Σχέδιο ειρήνης στη M. Aνατολή

Μια αχτίδα ελπίδας φάνηκε χθες μέσα στο σκοτάδι που έχει καλύψει τη Μέση
Ανατολή: έχει τη μορφή ενός εναλλακτικού συμφώνου ειρήνης, με πρωτεργάτη την
ισραηλινή Αριστερά.

Συμμαχία ειρήνης. Ο Ισραηλινός Γιόσι Μπεϊλίν μαζί με τον Παλαιστίνιο Γιάσερ Αμπέντ Ράμπο έπειτα από τη συνέντευξη Τύπου κατά την οποία δημοσιοποιήθηκε η «Ελβετική Διευθέτηση»

Όλα ξεκίνησαν πριν από δύο χρόνια, με πρωτοβουλία του Γιόσι Μπεϊλίν, πρώην
υπουργού Δικαιοσύνης του Ισραήλ και αρχιτέκτονα των ειρηνευτικών συμφωνιών του
Όσλο. Περίπου 25 διανοούμενοι, πολιτικοί και ειρηνιστές Ισραηλινοί και
Παλαιστίνιοι συναντήθηκαν τότε στη Γενεύη προκειμένου να επεξεργαστούν από
κοινού ένα σύμφωνο ειρήνης το οποίο θα μπορούσε να χρησιμεύσει ως βάση για
ενδεχόμενες επίσημες διαπραγματεύσεις.

Στην ισραηλινή ομάδα μετείχαν πολλοί αντιπολιτευόμενοι βουλευτές των
Εργατικών, όπως ο Αβραάμ Μπουργκ, αλλά και βουλευτές του αριστερού κόμματος
Μερέτζ. Στην παλαιστινιακή, μετείχαν υπουργοί, βουλευτές και ηγέτες της Φατάχ
όπως ο Γιάσερ Αμπέντ Ράμπο, ο Χισάμ Αμπντέλ Ράζεκ και ο Ναμπίλ Κασίς.
Ακολούθησαν δεκάδες ακόμη συναντήσεις, τόσο στο εξωτερικό όσο και στη Μέση
Ανατολή. Έπειτα από μία τριήμερη σύνοδο σε ιορδανικό ξενοδοχείο της Νεκράς
Θάλασσας, το περασμένο Σαββατοκύριακο, το προσχέδιο ήταν έτοιμο.

Ονομάστηκε «Ελβετική Διευθέτηση», διότι το ξενοδοχείο όπου διευθετήθηκαν οι
τελευταίες λεπτομέρειες ανήκει σε ελβετική αλυσίδα. Περιλαμβάνει συμβιβαστικές
λύσεις για όλα τα επίμαχα θέματα.

Δύο κράτη

Προβλέπει, όπως και ο «οδικός χάρτης», τη συνύπαρξη δύο κρατών, του Ισραήλ και
της Παλαιστίνης, αλλά δεν απαιτεί προηγουμένως από τους Παλαιστινίους να
προβούν σε «δημοκρατικές μεταρρυθμίσεις». H «Ελβετική Διευθέτηση» αναμένεται
να υπογραφεί επισήμως στη Γενεύη τον επόμενο μήνα, πιθανώς στις 4 Νοεμβρίου,
επέτειο της δολοφονίας του Γιτζάκ Ράμπιν, το 1995, από έναν Εβραίο εξτρεμιστή.
Κατόπιν, θα σταλούν μέσω του ταχυδρομείου αντίγραφα σε εκατομμύρια σπίτια
Ισραηλινών και Παλαιστινίων. Οι διαπραγματευτές εξέφρασαν την ελπίδα να
παραστούν στην υπογραφή όλοι οι ηγέτες της διεθνούς κοινότητας.

Αρκετές χώρες, όπως η Αίγυπτος, η Ιορδανία, η Νορβηγία, η Ελβετία, η Σουηδία,
η Βρετανία και η Ιαπωνία φέρεται να έχουν ήδη δείξει ενδιαφέρον για την
προσπάθεια. Από επίσημη πηγή έγινε γνωστό πως ο Ράμπο και ο Μπεϊλίν ενημέρωσαν
χθες σχετικά στο Κάιρο Αιγυπτίους αξιωματούχους. Για τις επαφές και τις
λεπτομέρειες της συμφωνίας έχει ενημερωθεί και ο Γιάσερ Αραφάτ. Ωστόσο, η
συμφωνία που ετοιμάστηκε στην Ιορδανία προκάλεσε έντονες αντιδράσεις στην
ισραηλινή Δεξιά.

Όχι του Σαρόν

«Με ποιο δικαίωμα επιτρέπουν στον εαυτό τους αυτοί οι αριστεροί να προτείνουν
συμβιβασμούς που το Ισραήλ δεν προτίθεται να δεχθεί ούτε και θα δεχθεί ποτέ;»,
αναφώνησε ο Ισραηλινός πρωθυπουργός Αριέλ Σαρόν. Στους ίδιους τόνους ήταν και
οι δηλώσεις των υπουργών του. Τη βαθύτατη επιφύλαξή του εξέφρασε και ο πρώην
υπουργός των Εργατικών, Έχουντ Μπαράκ.

Όμως μέσα στην καταστροφή, τους οκτώ νεκρούς και τους 1.240 άστεγους, που
άφησε πίσω του έπειτα από τριήμερη επιδρομή ο ισραηλινός στρατός στον
προσφυγικό καταυλισμό της Ράφα, στη Λωρίδα της Γάζας, η «Ελβετική Διευθέτηση»
– απόδειξη αν μη τι άλλο μιας αφύπνισης της ισραηλινής Αριστεράς – στέλνει ένα
πολύτιμο μήνυμα ελπίδας.

Τα βασικά σημεία του Συμφώνου Ειρήνης

Σύνορα. Το Ισραήλ θα αποχωρήσει από το σύνολο της Λωρίδας της Γάζας και
από το 98% της Δυτικής Όχθης. Ως αποζημίωση για το υπόλοιπο 2%, θα δοθεί στους
Παλαιστινίους γη στην έρημο Νεγκέβ.

Οικισμοί. Το Ισραήλ θα προσαρτήσει λιγότερους από 20 οικισμούς της
Δυτικής Όχθης. Όλοι οι οικισμοί στη Λωρίδα της Γάζας θα διαλυθούν.

Ιερουσαλήμ. H πόλη θα χωριστεί από μια διεθνή μεθόριο, με τις εβραϊκές
γειτονιές να περιέρχονται στο Ισραήλ και τις αραβικές στην Παλαιστίνη. Το
Τέμενος Αλ Άκσα, ο τρίτος ιερότερος τόπος του Ισλάμ, θα περιέλθει σε
παλαιστινιακό έλεγχο και τμήματα του Δυτικού Τείχους, του ιερότερου τόπου του
Ιουδαϊσμού, θα παραμείνουν υπό ισραηλινό έλεγχο.

Πρόσφυγες. Δεν γίνεται καμία αναφορά στο «δικαίωμα επιστροφής» των
προσφύγων Παλαιστινίων στο σημερινό Ισραήλ. Ένας Παλαιστίνιος διαπραγματευτής,
ο Χισάμ Αμπντέλ Ρατζέκ, δήλωσε πως οι πρόσφυγες μπορεί να μετεγκατασταθούν
στην Παλαιστίνη, να μετακινηθούν σε μια τρίτη χώρα ή να λάβουν αποζημίωση και
να παραμείνουν όπου βρίσκονται. Μόνο με ισραηλινή συναίνεση, ωστόσο, θα
μπορέσουν να εγκατασταθούν στο Ισραήλ.