Όλα «δείχνουν» τους ελεγκτές

Τέσσερις ημέρες μετά τη σύγκρουση του Tupolev 154 με το Boeing 757 επάνω
από τη λίμνη Κωνσταντίας και ενώ συνεχίζεται η προσπάθεια περισυλλογής και
αναγνώρισης των 71 θυμάτων, νέες αποκαλύψεις έρχονται να επιβαρύνουν ακόμη
περισσότερο τη θέση των Ελβετών ελεγκτών εναέριας κυκλοφορίας.

Η θλίψη. Λίγα λουλούδια και ένα φυλαχτό στα συντρίμμια του ρωσικού αεροσκάφους

Όπως ανακοίνωσαν χθες Γερμανοί εμπειρογνώμονες, η πρώτη εντολή από τον πύργο
ελέγχου προς το ρωσικό Tupolev να χάσει ύψος δόθηκε μόλις 44 δευτερόλεπτα πριν
από τη σύγκρουση – και όχι 50 δευτερόλεπτα, όπως είχαν υποστηρίξει οι Ελβετοί
την Τετάρτη. Επιπλέον, ο Ρώσος πιλότος ανταποκρίθηκε και άρχισε την κάθοδο 14
δευτερόλεπτα μετά την προειδοποίηση (δηλαδή 30 δευτερόλεπτα πριν από τη
σύγκρουση) και όχι με καθυστέρηση 25 δευτερολέπτων, όπως είχαν υποστηρίξει και
πάλι οι Ελβετοί, την Τετάρτη. Οι αποκαλύψεις, όμως, δεν σταματούν εδώ.

Πέρα από το αυτόματο σύστημα προειδοποίησης του πύργου ελέγχου, που βρισκόταν
την ώρα του δυστυχήματος σε κατάσταση εφεδρείας, με μειωμένη ισχύ λειτουργούσε
το κρίσιμο διάστημα και το ραντάρ που χρησιμοποιεί η Skyguide, η υπεύθυνη
ελβετική εταιρεία: από τις 23.00 τοπική ώρα, ήτοι 35 λεπτά πριν από τη
σύγκρουση, γινόταν ενημέρωση του λογισμικού. Τι σημαίνει αυτό; Σύμφωνα με τον
λειτουργικό κανονισμό της Skyguide, οι ελεγκτές, ή μάλλον ο ελεγκτής, καθώς ο
συνάδελφός του έκανε εκείνη την ώρα διάλειμμα, θα έπρεπε να είχε ειδοποιήσει
το ένα από τα δύο αεροσκάφη να αλλάξει ύψος τουλάχιστον επτά μίλια πριν από το
επαπειλούμενο σημείο σύγκρουσης – και όχι πέντε μίλια νωρίτερα, όπως ισχύει
συνήθως.

Σαν να μην έφταναν αυτά, το ρωσικό πρακτορείο ειδήσεων RIA μετέδωσε χθες,
επικαλούμενο Ρώσο εμπειρογνώμονα που βρίσκεται στον τόπο του δυστυχήματος, πως
το πλήρωμα του Tupolev, που εκτελούσε πτήση Μόσχα – Βαρκελώνη με 69
επιβαίνοντες, ανάμεσά τους 52 παιδιά, προειδοποίησε πρώτο, 90 δευτερόλεπτα
πριν από τη σύγκρουση, τους Ελβετούς ελεγκτές για τον κίνδυνο του μεταγωγικού
Boeing. Είχε ειδοποιηθεί από το δικό του αυτόματο σύστημα. «Οι ελεγκτές θα
έπρεπε να είχαν λάβει αμέσως μέτρα», δήλωσε ο Ρώσος εμπειρογνώμονας. Και
παρόλο που η υπεύθυνη ελβετική εταιρεία, Skyguide, επικαλέστηκε άγνοια και
αρνήθηκε να σχολιάσει τους ισχυρισμούς του, οι δικαστικές αρχές της Ζυρίχης
κίνησαν ήδη ποινική διαδικασία εις βάρος των Ελβετών ελεγκτών, για να
διαπιστωθεί αν διέπραξαν ανθρωποκτονία από αμέλεια.

Πράγματι, ολοένα και περισσότερα επιβαρυντικά στοιχεία για την Skyguide
βλέπουν το φως της δημοσιότητας: την περασμένη εβδομάδα, Ελβετοί ειδικοί είχαν
αποφανθεί ότι το ραντάρ που διαθέτουν οι ελεγκτές δεν πληροί τις προϋποθέσεις
που έχει θέσει ο αρμόδιος ευρωπαϊκός φορέας, Eurocontrol. Μία από τις
τροποποιήσεις που είχαν προτείνει, ήταν να ενημερώνουν οι οθόνες τη θέση των
αεροσκαφών κάθε οκτώ δευτερόλεπτα, και όχι κάθε 12 δευτερόλεπτα, όπως
συμβαίνει ακόμη και σήμερα.

Ο Ρώσος πρωθυπουργός, Μιχαήλ Κασιάνοφ, δήλωσε χθες ότι πρέπει να ληφθούν μέτρα
σε διεθνές επίπεδο προκειμένου να μην επαναληφθεί μια τραγωδία όπως αυτή της
περασμένης Τρίτης. Εν τη ρύμη του λόγου του, ωστόσο, είπε και κάτι που μόνον
ως… γκάφα θα μπορούσε να χαρακτηριστεί: «Όλα τα ρωσικά αεροπλάνα που πετούν
πάνω από την Ευρώπη πληρούν τους ευρωπαϊκούς όρους ασφαλείας. Τα αεροσκάφη που
δεν τους πληρούν, εκτελούν από την 1η Ιανουαρίου εσωτερικές πτήσεις»…