Φόβος ανίερης συμμαχίας

Ένα επικίνδυνο νέο μείγμα εθνικιστών που έχουν δεσμούς με το οργανωμένο
έγκλημα απειλεί να αναζωπυρώσει τις εθνοτικές διαμάχες στα εύθραυστα Βαλκάνια,
επισημαίνει έκθεση του Ινστιτούτου Ανατολής – Δύσης, που εδρεύει στη Νέα
Υόρκη.

Στο Βελιγράδι. Ένα παλιό γιουγκοσλαβικό ραντάρ «κοσμεί» τον χώρο του Μουσείου Αεροπορίας

Την ίδια ώρα, νέα ένταση δημιουργείται στις σχέσεις της Γιουγκοσλαβίας με τις
Ηνωμένες Πολιτείες με αφορμή τις σχέσεις της πρώτης με το Ιράκ.

Σύμφωνα με την έκθεση του Ινστιτούτου και του Κέντρου της Γενεύης για τον
Δημοκρατικό Έλεγχο των Ενόπλων Δυνάμεων, που έχει τίτλο «Κοιτάζοντας μπροστά:
Ασφάλεια στα Βαλκάνια», η ειρήνη στη νοτιοανατολική Ευρώπη είναι επισφαλής και
εύθραυστη. «Υπάρχει κίνδυνος τα απομεινάρια των δικτατοριών – οργανωμένο
έγκλημα, εξτρεμισμός και εθνικισμός – να συγκροτήσουν μια ανίερη συμμαχία».

Παρουσιάζοντας την έκθεση στη Βιέννη, ο ειδικός απεσταλμένος των Ηνωμένων
Εθνών Καρλ Μπιλτ δήλωσε ότι μόνο η συνεχιζόμενη παρουσία αμερικανικών και
ευρωπαϊκών ειρηνευτικών στρατευμάτων στο Κόσοβο, στη Βοσνία και στην ΠΓΔΜ έχει
αποτρέψει νέες εκρήξεις. «Σήμερα, τα όπλα στα Βαλκάνια σιωπούν. Στην
πραγματικότητα, όμως, η απουσία ανοιχτών συγκρούσεων είναι αποτέλεσμα της
παρουσίας διεθνών στρατιωτικών δυνάμεων».

«Η απομάκρυνση του Σλόμπονταν Μιλόσεβιτς από την εξουσία και η παραπομπή του
στο Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης αφαίρεσαν μεν τη μεγαλύτερη απειλή για την
ασφάλεια και τη σταθερότητα στην περιοχή, όμως τα προβλήματα της ανασφάλειας
και της αστάθειας δεν εξαφανίστηκαν», τονίζεται στην έκθεση. Και παρατίθενται
τρία παραδείγματα. Στη Βοσνία, τα εθνικιστικά κόμματα ενισχύθηκαν στις εκλογές
της 5ης Οκτωβρίου παρά τις εκκλήσεις της Δύσης προς τους Βόσνιους να εκλέξουν
μετριοπαθείς μεταρρυθμιστές. Στη Σερβία, οι εθνικιστές, συμπεριλαμβανομένου
του προέδρου Κοστούνιτσα, εξακολουθούν να χαίρουν μεγάλης υποστήριξης καθώς ο
πληθυσμός είναι δυσαρεστημένος από τους αργούς ρυθμούς των μεταρρυθμίσεων. Και
στο Κόσοβο, όπου θα γίνουν αυτή την εβδομάδα δημοτικές εκλογές, εξακολουθούν
οι συγκρούσεις μεταξύ των σκληροπυρηνικών Σέρβων και των Αλβανών.

Ισχυρά εργαλεία

Η διαφθορά και τα εγκλήματα τύπου Μαφίας, σημειώνει ο βετεράνος Αμερικανός
διπλωμάτης Τζέιμς Ντόμπινς, έχουν γίνει ισχυρά εργαλεία που χρησιμοποιούν οι
Βαλκάνιοι εθνικιστές για να προστατεύουν και να προωθούν τα συμφέροντά τους.
Το πρόβλημα αυτό θα εξεταστεί σε διεθνή διάσκεψη που θα πραγματοποιηθεί στις
25 Νοεμβρίου στη Βρετανία.

Την ώρα που δινόταν στη δημοσιότητα αυτή η έκθεση, ανώτατος Γιουγκοσλάβος
στρατιωτικός αξιωματούχος ισχυριζόταν ότι ένας Γιουγκοσλάβος έμπορος όπλων
έχει εξαγάγει στρατιωτικό εξοπλισμό στο Ιράκ και ότι Σέρβοι εμπειρογνώμονες
βοηθούν τον Σαντάμ Χουσεΐν να υπερασπιστεί τον εναέριο χώρο του Ιράκ από
αμερικανικές αεροπορικές επιθέσεις.

Σύμφωνα με τον αξιωματούχο, που μίλησε στο Ασοσιέιτεντ Πρες με τον όρο
της ανωνυμίας, το ΝΑΤΟ ανακάλυψε πρόσφατα σε στρατιωτικό εργοστάσιο των
Σερβοβοσνίων στην Μπιελίνα, 100 χιλιόμετρα δυτικά του Βελιγραδίου, έγγραφα που
συνδέουν την εταιρεία και τη γιουγκοσλαβική βιομηχανία όπλων Yugoimport με
εξαγωγές όπλων στο Ιράκ. Εκπρόσωπος του ΝΑΤΟ αρνήθηκε να σχολιάσει λεπτομερώς
το ζήτημα, επιβεβαίωσε όμως ότι βρέθηκε κάτι «πολύ σημαντικό».

Η γιουγκοσλαβική ηγεσία συνεδρίασε εκτάκτως χθες για να συζητήσει το θέμα.
«Πρέπει να ερευνήσουμε σε βάθος το ζήτημα, ελπίζοντας να μην έχει αρνητικές
επιπτώσεις στις σχέσεις μας με τη διεθνή κοινότητα, και ιδιαίτερα τις Ηνωμένες
Πολιτείες», δήλωσε ο Γιουγκοσλάβος υπουργός Εσωτερικών Ντούσαν Μιχαήλοβιτς.