Υγραέριο και γκαράζ κατά του νέφους

Δέσμη νέων μέτρων, που η κυβέρνηση εκτιμά ότι θα συμβάλουν στην περαιτέρω
μείωση της ατμοσφαιρικής ρύπανσης στην Αθήνα τουλάχιστον κατά 12,5%, μέχρι το
2005, ανακοίνωσε χθες η υπουργός ΠΕΧΩΔΕ κ. Βάσω Παπανδρέου.

Στα μέτρα αυτά, συνολικού κόστους 280 εκατομμυρίων ευρώ, περιλαμβάνονται,
μεταξύ άλλων, η επιδότηση από το κράτος μέχρι και 50% της αντικατάστασης των
παλαιών καυστήρων θέρμανσης των πολυκατοικιών και η παροχή κινήτρων (επιδότηση
μέχρι 50%) για την αντικατάσταση των κινητήρων των ταξί με κινητήρες
υγραερίου.

Επίσης, προωθείται η θέσπιση νέων χαμηλότερων ορίων στις εκπομπές αερίων
από βιομηχανίες και βιοτεχνίες και η αντικατάσταση του 20% των κινητήρων των
αυτοκινήτων του Δημοσίου με κινητήρες υγραερίου.

Ακόμα, η κ. Παπανδρέου με τροπολογία που κατέθεσε στη Βουλή, καταργεί τη
δυνατότητα εξαγοράς θέσεων στάθμευσης στα νεοανεγειρόμενα κτίρια και
υποχρεώνει πλέον όλους τους ιδιοκτήτες των νέων οικοδομών να έχουν τον δικό
τους χώρο στάθμευσης.

Σχέδιο δράσης για την καταπολέμηση «παραδοσιακών» και «νέων» ρύπων

Μέτρα για τη ρύπανση. Προσδοκίες για μείωση έως και 12,5% του νέφους στην Αθήνα από τη δέσμη νέων μέτρων που εξαγγέλθηκαν

Όπως τόνισε η κ. Παπανδρέου, τα μέτρα που έλαβε το ΥΠΕΧΩΔΕ κατά την περίοδο
1994-2000 συνέβαλαν στη δραστική μείωση της ατμοσφαιρικής ρύπανσης της Αθήνας
σε ποσοστά που φθάνουν ακόμη και το 48%, σε ό,τι αφορά τους λεγόμενους
«παραδοσιακούς» ρύπους. Μάλιστα η Ελλάδα είναι απόλυτα εναρμονισμένη με τα νέα
όρια της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Όμως, σε ορισμένους «νέους» ρύπους, όπως τα αιωρούμενα σωματίδια (ΑΣ10) και το
βενζόλιο, παρατηρείται υπέρβαση των ορίων που προβλέπονται από την Ε.Ε. και
για τον λόγο αυτό, σημείωσε η υπουργός ΠΕΧΩΔΕ, επιβάλλεται η λήψη και νέων
συμπληρωματικών μέτρων.

ΤΑ ΜΕΤΡΑ

Παρεμβάσεις σε σταθερές και κινητές πηγές ρύπανσης

Η κυριότερη πηγή ατμοσφαιρικής ρύπανσης, σε ποσοστό της τάξεως του 80% είναι η
κυκλοφορία των αυτοκινήτων, ενώ ακολουθούν η κεντρική θέρμανση και η
βιομηχανία.

Είναι χαρακτηριστικό ότι στο Λεκανοπέδιο κυκλοφορεί το 45% του συνόλου του
στόλου των αυτοκινήτων που κυκλοφορούν στη Ελλάδα (3.415.196), ενώ ο ετήσιος
ρυθμός αύξησής τους είναι αλματώδης.

Το νέο σχέδιο δράσης του ΥΠΕΧΩΔΕ για το νέφος εστιάζεται σε παρεμβάσεις που θα
γίνουν σε σταθερές και κινητές πηγές ρύπανσης, στη λειτουργία της πόλης και
στο αστικό και περιαστικό περιβάλλον.

Μεταξύ των νέων μέτρων περιλαμβάνονται:

* Η θέσπιση νέων χαμηλότερων ορίων στις αέριες εκπομπές από
βιομηχανικές και βιοτεχνικές εγκαταστάσεις (θα γίνει με Π.Δ).

