Διαστάσεις H δικαίωση του Σωκράτη

Εδώ, οι εκπαιδευτικοί απεργούν επειδή τους αντιμετωπίζουν, και τους
αμείβουν, χειρότερα κι από τους κατώτερους υπαλλήλους. Εκεί, οι πιο τυχεροί
απ’ αυτούς λαμβάνουν μέρος σε ένα επαναστατικό πείραμα.

Σχολείο στο Κολούμπια. Το όνειρο κάθε εκπαιδευτικού παίρνει σάρκα και οστά

Σ’ αυτόν το ναό της γνώσης, που φέρει τον επίσημο τίτλο «Σχολείο στο
Πανεπιστήμιο Κολούμπια» και θεωρείται ένα από τα πιο φιλόδοξα σε όλη την
Αμερική, οι μισθοί των δασκάλων φτάνουν τα 100.000 δολάρια. H αναλογία
δασκάλων – μαθητών είναι ένας προς πέντε (και αργότερα θα γίνει ένας προς
επτά). Το 30% του εκπαιδευτικού προσωπικού έχει διδακτορικό. Οι τάξεις έχουν
μαξιλάρια για να κάθονται αναπαυτικά οι μαθητές, το γυμναστήριο και το
στούντιο των τεχνών έχουν μεγάλους ελεύθερους χώρους, το καφενείο με τις
βυσσινί καρέκλες διαθέτει δωρεάν όλη την ημέρα χυμούς, φρούτα και καφέ. Το
κόστος λειτουργίας είναι βέβαια μεγάλο: πάνω από 12 εκατομμύρια δολάρια τον
χρόνο. Αλλά η διοίκηση σκοπεύει να καλύψει ένα μέρος του από πωλήσεις
προϊόντων και φιλανθρωπικές δωρεές. Μιλάμε άλλωστε για την Αμερική, που εκτός
από χώρα του Μπους και των νεο-ιμπεριαλιστών είναι και χώρα της
εφευρετικότητας, των καινοτομιών και των τολμηρών πειραμάτων.

Ο αρχικός στόχος αυτού του σχολείου, που ξεκίνησε να λειτουργεί χθες, ήταν να
εκπαιδεύσει τα παιδιά των καθηγητών του Κολούμπια. Όταν δέχθηκε όμως
κατηγορίες για ελιτισμό, αποφάσισε ότι οι μισοί του μαθητές θα προέρχονται από
την ευρύτερη περιοχή και θα επιλέγονται με κλήρωση. Από τα 1.700 παιδιά που
έκαναν φέτος αίτηση, κληρώθηκαν 100. Οι όροι ήταν πολύ ελκυστικοί: το σχολείο
καλύπτει το 80% των διδάκτρων αυτών των παιδιών και το 50% των διδάκτρων των
υπολοίπων. Μόνο 6 από τους 200 μαθητές που θα φοιτήσουν φέτος θα πληρώσουν το
σύνολο των 22.000 δολαρίων τον χρόνο.

Υπεύθυνος του προγράμματος σπουδών είναι ένας μελετητής του Μεσαίωνα, ο Μαρκ
Μέγιερ, που κατάρτισε τη διδασκόμενη ύλη γύρω από δύο ερωτήσεις. Τι σημαίνει
να είναι κάποιος ανθρώπινο ον; Τι σημαίνει να είναι κάποιος μορφωμένο άτομο;
«Ο καλύτερος τρόπος να αναζητήσει κανείς την αλήθεια είναι να κάνει ερωτήσεις,
το έχει πει πρώτος ο Σωκράτης, δεν είναι καινούργιο. Το καινούργιο είναι η
εφαρμογή του σε ένα εκπαιδευτικό ίδρυμα» λέει στους Νιου Γιορκ Τάιμς.
Για κάθε τάξη θα υπάρχει ένα συγκεκριμένο θέμα: «Εγώ και ο εαυτός μου»
(Νηπιαγωγείο), «Εγώ και η οικογένειά μου» (Πρώτη Δημοτικού), «Εγώ και η
Κοινότητά μου» (Δευτέρα), «Εγώ και η χώρα μου» (Τρίτη), «Εγώ και ο κόσμος»
(Τετάρτη). Οι μεγαλύτεροι μαθητές θα ερευνούν τη θέση του ατόμου στην
κοινωνία, τη σύγκρουση μεταξύ πνευματικού και τεχνολογικού πολιτισμού και την
αναζήτηση της δικαιοσύνης και της ελευθερίας.

Υπάρχουν βέβαια κι εκείνοι που θεωρούν ότι η ιστορία αυτή αφορά ελάχιστους και
πως τα χρήματα θα μπορούσαν να δοθούν για τη βελτίωση των δημόσιων σχολείων.
Σε κάθε περίπτωση, τα αποτελέσματα του πειράματος αναμένονται με ενδιαφέρον.