Όλη η χρονιά έτρεξε σ’ ένα… εξάμηνο!

Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι το 2002 ήταν μια ιστορική χρονιά πλούσια σε
μεγάλα γεγονότα: Η δραχμή μπήκε στο χρονοντούλαπο της Ιστορίας, η 17 Νοέμβρη
το ίδιο, η Κύπρος έγινε δεκτή στην Ευρωπαϊκή Ένωση και η λεγόμενη βασιλική
περιουσία πέρασε οριστικά στην ιδιοκτησία του ελληνικού λαού αντί «πινακίου
φακής».

Το κύριο χαρακτηριστικό του 2002 όμως ήταν ένας ιδιότυπος σαδισμός του στυλ
«πίσω έχει η αχλάδα την ουρά»: Πίσω είχε η αχλάδα την ουρά σε ό,τι αφορά το
ευρώ, που η κυβέρνηση υποδέχτηκε με τυμπανοκρουσίες τον Ιανουάριο και τώρα
τρέχει να προλάβει τον πληθωρισμό.

Πίσω είχε η αχλάδα την ουρά για τη Ρηγίλλης, όπου στο ζεστό φως των
δημοσκοπήσεων του πρώτου εξαμήνου έραβαν υπουργικά κοστούμια, μέχρι που φάνηκε
ο Τζαννετάκος και επήλθε συσκότιση. Πίσω είχε η αχλάδα την ουρά για τον τέως,
που ονειρευόταν μεγαλοπρεπή επιστροφή στα πάτρια και τώρα ούτε βιλίτσα στο
Ψυχικό δεν μπορεί να αγοράσει. Πίσω είχε η αχλάδα την ουρά για εκείνους που
φοβόνταν όργια με υποσημειώσεις στην Κοπεγχάγη: η ένταξη της Κύπρου ήταν τόσο
καθαρή όσο καθαρό μπορούσε να είναι ένα διπλωματικό κείμενο.

Πίσω είχε η αχλάδα την ουρά, τέλος, για τη 17Ν: ο μύθος που είχε δημιουργήσει
στο συλλογικό φαντασιακό όλα αυτά τα χρόνια διασύρθηκε μέχρις εξευτελισμού
μέσα σε ένα καλοκαίρι.

Εκτός από ιστορικό, το 2002 ήταν και ανισοβαρές: το ευρώ μπήκε στη ζωή μας την
1η Ιανουαρίου. Ακολούθησε ένα εξάμηνο, όπου μόνο τα φρουτάκια και οι
δημοσκοπήσεις δημιουργούσαν επικαιρότητα. Και μετά, τα γεγονότα άρχισαν να
τρέχουν με εκπληκτική ταχύτητα.

Το μόνο σταθερό σημείο αναφοράς ήταν ο… κακός μας ο καιρός. Με χιόνια, που
παγίδευσαν εκατοντάδες πολίτες στις εθνικές οδούς μπήκε ο Γενάρης, τρεις φορές
πλημμύρισε ο Κηφισός μέσα στο καλοκαίρι, και οι αρχές δίνουν τη «μάχη της
γαλότσας» κάθε φορά που βρέχει. Το 2002 μάς αποχαιρετά όπως ξεκίνησε:
πνίγοντας την Κάσο σ’ έναν κατακλυσμό.

ΤΟ ΕΥΡΩ ΣΤΗ ΖΩΗ ΜΑΣ

Τα στρογγυλέματα έφεραν την… αισχροκέρδεια

Πρωτοχρονιά του 2002, ο Δημήτρης Αβραμόπουλος έδινε το σύνθημα για την
υποδοχή του καινούργιου χρόνου. Τα πυροτεχνήματα της Πλατείας Συντάγματος όμως
αυτή τη φορά είχαν συναγωνισμό από την Τράπεζα της Ελλάδος, όπου σύσσωμη η
πολιτική και οικονομική ηγεσία της χώρας – πλην Καραμανλή – υποδεχόταν το
ευρώ. Μπορεί η πλειοψηφία να αδιαφόρησε για την μάλλον πληκτική τελετή –
άλλωστε το ενδιαφέρον του πανελληνίου ήταν στραμμένο στο «κοτέτσι» του Μπιγκ
Μπράδερ και τα εκατομμύρια που κέρδισε το πρώτο πεντάλεπτο του 2002 ο Τσάκας.
Το ίδιο βράδυ όμως οι Έλληνες έσπευσαν στα αυτόματα μηχανήματα να προμηθευτούν
το νέο νόμισμα, και τα πρώτα χαρτονομίσματα άλλαξαν χέρια στην πράσινη τσόχα.
Μέσα στον Ιανουάριο, το ευρώ είχε υποκαταστήσει πλήρως τη δραχμή στις
συναλλαγές και ο ευρωπαϊκός Τύπος γέμισε διθυραμβικά σχόλια για τη χώρα μας
που πρώτευσε – και μάλιστα ανώδυνα – στην νομισματική προσαρμογή.