* Η θέσπιση ορίων εκπομπής οργανικών πτητικών ενώσεων από βιομηχανικές
και βιοτεχνικές εγκαταστάσεις που χρησιμοποιούν οργανικούς διαλύτες (βαφεία,
φινιριστήρια, στεγνοκαθαριστήρια κ.λπ.).

* Η διενέργεια συστηματικών ελέγχων αερίων εκπομπών των βιομηχανικών
εγκαταστάσεων με κατάλληλο εξοπλισμό από τους Επιθεωρητές Περιβάλλοντος.

* Η μείωση των αερίων εκπομπών μέσω της εφαρμογής και πιστοποίησης των
συστημάτων περιβαλλοντικής διαχείρισης από βιοτεχνικές εγκαταστάσεις και
επαγγελματικά εργαστήρια.

* Η θέσπιση κινήτρων (επιδότηση μέχρι 50%) σε ιδιώτες για την
αντικατάσταση των παλαιών καυστήρων με καυστήρες νέας τεχνολογίας και η
πιλοτική εφαρμογή του μέτρου σε 100 δημόσια κτίρια (σχολεία, νοσοκομεία,
οργανισμοί).

* Η ανανέωση του στόλου των ταξί και η παροχή κινήτρων για
αντικατάσταση των κινητήρων τους με κινητήρες υγραερίου (με επιδότηση της
αλλαγής κατά 50%) μέσω του Επιχειρησιακού Προγράμματος Περιβάλλοντος.

* Η αντικατάσταση των κινητήρων του 20% των αυτοκινήτων του δημόσιου
και του ευρύτερου δημόσιου τομέα, με κινητήρες υγραερίου. Θα επιδιωχθεί η
υιοθέτηση του μέτρου αυτού και από μεγάλες επιχειρήσεις του ιδιωτικού τομέα.

* Η πιλοτική εφαρμογή της χρήσης εναλλακτικών οχημάτων από δημόσιες
υπηρεσίες και οργανισμούς και η παροχή κινήτρων, όπως η ελεύθερη πρόσβαση στον
δακτύλιο, για χρήση υβριδικών αυτοκινήτων από ιδιώτες.

Επίσης, μέτρα που εφαρμόζονται μέχρι σήμερα με θετικά αποτελέσματα στην
καταπολέμηση της ατμοσφαιρικής ρύπανσης, όπως είναι η προώθηση της χρήσης του
φυσικού αερίου στον οικιακό τομέα, η επέκταση του δικτύου των
λεωφορειολωρίδων, ο έλεγχος των εκπομπών των αυτοκινήτων, η ανανέωση του
στόλου των μέσων μαζικής μεταφοράς, η βελτίωση της διαχείρισης των δρομολογίων
ενισχύονται, αναβαθμίζονται και επεκτείνονται.

Παράλληλα, εν όψει των Ολυμπιακών Αγώνων του 2004, θα αναβαθμιστεί το Κέντρο
Διαχείρισης της Κυκλοφορίας, θα επεκταθεί το δίκτυο των πεζοδρόμων, ενώ θα
επιδιωχθεί η βελτιστοποίηση του ωραρίου λειτουργίας υπηρεσιών και καταστημάτων
και θα επεκταθεί το μέτρο του ωραρίου τροφοδοσίας σε όλες τις μεγάλες
επιχειρήσεις λιανικού εμπορίου, ύστερα από διάλογο με τους εμπλεκομένους
φορείς.

Εξάλλου, όπως ανακοίνωσε η κ. Παπανδρέου, ήδη έχουν δρομολογηθεί οι
διαδικασίες για την κατάρτιση σχεδίου δράσης με τίτλο Επιχειρησιακό Σχέδιο
Καταπολέμησης της Ατμοσφαιρικής ρύπανσης για την Αθήνα με χρηματοδότηση από το
Γ’ ΚΠΣ. Οι συμπληρωματικές ή νέες δράσεις που θα προκύψουν από το σχέδιο αυτό
θα ενσωματωθούν στα νέα μέτρα που θα τεθούν σε εφαρμογή γρήγορα.

