τους μελετημένες στην εντέλεια, σαν ένα ρυμοτομικό
σχέδιο. Ύστερα, ένα τετράδιο γεμάτο διαγραφές, σαν ένας οικισμός αυθαίρετος.
Τα πεδία των μαχών είναι στρωμένα με καλές προθέσεις. Μπορούμε να κάνουμε
αλλιώς;

Ο Τζέιμς Άλφορντ…

… είχε ξεσηκώσει στην εντέλεια τα φτερά που είχε δει στα χειρόγραφα του Ντα
Βίντσι, είχε μελετήσει όλες τις λεπτομέρειες, είχε υπολογίσει να ανοίξει το
αλεξίπτωτό του στη σωστή στιγμή, είχε λογαριάσει να κάνει στροφή 45 μοιρών
πριν προσγειωθεί. Ήξερε πως όσοι είχαν αποπειραθεί αυτό το εγχείρημα, από τις
αρχές του περασμένου αιώνα, είχαν όλοι τους σκοτωθεί. «Ένας χάρτης του κόσμου
που δεν θα περιελάμβανε την ουτοπία, δεν θα άξιζε να του ρίξει κανείς ούτε μια
ματιά» έλεγε ο Όσκαρ Ουάιλντ. «Γιατί θα του έλειπε η μοναδική χώρα όπου
προσεγγίζει κάθε τόσο η ανθρωπότητα». Κάπου σε ένα σημείο αυτού του χάρτη
έπεσε ο Τζέιμς Άλφορντ. Δεν ήταν ο μόνος.