Και ύστερα ήρθαν τα μαρούλια. Τα ζαρζαβατικά γενικώς. Τα στρογγυλέματα προς τα
πάνω. Η αισχροκέρδεια. Η απειρία του κόσμου με τα ψιλά. Η απειλή πολέμου στο
Ιράκ. Πριν αλέκτορα φωνήσαι τρεις, ο πληθωρισμός πήρε την ανηφόρα. Ήδη από την
άνοιξη, οι Έλληνες άρχισαν να αντιλαμβάνονται ότι με το νέο νόμισμα ο μισθός
τους φτάνει για λιγότερες μέρες, και να νοσταλγούν τη δραχμή. Η οικονομική
απαισιοδοξία καταγράφηκε για πρώτη φορά στις τάσεις της MRB, τον Ιούλιο. Πέντε
μήνες αργότερα, όλες οι δημοσκοπήσεις καταγράφουν την ακρίβεια ώς ένα από τα
σημαντικότερα προβλήματα των Ελλήνων. Και η κυβέρνηση καλείται το 2003 να
δώσει μια νέα μεγάλη μάχη σε ένα μέτωπο που πίστευε ότι έχει κερδίσει τον πόλεμο…

ΟΙ ΔΗΜΟΤΙΚΕΣ ΕΚΛΟΓΕΣ

Όλοι πήραν το… μήνυμα

Από τον Απρίλιο, η Ν.Δ. καίει ένα μετά το άλλο ονόματα αριστερών, δυνάμει
υποψηφίων για τις εκλογές στην υπερνομαρχία. Η αλαζονεία περισσεύει όμως στη
Ρηγίλλης που πιστεύει ότι θα σαρώσει στις δημοτικές εκλογές. Λίγες ημέρες πριν
αναχωρήσει για τις καλοκαιρινές του διακοπές, ο κ. Κ. Καραμανλής συμφωνεί με
την πρόταση να είναι υποψήφιος ο Γιάννης Τζαννετάκος. Κανείς δεν σκέφτηκε ότι
είχε ανοικτούς λογαριασμούς με την Εκκλησία και τον Αρχιεπίσκοπο.

Όταν η Ρηγίλλης αντιλαμβάνεται το λάθος της, είναι πολύ αργά. Όταν επιχειρεί
να το διορθώσει, τα κάνει… μαντάρα. Τρέχουν τον Τζαννετάκο στις εκκλησίες
και προσπαθούν μάταια να του κλείσουν ραντεβού με τον Αρχιεπίσκοπο,
διογκώνοντας το θέμα. Στην τελευταία φάση του προεκλογικού αγώνα, και με τη
Φώφη Γεννηματά να προηγείται είκοσι μονάδες, οι επιτελείς του κ. Κ. Καραμανλή
πανικοβάλλονται και αλλάζουν εντελώς την καμπάνια του κόμματος, με το σύνθημα
«στείλτε μήνυμα». Η πόλωση επηρεάζει αρνητικά τα αποτελέσματα των άλλων
υποψηφίων της Ν.Δ., οι ψηφοφόροι του κόμματος όμως στέλνουν το μήνυμα στον Κ.
Καραμανλή, δίνοντας διψήφιο ποσοστό στο Γ. Καρατζαφέρη.

Το τελευταίο όπλο της Ρηγίλλης είναι ένα… τζιπ, ούτε με τετρακίνηση όμως ο
κ. Τζαννετάκος μπορεί να διεκδικήσει τη υπερνομαρχία από την κ. Γεννηματά.
Θριαμβευτική νίκη αντίθετα επιτυγχάνει η Ντόρα Μπακογιάννη στην Αθήνα,
φτάνοντας το 60% στο δεύτερο γύρο, ενώ το ΠΑΣΟΚ προβληματίζεται από τα
αποτελέσματα της Θεσσαλονίκης και του θεσσαλικού κάμπου. Στο σύνολο της
επικράτειας η Ν.Δ. βελτιώνει τη θέση της, οι εντυπώσεις όμως παίχτηκαν και
χάθηκαν στην υπερνομαρχία.