Πάντως, όσον αφορά την απόσυρση των παλαιών αυτοκινήτων, η κ. Παπανδρέου
ανέφερε ότι δεν υπάρχει τέτοιο σχέδιο και πρόσθεσε πως από το 2007 η χώρα μας
θα υποχρεωθεί όπως και οι άλλες χώρες-μέλη της Ε.Ε. να προχωρεί σε ανακύκλωση
των παλαιών κινητήρων.

Το μέτωπο των ρύπων

Για τα επίπεδα της ατμοσφαιρικής ρύπανσης στην Αθήνα, σήμερα, από τις
συγκρίσεις με τα ισχύοντα όρια ποιότητας της ατμόσφαιρας, προκύπτουν τα εξής
συμπεράσματα ανά ρύπο:

1. Διοξείδιο του θείου (SO2): Ενώ παλαιότερα αποτελούσε σημαντικό
πρόβλημα, έχει καταπολεμηθεί και δεν ξεπερνάει τα όρια σε καμία θέση μέτρησης
στην Αττική, με αποτέλεσμα να μην αποτελεί σήμερα πρόβλημα για το Λεκανοπέδιο
της Αθήνας.

2. Διοξείδιο του αζώτου (ΝΟ2): Το 2001 παρατηρήθηκε μικρή υπέρβαση των
ισχυόντων ορίων μόνο σε έναν από τους 18 σταθμούς μέτρησης του ΥΠΕΧΩΔΕ.

3. Όζον (Ο3): Το 2001 δεν καταγράφηκαν υπερβάσεις των ορίων συναγερμού,
όμως υπήρξαν υπερβάσεις του ορίου ενημέρωσης του κοινού και του ορίου
προστασίας της υγείας.

4. Μονοξείδιο του άνθρακα (CO): Βρίσκεται σε χαμηλά επίπεδα, δεν
ξεπερνάει τους στόχους της νέας οδηγίας της Ε.Ε. και ουσιαστικά δεν αποτελεί
πρόβλημα για την Αθήνα.

5. Μόλυβδος (Pb): Βρίσκεται σε πολύ χαμηλά επίπεδα και δεν αποτελεί
πρόβλημα για την Αθήνα.

6. Βενζόλιο: Συγκρίνοντας τις μέσες ετήσιες τιμές συγκέντρωσης του
βενζολίου στην Αθήνα προκύπτει ότι η συγκέντρωσή του κυμαίνεται σε επίπεδα
μεγαλύτερα από το όριο της Ε.Ε. που είναι τα 10 μg/m3. Η Αθήνα μειονεκτεί ως
προς τις άλλες χώρες της Ευρώπης λόγω του ζεστού κλίματος, το οποίο ευνοεί την
εξάτμιση των πτητικών ενώσεων όπως είναι το βενζόλιο.

7. Καπνός και αιωρούμενα σωματίδια ΑΣ10: Ο καπνός παρουσιάζει μικρή
υπέρβαση μόνο σε ένα από τα τρία όρια που ισχύουν και μόνο σε ένα από τους 18
σταθμούς μέτρησης. Όμως τα αιωρούμενα σωματίδια ΑΣ10 παρουσιάζουν υπερβάσεις
των στόχων της νέας Οδηγίας της Ε.Ε. στην πλειονότητα των σημείων μέτρησης.
Είναι, δε, από τους «νέους» ρύπους που άρχισαν να εξετάζονται πρόσφατα σε
επίπεδο Ε.Ε., και αποτελούν σημαντικό πρόβλημα για όλες τις χώρες-μέλη της Ε.Ε.

Υποχρεωτικά πάρκινγκ κάθε νέο διαμέρισμα

Επεκτείνεται η υποχρέωση κατασκευής χώρων στάθμευσης σε ολόκληρο το ηπειρωτικό τμήμα της Περιφέρειας Αττικής

Την κατάργηση της δυνατότητας εξαγοράς της υποχρέωσης δημιουργίας θέσεων
στάθμευσης στα νεοανεγειρόμενα κτίρια προβλέπει τροπολογία που κατέθεσε στη
Βουλή η υπουργός ΠΕΧΩΔΕ κ. Βάσω Παπανδρέου.

