Έχουν πυξίδα το… φεγγάρι

Εκ πρώτης όψεως, το αφρικανικό σκαθάρι δεν κλέβει τις εντυπώσεις.
Πρόκειται, σε τελική ανάλυση, για ένα πλάσμα που περνά τον χρόνο του
φτιάχνοντας μικρούς σβώλους από περιττώματα, τους οποίους και αποθηκεύει για
να «απολαύσει» αργότερα… Μία έρευνα, όμως, που δημοσιεύεται στην επιθεώρηση
Nature δείχνει πως μπορεί να διαθέτει ένα – άγνωστο μέχρι πρότινος στο ζωικό
βασίλειο – ταλέντο: την ικανότητα να προσανατολίζεται και να κινείται με βάση
το φεγγαρόφωτο.

Το πείραμα

Ο ανταγωνισμός ανάμεσα στα αφρικανικά σκαθάρια για την εύρεση τροφής είναι
ιδιαίτερα έντονος. Μόλις λοιπόν ένα από αυτά καταφέρει να φτιάξει έναν σβώλο
από περιττώματα, φεύγει. Ο προτιμώμενος – καθότι ταχύτερος – δρόμος διαφυγής
είναι η ευθεία γραμμή. Όμως μια ομάδα ερευνητών από το Πανεπιστήμιο Λουντ της
Σουηδίας παρατήρησαν πως τα σκαθάρια κινούνται σε ευθεία γραμμή μόνο τις
φεγγαρόλουστες νύχτες. Όταν υπάρχει συννεφιά, οι κινήσεις τους είναι πολύ πιο
«αλλοπρόσαλλες». Οι επιστήμονες, λοιπόν, τοποθέτησαν πάνω τους ένα πολωτικό
φίλτρο, το οποίο αλλοίωσε την πόλωση του φωτός κατά 90 μοίρες. Κάτω από το
φίλτρο, τα σκαθάρια έκαναν στροφές προς τα δεξιά, δείχνοντας πως
προσανατολίζονται σύμφωνα με την πόλωση του φεγγαρόφωτου – που είναι ένα
εκατομμύριο φορές πιο άτονο από το φως του ήλιου.

Πολλά ζώα, συμπεριλαμβανομένων των μελισσών και των… ταχυδρομικών
περιστερών, χρησιμοποιούν την πόλωση του ηλιακού φωτός προκειμένου να βρουν
τον δρόμο τους – το αφρικανικό σκαθάρι είναι το πρώτο που διαπιστώνεται πως
«προτιμά» το φεγγάρι.