Eκρηκτική επέτειος

Τρία χρόνια συμπληρώνονται σήμερα από την έκρηξη της δεύτερης ιντιφάντας.
Και η εικόνα της Μέσης Ανατολής μοιάζει περισσότερο ζοφερή από ποτέ. H νέα
παλαιστινιακή κυβέρνηση που εγκρίθηκε το Σάββατο φέρει τη «σφραγίδα» του
Γιάσερ Αραφάτ. Μια εξέλιξη που ασφαλώς θα εξοργίσει Αμερικανούς και
Ισραηλινούς παρατείνοντας το αδιέξοδο.

Αντιισραηλινές διαδηλώσεις. Παλαιστίνιοι επιδεικνύουν μια τεράστια παλαιστινιακή σημαία, «εορτάζοντας» τη συμπλήρωση τριών ετών από την έναρξη της δεύτερης ιντιφάντας

Ήταν 28 Σεπτεμβρίου του 2000 όταν ο Αριέλ Σαρόν, απλός ηγέτης της ισραηλινής
αντιπολίτευσης τότε, επισκέφθηκε την Πλατεία των Τζαμιών στην Ανατολική
Ιερουσαλήμ – τον τρίτο ιερότερο τόπο των μουσουλμάνων μετά τη Μέκκα και τη
Μεδίνα. H ατμόσφαιρα ήταν ήδη εκρηκτική. H ισραηλινοπαλαιστινιακή σύνοδος του
Καμπ Ντέιβιντ, τον Ιούλιο, είχε στεφθεί με αποτυχία και η ειρηνευτική
διαδικασία ήταν, για μια ακόμα φορά, μετέωρη. H επίσκεψη του Σαρόν προσέφερε
τη θρυαλλίδα. Ο θάνατος από ισραηλινά πυρά, μία ημέρα αργότερα, επτά
Παλαιστινίων που διαδήλωναν διαμαρτυρόμενοι γι’ αυτήν έκανε τη φωτιά της
δεύτερης ιντιφάντας να φουντώσει.

Οι αριθμοί

Από τότε έχουν περάσει τρία χρόνια. Έχουν σκοτωθεί 3.497 άνθρωποι, εκ των
οποίων 2.612 Παλαιστίνιοι και 822 Ισραηλινοί. Έχουν γίνει 127 παλαιστινιακές
επιθέσεις αυτοκτονίας, εκατοντάδες ισραηλινές «εκκαθαριστικές» επιχειρήσεις.
Σήμερα, το ποσοστό της ανεργίας στα παλαιστινιακά εδάφη ξεπερνά το 30%. Το
ήμισυ και πλέον του πληθυσμού ζει κάτω από το όριο της φτώχειας. H
παλαιστινιακή οικονομία φυτοζωεί και μόνο με τη στήριξη των διεθνών δωρητών. H
άλλοτε κραταιά ισραηλινή οικονομία, από την πλευρά της, διέρχεται πρωτοφανή
κρίση. Ο φετινός προϋπολογισμός λιτότητας είναι μειωμένος κατά 2,5
δισεκατομμύρια ευρώ σε σχέση με πέρυσι. Το ποσοστό των ανέργων θα φτάσει μέχρι
το τέλος του έτους το ρεκόρ του 11%. Το 43% των Ισραηλινών χαρακτηρίζει την
κατάσταση «απελπιστική». Την άποψη αυτή συμμερίζεται αναμφισβήτητα πολύ
μεγαλύτερο ποσοστό των Παλαιστινίων. Το ανεγειρόμενο ισραηλινό τείχος
«ασφαλείας» στη Δυτική Όχθη εντείνει τον αποκλεισμό τους διευρύνοντας το χάσμα
μεταξύ των δύο λαών.