Στόχος του ΥΠΕΧΩΔΕ, είπε η κ. Παπανδρέου, είναι η αντιμετώπιση του προβλήματος
της έλλειψης χώρων στάθμευσης στην ευρύτερη περιοχή της Αττικής και στο σύνολο
της χώρας, με τη διαμόρφωση ενός ενιαίου και αυστηρού νομικού πλαισίου για τη
δημιουργία χώρων στάθμευσης στα νεοανεγειρόμενα κτίρια.

Με βάση τα ισχύοντα σήμερα, ο ιδιοκτήτης έχει την ευχέρεια να επιλέξει μεταξύ
της καταβολής χρηματικής εισφοράς και της κατασκευής των απαιτούμενων χώρων
στάθμευσης. Η δυνατότητα αυτή καταργείται με μόνη εξαίρεση περιπτώσεις κτιρίων
στα οποία η δημιουργία θέσεων στάθμευσης είτε απαγορεύεται είτε είναι αδύνατη
(οικόπεδα μικρού εμβαδού, στενοί δρόμοι, παραδοσιακοί οικισμοί).

Επίσης, με την ίδια τροπολογία μεταφέρεται η αρμοδιότητα του καθορισμού των
απαιτούμενων χώρων στάθμευσης από τον νομάρχη στον γενικό γραμματέα
Περιφέρειας.

Στο μεταξύ, σε τελικό στάδιο επεξεργασίας βρίσκεται η τροποποίηση του Π.Δ. που
αφορά τον «καθορισμό των απαιτούμενων θέσεων στάθμευσης αυτοκινήτων, αναλόγως
των χρήσεων και του μεγέθους των κτιρίων στην ευρύτερη περιοχή της Αθήνας».

Στόχοι του νέου Π.Δ. που θα ολοκληρωθεί ως τα τέλη του μήνα είναι:

* Η επέκταση της υποχρέωσης κατασκευής χώρων στάθμευσης σε ολόκληρο το
ηπειρωτικό τμήμα της Περιφέρειας Αττικής, με ενιαίους όρους και προϋποθέσεις.

* Η κατάργηση των τριών ζωνών που προέβλεπε το υπάρχον θεσμικό πλαίσιο
όσον αφορά τις ανάγκες σε χώρους στάθμευσης, προκειμένου να αντιμετωπιστεί με
ενιαίο τρόπο το σύνολο της Αττικής. Σήμερα, στην Κηφισιά προβλέπεται μία θέση
στάθμευσης ανά 100 τ.μ. κατοικίας, ενώ στο Κερατσίνι μία θέση στάθμευσης ανά
200 τ.μ. κατοικίας. Το νέο Π.Δ. θα επιβάλλει την υποχρέωση κατασκευής μίας
θέσης στάθμευσης ανά 100 τ.μ. κατοικίας ανεξαρτήτως περιοχής.

* Η αύξηση του απαιτούμενου αριθμού θέσεων στάθμευσης, ανεξαρτήτως
περιοχής, για τις περισσότερες χρήσεις, ανάλογα με την επιβάρυνση που
προκαλούν.

* Η εξασφάλιση ελάχιστου αριθμού θέσεων ανά χρήση (π.χ. τουλάχιστον μία
θέση στάθμευσης ανά κατοικία, ανεξαρτήτως εμβαδού).

* Η θέσπιση αυστηρότερων ορίων για χρήσεις οι οποίες προκαλούν αυξημένο
κυκλοφοριακό φόρτο (σούπερ μάρκετ, κινηματογράφοι κ.λπ.), σε συνάρτηση με τα
πολεοδομικά δεδομένα της περιοχής. Το μέτρο αυτό αναμένεται να οδηγήσει σε
διπλασιασμό των θέσεων στάθμευσης στις συγκεκριμένες χρήσεις.

Με άλλο Π.Δ., που θα είναι έτοιμο τον προσεχή Οκτώβριο, θα προβλέπεται η
επέκταση των υποχρεωτικών ρυθμίσεων για τις θέσεις στάθμευσης σε όλους τους
οικισμούς της χώρας με πληθυσμό άνω των 2.000 κατοίκων.