Η ΕΝΤΑΞΗ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΈΝΩΣΗ

Χωρίς αστερίσκους και υποσημειώσεις

Στις 11 Νοεμβρίου, ο γενικός γραμματέας του ΟΗΕ παραδίδει ταυτόχρονα στους
Ελληνοκυπρίους και τους Τουρκοκυπρίους ένα σχέδιο λύσης του Κυπριακού, με
ασφυκτικό χρονοδιάγραμμα και καταλυτικές ημερομηνίες για συμφωνία πριν από τη
Σύνοδο της Κοπεγχάγης, στις 12 Δεκεμβρίου. Οι πρόνοιές του κάνουν ουκ ολίγους
σε Ελλάδα και Κύπρο να φρίξουν: Συμπροεδρία Κληρίδη – Ντενκτάς για τρία
χρόνια, ατελείωτες μεταβατικές περίοδοι για την επιστροφή των προσφύγων,
εναλλαγή στην προεδρία Ελληνοκυπρίων και Τουρκοκυπρίων. Για τους πλέον
καχύποπτους, το σχέδιο συνδέει απευθείας την ένταξη της Κύπρου στην Ευρωπαϊκή
Ένωση με την επίλυση του Κυπριακού. «Πίσω έχει η αχλάδα την ουρά», λένε…

Στις 11 Νοεμβρίου, το κλίμα για την ένταξη της Κύπρου χωρίς πολιτική λύση στην
Ε.Ε. δεν είναι το καλύτερο στις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες. Οι Ολλανδοί την
απορρίπτουν ανοικτά, Άγγλοι και Δανοί κάνουν τους δύσκολους. Οι Ευρωπαίοι
φοβούνται, πως μετά την ένταξη οι Ελληνοκύπριοι δεν θα έχουν καμία διάθεση να
προωθήσουν τη λύση του Κυπριακού

Η ελληνική κυβέρνηση όμως, χαρακτηρίζει αμέσως το σχέδιο σαν τελευταία
ευκαιρία για λύση του Κυπριακού. Και μέσα στις προθεσμίες η ελληνοκυπριακή
πλευρά το αποδέχεται σαν βάση διαπραγμάτευσης. Ο Ντενκτάς το απορρίπτει. Στην
Ελλάδα, ο πολιτικός κόσμος πλην του ΚΚΕ στοιχίζεται στη γραμμή της κυπριακής
κυβέρνησης. Στην Τουρκία, οι προσπάθειες του Ερντογάν να πείσει τον Ντενκτάς
να αποδεχτεί το σχέδιο, πέφτουν στο κενό.

Στο διάστημα που μεσολαβεί μέχρι την Κοπεγχάγη, και οι πλέον δύσπιστοι
Ευρωπαίοι πείθονται ότι η λύση του Κυπριακού δεν κολλάει στην ελληνοκυπριακή
πλευρά. Η Κύπρος γίνεται δεκτή στην Ευρωπαϊκή Ένωση χωρίς όρους και
προϋποθέσεις. Όσοι αναζητούσαν την ουρά της… αχλάδας, χάνουν τα λόγια τους.

Η ΕΞΑΡΘΡΩΣΗ ΤΗΣ ΤΡΟΜΟΚΡΑΤΙΑΣ

Η αποδόμηση του μύθου της 17 Νοέμβρη

Η είδηση έσκασε σαν βόμβα…Τη νύχτα της 29ης Ιουνίου, το λιμάνι του
Πειραιά αναστατώθηκε από μια έκρηξη. Οι αρχές που έσπευσαν επί τόπου,
συνέλαβαν έναν τραυματία. Η βόμβα είχε σκάσει στα χέρια του, ας όψεται το
κινέζικο ξυπνητήρι, που είχε χρησιμοποιήσει για ωρολογιακό μηχανισμό.

Κανένας τρομοκράτης που έχει συλληφθεί, δεν έχει μιλήσει. Ο Σάββας Ξηρός και
οι σύντροφοί του όμως θα ανατρέψουν ό,τι γνωρίζαμε για το αντάρτικο πόλεων.

Πρώτα αναγνωρίστηκε το τριανταοχτάρι, που ανήκε στο θύμα της 17Ν, τον
αστυνομικό Χρήστο Μάτη. Μετά, τα κλειδιά οδήγησαν στην γιάφκα της Πάτμου. Το
σημαντικότερο όμως ήταν ότι ο Σάββας Ξηρός μίλησε για όλους και για όλα. Ο
Ιούλιος ήταν ένας καυτός μήνας, με εφόδους σε γιάφκες, συλλήψεις μελών της
οργάνωσης, απολογίες στον ανακριτή, αλληλοκαρφώματα. Στις 17 Ιουλίου
συλλαμβάνεται στους Λειψούς ο Αλέξανδρος Γιωτόπουλος, μετά τις 20 οι συλλήψεις
επεκτείνονται στην οικογένεια Σερίφη. Στις 29 Ιουλίου μεταφέρονται οι πρώτοι
κατηγορούμενοι σε κελιά υψίστης ασφαλείας στον Κορυδαλλό. Στις 5 Σεπτεμβρίου,
με την παράδοση του Κουφοντίνα, ολοκληρώνεται ένας κύκλος.

