Ανεβαίνει απειλητικά η τιμή του πετρελαίου

Διαρκής απειλή για τις οικονομίες είναι η υψηλή τιμή του πετρελαίου. Ο «μαύρος
χρυσός» σκαρφάλωσε, τις τελευταίες ημέρες, στο υψηλότερο επίπεδο των
τελευταίων τριών μηνών, καθώς κορυφαίος αξιωματούχος του πετρελαϊκού καρτέλ
άφησε, με δηλώσεις του, να εννοηθεί ότι είναι μάλλον απίθανη η αύξηση της
ημερήσιας παραγωγής του Οργανισμού Πετρελαιοεξαγωγών Κρατών.

Ο Ριλουάνου Λούκμαν, πρόεδρος του ΟΠΕΚ, δήλωσε την Πέμπτη ότι «δεν είναι ακόμη
σίγουρη» η αύξηση της ημερήσιας παραγωγής του Οργανισμού. Σημειώνεται ότι οι
υπουργοί Πετρελαίου των χωρών του ΟΠΕΚ συνεδριάζουν στις 19 Σεπτεμβρίου στην
Οζάκα της Ιαπωνίας, προκειμένου να αποφασίσουν ποια θα είναι τα νέα όρια
παραγωγής. Τα χαμηλά όρια παραγωγής που έχει θέσει ο ΟΠΕΚ έχουν βοηθήσει την
τιμή του «μαύρου χρυσού» να αυξηθεί κατά περίπου 45% από τις αρχές του 2002
και παράλληλα έχουν συρρικνώσει σημαντικά τα αποθέματα καυσίμων στις
καταναλώτριες χώρες πετρελαίου. Η τιμή του αργού πετρελαίου ανέβηκε, την
Πέμπτη, στην αγορά της Νέας Υόρκης ακόμη και πάνω από τα 29 δολάρια ανά
βαρέλι, ενώ στην αγορά του Λονδίνου η τιμή του μπρεντ πλησίασε τα 27 δολάρια.

Αλυσιδωτές επιπτώσεις

Η αύξηση της τιμής του πετρελαίου προκαλεί αλυσιδωτές αρνητικές επιδράσεις
στην παγκόσμια οικονομία – και στην ελληνική – μέσω της αύξησης του
πληθωρισμού και της συμπίεσης της παγκόσμιας οικονομικής δραστηριότητας.
Συγκεκριμένα, η αύξηση ανεβάζει τις λιανικές τιμές των καυσίμων, μειώνοντας
αντίστοιχα το διαθέσιμο εισόδημα των καταναλωτών. Αυτό, με τη σειρά του,
προκαλεί μείωση της ζήτησης και συρρίκνωση της οικονομικής δραστηριότητας.

Από την άλλη, η αύξηση της τιμής του «μαύρου χρυσού» ανεβάζει το λειτουργικό
κόστος των επιχειρήσεων, με αποτέλεσμα να μειώνονται τα κέρδη τους ή να
μετακυλίεται η αύξηση του κόστους στις τιμές των προϊόντων, τροφοδοτώντας τον
πληθωρισμό.

Στην Ελλάδα, ο πληθωρισμός διαμορφώθηκε τον Ιούλιο στο 3,3%, στα ίδια επίπεδα
με τον Ιούνιο, καθώς η αύξηση στις τιμές των καυσίμων αντισταθμίστηκε με
μειώσεις στις τιμές άλλων βασικών καταναλωτικών αγαθών. Στον βαθμό που θα
διατηρηθεί η ανοδική τάση στις τιμές των καυσίμων, θα σημειωθεί ενίσχυση των
πληθωριστικών πιέσεων στη χώρα μας και στις υπόλοιπες οικονομίες της
ευρωζώνης.

Η παραδοχή για το 2003

Ενδεικτικό είναι ότι ο προϋπολογισμός του 2003 καταρτίζεται ήδη με την
προϋπόθεση ότι η τιμή του αργού πετρελαίου θα διατηρηθεί, τον επόμενο χρόνο,
σε μέσα επίπεδα, στα 25 δολάρια ανά βαρέλι. Κάθε ανοδική απόκλιση από αυτή την
τιμή θα προκαλέσει πιέσεις στον πληθωρισμό και θα επανακαθορίσει βασικά
δεδομένα στην άσκηση της οικονομικής πολιτικής.

Επισημαίνεται ότι οι τιμές των καυσίμων έχουν μεγαλύτερο ειδικό βάρος στην
ελληνική οικονομία σε σχέση με τις υπόλοιπες ευρωπαϊκές, καθώς η χώρα μας
είναι περισσότερο εξαρτημένη ενεργειακά από το πετρέλαιο. Πάντως, σημαντικό
ρόλο στη διαμόρφωση των λιανικών τιμών των καυσίμων παίζει και η ισοτιμία ευρώ
– δολαρίου, καθώς το πετρέλαιο αποτιμάται διεθνώς στο αμερικανικό νόμισμα.