AΦIEPΩMA 68η ΔEΘ Δύσκολη χρονιά και τα κέρδη έγιναν… καπνός

Ο κλάδος της επεξεργασίας καπνού αποτελεί έναν από τους πιο δυναμικούς
κλάδους της ελληνικής οικονομίας και η πλειονότητα των επιχειρήσεων έχει την
έδρα της στην Βόρεια Ελλάδα. Όμως, το 2002 ήταν μια δύσκολη χρονιά για τον
κλάδο. Οι 8 από τις 12 μεγαλύτερες επιχειρήσεις του κλάδου είδαν τον τζίρο
τους να μειώνεται και οι 9 είχαν μηδενικά ή λιγότερα κέρδη σε σχέση με το
2001.

Στο σύνολό του ο τζίρος και των 12 επιχειρήσεων μειώθηκε κατά 17% και
διαμορφώθηκε στα 394 εκατ. ευρώ από 460 εκατ. ευρώ το 2001. Παράλληλα, τα
κέρδη τους στο σύνολό τους σημείωσαν σημαντική πτώση και διαμορφώθηκαν σε
μόλις 1,16 εκατ. ευρώ από 6,4 εκατ. ευρώ το 2002.

Ο παραγόμενος καπνός στην Ελλάδα ανέρχεται σε 125 χιλιάδες τόνους (36,1% της
ευρωπαϊκής παραγωγής), ενώ η αξία παραγωγής φθάνει τα 530 δισ. ευρώ (40% της
συνολικής αξίας στην E.E.). H επίδοση κατατάσσει τη χώρα μας στην όγδοη θέση
παγκοσμίως και στη δεύτερη στην E.E. σε ποσότητα παραγωγής.

Ο τομέας του καπνού δημιουργεί θέσεις εργασίας πλήρους απασχόλησης που
αντιστοιχούν στο 5,6% του εργατικού δυναμικού της χώρας. Τα εργοστάσια
επεξεργασίας και βιομηχανοποίησης καπνού στην Ελλάδα απασχολούν περισσότερους
από 6.250 μόνιμους εργαζομένους και περίπου 9.000 εποχικούς.

Τα τελευταία χρόνια ωστόσο, ο κλάδος αντιμετωπίζει τον κίνδυνο της συρρίκνωσης
εξαιτίας της επερχόμενης κατάργησης των επιδοτήσεων του προϊόντος που σήμερα
καλύπτουν το 70% της συνολικής τιμής.

Μια τέτοια εξέλιξη, σύμφωνα με τους βιομηχάνους, θα επιφέρει αρνητικές
επιπτώσεις στην απασχόληση, τις εξαγωγές, τη διαμόρφωση του ΑΕΠ, αλλά και τα
φορολογικά έσοδα της χώρας. Εκπρόσωποι επιχειρήσεων της Βόρειας Ελλάδας
επισημαίνουν ότι υπό τα νέα δεδομένα, ο ευρωπαϊκός καπνός καθίσταται μη
ανταγωνιστικός, εκτός αν μειωθεί δραστικά το εισόδημα των καπνοπαραγωγών.

Σε πορεία συρρίκνωσης βρίσκεται όμως και ο πρωτογενής τομέας. Το 1994 οι
Έλληνες παραγωγοί ήταν 67.739 και οι καλλιεργούμενες εκτάσεις 70.063 εκτάρια.
Το 2000 οι παραγωγοί μειώθηκαν σε 56.925 και τα εκτάρια σε 61.664, χωρίς μέχρι
σήμερα η τάση αυτή να έχει ανακοπεί.

H μεγαλύτερη εταιρεία επεξεργασίας καπνών (leader) στην Ελλάδα και μια από τις
μεγαλύτερες στα Βαλκάνια και την Ευρώπη, είναι η Καπνική Μιχαηλίδης. Ιδρύθηκε
το 1994 με τη συγχώνευση των εταιρειών Μιχαηλίδης A.E. και Βογιατζόγλου A.E.
Στον ίδιο όμιλο επιχειρήσεων προστέθηκαν το 1997 και οι εταιρείες Μοσκώφ A.E.
και Ελληνοαμερική A.E. Ο όμιλος αυτός κατέχει μερίδιο 25% της ελληνικής αγοράς
καπνών και απασχολεί 300 άτομα μόνιμο προσωπικό και 3.000 εποχικό. Έχει
δυνατότητα μεταποίησης 120 τόνων καπνών ανατολικού τύπου ανά οκτάωρο και 50
τόνων ανά οκτάωρο βιρτζίνια ή μπέρλεϊ. H εταιρεία έχει διεθνοποιήσει τις
δραστηριότητές της και έχει προχωρήσει σε σημαντικού ύψους επενδύσεις στο
εξωτερικό. Το 97% των επεξεργασμένων καπνών εξάγεται.

Σημαντική θέση στην αγορά κατέχει και η ΣΕΚΕ (Συνεταιριστική Ένωση
Καπνοπαραγωγών Ελλάδος) που ιδρύθηκε το 1947 και μέτοχοί της είναι 13 ενώσεις
αγροτικών συνεταιρισμών, δύο αγροτικοί συνεταιρισμοί και μία ανώνυμος
εταιρεία. H εταιρεία ασχολείται με την επεξεργασία καπνών ανατολικού τύπου σε
εργοστάσια της στη Θεσσαλονίκη και την Ξάνθη. Το 80% της παραγωγής της
εξάγεται σε πολλές χώρες του κόσμου και μερικοί από τους μεγαλύτερους πελάτες
της είναι οι Philip Morris και Rothmans.