«Θολό τοπίο» από το όργιο φημών και σεναρίων

Θολό τοπίο έχουν δημιουργήσει οι φήμες για το περιεχόμενο του σχεδίου λύσης
για το Κυπριακό, που θα καταθέσει σήμερα το απόγευμα ο γενικός γραμματέας του
ΟΗΕ κ. Κόφι Ανάν. Τα σενάρια που κυκλοφορούν πάντως προβληματίζουν Αθήνα και
Λευκωσία, επειδή αναφέρονται σε ετερόκλητα πράγματα (όπως είναι π.χ. το
βελγικό και το ελβετικό μοντέλο) και διαπνέονται από μεγάλη απαισιοδοξία σε
ό,τι αφορά στις ελληνικές θέσεις. Είναι χαρακτηριστικό ότι ο πρόεδρος της
Κυπριακής Βουλής, κ. Δημήτρης Χριστόφιας, εξέφρασε την ελπίδα όσα σχετικά
δημοσιεύονται να μην περιλαμβάνονται στο σχέδιο, γιατί τότε τα πράγματα θα
είναι πάρα πολύ δύσκολα. Την ίδια ώρα πάντως, πολιτικοί αναλυτές εκτιμούσαν
ότι οι διαρροές «χειρότερων δυνατών σεναρίων» αποβλέπουν στο να δημιουργήσουν
κλίμα, ώστε να «περάσει πιο εύκολα» η προτεινόμενη λύση, για την οποία
ευελπιστούσαν ότι θα είναι καλύτερη. Τα επίμαχα σενάρια βγήκαν το
Σαββατοκύριακο στη δημοσιότητα, κυρίως από κυπριακά ΜΜΕ. «Ο Φιλελεύθερος» του
Σαββάτου έκανε πρωτοσέλιδο κύριο θέμα το «Νέο κράτος, ίσοι συνιδρυτές». Η
εφημερίδα, που επικαλείται ενημερωτικές εκθέσεις οι οποίες διαβιβάστηκαν στο
ελληνικό ΥΠΕΞ, υποστηρίζει ότι το σχέδιο λύσης του Κυπριακού θα κάνει αναφορά
σε ένα «νέο κράτος με ίσους συνεταίρους». Αυτό το σενάριο προϋποθέτει
αναγνώριση του «ψευδοκράτους», έστω και στιγμιαία, ώστε να είναι ισότιμος
συνιδρυτής. «Νέο κράτος» όμως σημαίνει ότι η κυπριακή δημοκρατία καταργείται.
Επιπλέον, όπως σημειώνει ο «Φιλελεύθερος», αποφεύγεται κάθε άμεση αναφορά σε
κρατική κυριαρχία και το «κρίσιμο θέμα της ιθαγένειας παραπέμπεται στα
συστατικά κράτη».

Η κυπριακή τηλεόραση

Την επομένη, η κυπριακή τηλεόραση (ΡΙΚ), επικαλούμενη έγκυρες διπλωματικές
πηγές δημοσιοποίησε ορισμένα σημεία, που υποτίθεται ότι θα συμπεριλαμβάνονται
στο σχέδιο Ανάν. Σύμφωνα με το ΡΙΚ, ο κ. Ανάν θα προτείνει στις δύο πλευρές
τρία εναλλακτικά συστήματα άσκησης της εκτελεστικής εξουσίας:

1. Το βελγικό μοντέλο, με εκ περιτροπής προεδρία και εκ περιτροπής
πρωθυπουργία.

2. Το ελβετικό μοντέλο με 6 Έλληνες υπουργούς και τρεις Τούρκους, ή
τρεις Έλληνες και δύο Τούρκους. Η πλειοψηφία απαιτεί μία τουλάχιστον ψήφο
Τούρκου.

3. Το σύστημα της Ζυρίχης με εκτελεστικό πρόεδρο και αντιπρόεδρο και
δικαίωμα βέτο.

Τα δύο μέρη θα έχουν δυνατότητα επιλογής για συμφωνία σε συγκεκριμένο

χρονοδιάγραμμα.

Διαφορετικά

Αξίζει πάντως να σημειωθεί ότι οι αναφορές σε βελγικό και ελβετικό μοντέλο
είναι καθαρά σχηματικές. Διπλωματικές πηγές επισήμαιναν ότι τα δύο αυτά
συνταγματικά συστήματα άλλωστε διαπνέονται από διαφορετική φιλοσοφία: το
Βέλγιο είναι μια ομοσπονδία, ενώ η Ελβετία αυτοχαρακτηρίζεται ως
συνομοσπονδία. Οι ίδιες πηγές έλεγαν ότι οι αναφορές απλώς περιγράφουν
παρεμφερείς τρόπους σύνθεσης και λειτουργίας της εκτελεστικής εξουσίας: Στο
Βέλγιο π.χ., ο πρωθυπουργός είναι πάντα Φλαμανδός, επειδή οι Φλαμανδοί είναι η
πλειοψηφία του πληθυσμού. Στην Ελβετία, το συνομοσπονδιακό υπουργικό συμβούλιο
αποτελείται από επτά μέλη και κανένα από τα έξι καντόνια δεν έχει δικαίωμα να
εκπροσωπείται στην κυβέρνηση με περισσότερους από έναν υπουργό.