Τα ΜΜΕ σε… λεπτή κόκκινη γραμμή

Ποια ήταν η θέση της 17Ν απέναντι στο πολιτικό αυτό σκηνικό; Ο Ιούλιος και ο
Αύγουστος βρήκαν την οργάνωση σε αμηχανία. Δεκαπέντε συλλήψεις με καμβά τη
συνομιλία Σάββα – Διώτη στον «Ευαγγελισμό». Άλλοι επέλεξαν να καταθέσουν,
άλλοι ομολόγησαν, ελάχιστοι (Γιωτόπουλος, Παπαναστασίου) έμειναν συνεπείς στη
σιωπή τους. Η οργάνωση έφθασε στον Κορυδαλλό θρυμματισμένη, ενώ ήταν σαφές ότι
το μόνο που ενδιέφερε τα περισσότερα μέλη της ήταν τα «μέτρα επιείκειας» του
νέου αντιτρομοκρατικού νόμου. Η εκτίμηση από κυβερνητικής πλευράς ήταν ότι η
17Ν «ηττήθηκε κατά κράτος στον πόλεμο της επικοινωνίας» τον Ιούλιο και τον
Αύγουστο. Για πρώτη φορά στα χρονικά της μεταπολίτευσης, οι διωκτικές αρχές
απέκτησαν αξιοπιστία στο θέμα της τρομοκρατίας, αφού οι κινήσεις τους δεν
αμφισβητήθηκαν, όπως στο παρελθόν.

Η κυβέρνηση έπαιξε «κοντρόλ μπάσκετ» στην επικοινωνία, η Ν.Δ. δεν είχε γραμμή
και η 17Ν βρισκόταν σε αμηχανία. Αντιθέτως, για τα ΜΜΕ, η 17Ν ήταν «το
τελευταίο μεγάλο στόρι της μεταπολίτευσης». Για πολλές εφημερίδες, η
τρομοκρατία έδωσε περισσότερα από σαράντα συνεχή πρωτοσέλιδα. Αθροιστικά, η
καλοκαιρινή κάλυψη σε κάθε έντυπο υπερέβη τις χίλιες σελίδες. Στην τηλεόραση,
η 17Ν ήταν υπόθεση 24ώρου. Ακόμη και σήμερα, μπαίνοντας στον τέταρτο μήνα και
στην αιχμή της προεκλογικής περιόδου, η τρομοκρατία είναι βασικό θέμα κάθε
βράδυ στο κεντρικό δελτίο των λεγόμενων «μικρότερων καναλιών».

Η προσέγγιση των ΜΜΕ στην τρομοκρατία δεν ήταν συντεταγμένη, ούτε έγινε με
αναφορά στην ίδια μέθοδο ρεπορτάζ ή στις ίδιες δημοσιογραφικές αξίες. Η 17Ν
ανέδειξε την ανομοιομορφία ενός χώρου που μοιάζει πλέον με «Ιουράσιο πάρκο».
Τον τίτλο των ΜΜΕ διεκδικούν εφημερίδες με ιστορία που ξεκινάει στις αρχές του
προηγούμενου αιώνα, χθεσινά σκανδαλοθηρικά έντυπα, κανάλια δεκαετίας και
σταθμοί που αγωνίζονται να υπάρξουν και να αποκτήσουν απήχηση. Ο ανταγωνισμός
χειροτερεύει την κατάσταση. Έτσι, η κάλυψη της 17Ν ήταν ένας θρυμματισμένος
και συχνά παραμορφωτικός καθρέφτης. Αλλού τηρούσαν το οφ δε ρέκορντ, αλλού
«ξεφώνιζαν» πρόσωπα χωρίς στοιχεία. Οι διωκτικές αρχές συνέλαβαν τελικά 17
πρόσωπα. Τα ΜΜΕ πάνω από εκατό!

Εκεί που η κυβέρνηση Σημίτη «πατούσε πάνω σε αυγά» κάνοντας συλλήψεις χωρίς να
αγγίζει τον ευρύτερο χώρο των δραστών, κάποιοι «λειτουργοί» των μέσων άρχισαν
το «ξήλωμα» του ΕΛΑ και έκαναν τη δική τους έρευνα για να εντοπίσουν αυτούς
που βοηθούσαν τον Κουφοντίνα στην Αίγινα. Ξαφνικά, το «κυνήγι» των τρομοκρατών
από τα ΜΜΕ έλαβε χαρακτήρα ενός εγχώριου «νεο-μακαρθισμού». Στις τηλε-δίκες
δεν υπήρχαν φυσικά οι δεσμεύσεις της ποινικής δικονομίας: η λάσπη έπεσε βροχή.

Η αλήθεια είναι πως τα ΜΜΕ προσφέρονταν για όλα τα γούστα. Άλλοι «παραθυράδες»
κυνηγούσαν τρομοκράτες. Άλλοι είχαν μια ιστορία να πουν για τη 17Ν και την
ΕΥΠ. Δύο τηλεφωνικές συνεντεύξεις στην τηλεόραση έδωσε και ο Σάββας Ξηρός από
το καρτοτηλέφωνό του στον Κορυδαλλό. Το γεγονός προκάλεσε δημόσια κατακραυγή.
Ήδη μετά την παράδοση του Κουφοντίνα ήταν σαφής η τακτική τής δικηγόρου του
Γιάννας Κούρτοβικ να πολιτικοποιήσει τη δίκη. Η «μεταστροφή» του Σάββα και των
αδελφών του, με ανακλήσεις ομολογιών και καταγγελίες ότι υπέστη πίεση στον
«Ευαγγελισμό», ήρθαν να συμπληρώσουν αυτήν την εικόνα. Μέσα σε ένα 24ωρο οι
αρχές έβαλαν περιορισμούς στη χρήση τηλεφώνων. Ωστόσο, η πολιτικοποίηση του
θέματος εξόργισε τους οικείους των θυμάτων της οργάνωσης. Ορισμένοι εξ αυτών
βγήκαν στα παράθυρα.

Το θέμα είχε αρχίσει να ξεφεύγει από τα θεσμικά πλαίσια, καθώς διαφορετικές
«ομάδες», συγγενείς κρατουμένων και συγγενείς θυμάτων, άρχισαν έναν παράλληλο
διάλογο, που έλαβε χαρακτηριστικά οξύτητας. Περίπου την ίδια περίοδο οι
δικογραφίες άρχισαν να δημοσιεύονται στις εφημερίδες, με ονοματεπώνυμα και
καταθέσεις μαρτύρων. Ο ίδιος ο Πρωθυπουργός εξοργίστηκε, ώσπου του εξήγησαν
ότι δεν τις διοχέτευαν στα ΜΜΕ οι αρχές, αλλά ήταν αντίγραφα δικογραφιών, από
αυτά που παίρνουν οι δικηγόροι. Συμπέρασμα; Η αντιμετώπιση της τρομοκρατίας
είχε ξεφύγει πλέον από τα θεσμικά πλαίσια: αστυνομικές αρχές, δικαστές και
πολιτικοί έβλεπαν το θέμα να εκτυλίσσεται, χωρίς κανόνες, στην αρένα των ΜΜΕ.