Όσες ακτίνες ελπίδας φάνηκαν τα τρία αυτά τελευταία χρόνια έσβησαν γρήγορα. Ο
Μαχμούντ Αμπάς «άντεξε» στη θέση του πρωθυπουργού των Παλαιστινίων τέσσερις
μήνες, από τις 30 Απριλίου έως τις 6 Σεπτεμβρίου, όταν και παραιτήθηκε
κατηγορώντας ως υπευθύνους τόσο τον Αραφάτ όσο και το Ισραήλ και τις ΗΠΑ. H
μονομερής εκεχειρία που κήρυξαν οι παλαιστινιακές εξτρεμιστικές οργανώσεις
«άντεξε» επτά εβδομάδες, από τις 29 Ιουνίου έως τις 21 Αυγούστου, όταν τα
ισραηλινά ελικόπτερα σκότωσαν έναν ηγέτη της Χαμάς «απαντώντας» σε μια
παλαιστινιακή επίθεση αυτοκτονίας που είχε γίνει δύο ημέρες νωρίτερα, ως
«απάντηση» σε προγενέστερες ισραηλινές δολοφονικές επιχειρήσεις εναντίον
Παλαιστίνιων μαχητών. Ο «οδικός χάρτης» για την ειρήνευση που επεξεργάστηκε το
Κουαρτέτο και πήρε τον δρόμο της εφαρμογής στις 4 Ιουνίου με τη Σύνοδο της
Άκαμπας και προσωπικό «εγγυητή» τον Μπους δεν εφαρμόστηκε ουσιαστικά ποτέ και
μνημονεύεται πλέον μόνο ως ευχολόγιο. Στην πρώτη τους συνάντηση έπειτα από
μήνες, την περασμένη Παρασκευή, στη Νέα Υόρκη, τα μέλη του Κουαρτέτου
ευχήθηκαν να «τεθεί γρήγορα σε εφαρμογή»…

Το βράδυ της ίδιας ημέρας, την ώρα που οι Ισραηλινοί ετοιμάζονταν να εορτάσουν
την εβραϊκή πρωτοχρονιά, ένας μαχητής της ισλαμικής Τζιχάντ διείσδυσε σε έναν
εβραϊκό οικισμό κοντά στη Χεβρώνα και σκότωσε έναν 30χρονο Ισραηλινό καθώς και
ένα βρέφος δύο μηνών. Το Σάββατο, η κεντρική επιτροπή της Φατάχ, της οργάνωσης
του Αραφάτ, ενέκρινε επί της αρχής τη σύσταση της νέας παλαιστινιακής
κυβέρνησης υπό τον Αχμέντ Κορέι, επιβεβαιώνοντας τις εκτιμήσεις των αναλυτών
που ήθελαν τις ισραηλινές απειλές περί «απομάκρυνσης» του Αραφάτ να ενισχύουν
απλώς τη θέση του Παλαιστίνιου προέδρου. H πλειοψηφία των 23 υπουργών που
ενέκρινε η Φατάχ είναι μακροχρόνιοι συνεργάτες του Αραφάτ.

Όρκοι αντίστασης

Ο Μοχάμεντ Νταχλάν, υπεύθυνος επί Αμπάς για την εσωτερική ασφάλεια, ο άνθρωπος
στον οποίο είχαν εναποθέσει τις ελπίδες τους Αμερικανοί και Ισραηλινοί
προκειμένου να κατασταλούν οι Παλαιστίνιοι μαχητές, μένει εκτός κυβέρνησης.
Υπουργός Εσωτερικών, και ως εκ τούτου υπεύθυνος για τα σώματα ασφαλείας,
διορίζεται ένας βετεράνος της Φατάχ, ο Νάσερ Γιουσέφ. Οι Παλαιστίνιοι
«γιορτάζουν» την τρίτη επέτειο της ιντιφάντας με διαδηλώσεις και όρκους να
συνεχίσουν την αντίσταση. Σε έρευνα του πρακτορείου Ρώυτερ, αρκετοί άνθρωποι
και από τις δύο πλευρές υποστήριξαν πως η λύση στη Μέση Ανατολή πρέπει να
επιβληθεί έξωθεν. Άλλοι απηύθυναν έκκληση για αποστολή στην περιοχή διεθνών
παρατηρητών. Αισιόδοξοι, πάντως, για την επίτευξη της ειρήνης δήλωσαν
ελάχιστοι.