Ο μύθος της 17Ν αποδομείται στις απολογίες, στα αλληλοκαρφώματα, στα
τηλεοπτικά παράθυρα. Για πρώτη φορά ύστερα από πολλούς μήνες, η κυβέρνηση
παίρνει ανάσα στις δημοσκοπήσεις, και ο Μιχάλης Χρυσοχοΐδης βλέπει τη
δημοτικότητά του να εκτινάσσεται στα ύψη. Η Ν.Δ. – όπως συνήθως –
αιφνιδιάζεται. Τρέχοντας πίσω από τα γεγονότα, υποχρεώνεται να αλλάξει τη θέση
της τρεις φορές. Οι κορόνες των στελεχών της στα τηλεοπτικά παράθυρα,
ουσιαστικά ακυρώνουν το άνοιγμα στην Αριστερά, που μεθοδικά οικοδομούσε ο κ.
Κ. Καραμανλής τα τελευταία δύο χρόνια.

Ο ΚΑΙΡΟΣ

Η μάχη της γαλότσας στον Κηφισό

Ένας είναι ο εχθρός, ο Κηφισός, θα μπορούσαν να φωνάζουν οι κάτοικοι του
Μοσχάτου, του Ρέντη, του Φαλήρου, αλλά και όλων των γειτονικών περιοχών, που
ζουν με τον φόβο της πλημμύρας, κάθε φορά που ανοίγουν οι καταρράκτες του
ουρανού. Γενικά πάντως η κακοκαιρία δεν άφησε τις αρχές και τους αρμόδιους
υπουργούς σε ησυχία. Νωρίς νωρίς στις 4 Ιανουαρίου, ο νομός Αττικής και η
Εύβοια κηρύχτηκαν σε κατάσταση εκτάκτου ανάγκης από το χιόνι, ενώ εκατοντάδες
αυτοκίνητα αποκλείστηκαν στην εθνική οδό.

Στις 8 Ιουλίου, μια ξαφνική καλοκαιρινή μπόρα χτυπά την Αττική και ο Κηφισός
υπερχειλίζει για πρώτη φορά. Το φαινόμενο, που οφείλεται στα έργα διαπλάτυνσης
που γίνονται στον ποταμό, θα επαναληφθεί στις 18 Αυγούστου και στις 3
Σεπτεμβρίου. Μετά την τρίτη πλημμύρα, η κυβέρνηση ξυπνά, ο γενικός γραμματέας
Πολιτικής Προστασίας χάνει τη θέση του, προστατευτικά τείχη αναγείρονται κατά
μήκος της κοίτης ενώ στις γέφυρες μπαίνουν μπάρες. Η μάχη της γαλότσας δείχνει
να κερδίζεται στον Κηφισό. Όμως ο καιρός είναι αμείλικτος. Το τελευταίο θύμα
του, στις 28 Δεκεμβρίου είναι η Κάσος που κυριολεκτικά πνίγεται από τη
νεροποντή, ενώ ο καινούργιος χρόνος δείχνει τις ίδιες άγριες διαθέσεις, όπως ο
προηγούμενος.

Η ΒΑΣΙΛΙΚΗ ΠΕΡΙΟΥΣΙΑ

Με 4,6 δισ. έγινε οριστικά… τέως

Ένδεκα μήνες μπόρεσε να χαρεί ο τέως την προσμονή για τον πακτωλό της
αποζημίωσης, που πίστευε ότι θα του επιδικάσουν. Στις 5 Ιανουαρίου, στο
υπόμνημα που υπέβαλε στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο ζητούσε ούτε λίγο ούτε πολύ 190
δισ. και ψυχική οδύνη για την… κακομεταχείριση που του επιφύλαξε το Ειδικό
Δικαστήριο. Η ελληνική κυβέρνηση όμως από την αρχή προσδιόρισε το ύψος του
«εύλογου τιμήματος» το πολύ στα δέκα δισ. και έδωσε μια σκληρή μάχη στο
Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων.

Στη διάρκεια της χρονιάς πολλά γράφτηκαν και ακούστηκαν για τα δισεκατομμύρια
που θα πλήρωνε η χώρα μας στον τέως και για την επιστροφή του στην Ελλάδα σε
συνθήκες αμύθητης πολυτέλειας. Και εδώ όμως, «πίσω είχε η αχλάδα την ουρά». Το
δικαστήριο επιδίκασε στον τέως μόλις 4,6 δισ., ποσό ασήμαντο σε σχέση με την
αξία της περιουσίας. Κάνοντας την ανάγκη φιλοτιμία ο τέως ανακοίνωσε ότι θα
παραχωρηθούν σε ίδρυμα με την ονομασία της Άννας- Μαρίας. Το κεφάλαιο της
βασιλικής περιουσίας έκλεισε οριστικά.