Επιστημονικά… ρουσφέτια

Ένας στους τρεις διοικητικούς υπαλλήλους που υπηρετούν σήμερα στα
Πανεπιστήμια προσελήφθη με μετατροπή σύμβασης έργου σε σύμβαση εργασίας
αορίστου χρόνου τον τελευταίο καιρό, χωρίς να έχει περάσει από διαγωνισμό του
ΑΣΕΠ ή οποιαδήποτε άλλη κεντρική και αδιάβλητη αξιοκρατική δοκιμασία.

Αποτέλεσμα, να υπάρχουν σήμερα συγκεκριμένες καταγγελίες αλλά και όργιο φημών
ότι πολλοί από τους υπαλλήλους αυτούς είναι… συγγενείς, συντοπίτες και φίλοι
καθηγητών και άλλων υπαλλήλων!

Μέσα σε περίπου ένα χρόνο, τα περισσότερα ελληνικά Πανεπιστήμια προσέλαβαν με
αυτόν τον τρόπο συνολικά… 2.038 υπαλλήλους, οι οποίοι είχαν αρχικά
προσληφθεί για συγκεκριμένης διάρκειας έργο. Την ίδια στιγμή, οι κανονικά
υπηρετούντες διοικητικοί υπάλληλοι ήταν (στα ίδια ΑΕΙ) 3.907 άτομα. Δηλαδή
ένας στους τρεις προσελήφθη με τρόπο που τυπικά είναι σύννομος, αλλά έτσι
υπερβολικά όπως έγινε, ισοδυναμεί στην ουσία με είσοδο από την «πίσω πόρτα».

Κανονικά, οι διοικητικοί υπάλληλοι έπρεπε να είναι 6.977, αλλά οι υπόλοιπες
θέσεις έχουν μείνει κενές λόγω της πολύ «σφιχτής» πολιτικής των τελευταίων
ετών στις προσλήψεις του Δημοσίου. Έτσι, όμως, τα Πανεπιστήμια που
αντιμετώπιζαν και την αύξηση του αριθμού εισακτέων βρέθηκαν με μεγάλες
ελλείψεις προσωπικού. Και τελικά αξιοποιώντας παράθυρο του νόμου, κατέφυγαν σε
αυτή τη διαδικασία προσλήψεων, ώστε -όπως υποστηρίζουν- να μπορέσουν να
συνεχίσουν να λειτουργούν.

Στην πράξη όμως η απουσία αδιάβλητης κεντρικής αξιοκρατικής επιλογής είχε σαν
αποτέλεσμα να προσληφθούν οι «δικοί μας».

«ΤΑ ΝΕΑ», αφού δέχθηκαν αρκετές διαμαρτυρίες από καθηγητές και υπαλλήλους ΑΕΙ
που έθεταν το ζήτημα, έχουν στη διάθεσή τους συγκεκριμένη καταγγελία από
υπάλληλο του Πανεπιστημίου Αθηνών (τα στοιχεία στη διάθεση των αρμοδίων).
Μεταξύ πολλών αναφορών για παρατυπίες διοικητικών υπαλλήλων που δεν είναι της
ώρας, επισυνάπτονται δύο λίστες με 355 προσληφθέντες με την ανωτέρω διαδικασία
στις οποίες καταγράφονται… 68 άτομα ως συγγενείς καθηγητών και άλλων
υπηρετούντων υπαλλήλων στο Ίδρυμα!

«Με ποια προσόντα;»

Χαρακτηριστικό απόσπασμα της καταγγελίας αναφέρει:

«Πόσοι από τους “ημετέρους” έχουν τακτοποιηθεί από τα ερευνητικά κονδύλια; Με
ποιες διαδικασίες και με ποια προσόντα; Από το 1986 μέχρι και σήμερα έχουν
“τακτοποιηθεί” από το παράθυρο περισσότερα από 1.300 άτομα, τα οποία
προσελήφθησαν με ολιγόμηνη σύμβαση, ως μέλη ερευνητικών προγραμμάτων. Και
είναι τα παιδιά πρυτάνεων, αντιπρυτάνεων, καθηγητών, συνδικαλιστών και όχι
μόνον. Και δεν έχουν “τακτοποιηθεί” μόνον τα παιδιά. Έχουν τακτοποιηθεί και οι
σύζυγοι και οι σύγγαμβροι και οικογένειες ολόκληρες, ακόμη έχουν
επαναπροσληφθεί από τα ερευνητικά κονδύλια και συνταξιούχοι υπάλληλοι του
Ιδρύματος…».

Αντίστοιχα παράπονα για προσλήψεις «ημετέρων» έχουν διατυπωθεί και για άλλα
Πανεπιστήμια, ενώ, σύμφωνα με καθηγητή του Πολυτεχνείου Αθήνας, το ποσοστό
τους ίσως ξεπερνά το 10%-15% των περιπτώσεων αυτών. Όπως ο νόμος δεν ήταν
δυνατόν να προβλέπει περιορισμούς λόγω συγγένειας ή καταγωγής, βρέθηκαν
ξαφνικά ως μόνιμοι υπάλληλοι στα ΑΕΙ και αρκετοί συγγενείς, φίλοι και
κοντοχωριανοί καθηγητών και υπαλλήλων.

Ορισμένα Πανεπιστήμια, πιεσμένα από την αδυναμία του κράτους να καλύψει
έγκαιρα θέσεις αναγκαίων υπαλλήλων, κατόρθωσαν ακόμα και να… τους
διπλασιάσουν εκμεταλλευόμενα τη δυνατότητα που έδωσε ο νόμος 2839/2000
(γνωστός και ως νόμος της Βάσως Παπανδρέου) και να μετατρέψουν σε συμβάσεις
αορίστου χρόνου ιδιωτικού δικαίου όσες συμβάσεις υπαλλήλων εργάστηκαν επί 2
έτη, εφόσον κάλυπταν πάγιες ανάγκες.

Από ειδικούς λογαριασμούς

Χαρακτηριστικά, το Πολυτεχνείο Αθήνας είχε 320 μόνιμους διοικητικούς
υπαλλήλους, ενώ θα έπρεπε να έχει 534. Η μεγάλη απόκλιση εξανάγκασε το ΕΜΠ,
που ας σημειωθεί ότι είναι το 4ο μεγαλύτερο ερευνητικό Πανεπιστήμιο στην
Ευρώπη και το πρώτο στη χώρα, να αναζητήσει «ανακούφιση» αν δεν ήθελε να
σταματήσει τα προγράμματά του.

Έτσι, προσέλαβε σταδιακά άλλους 393, δηλαδή περισσότερους από όσους ήδη είχε,
αρχικά με συμβάσεις συγκεκριμένου έργου, ως βοηθούς, ερευνητές ή για
γραμματειακή υποστήριξη σε ερευνητικά και άλλα προγράμματα. Όλοι αυτοί
πληρώνονταν από τον ειδικό λογαριασμό έρευνας και αφού εργάστηκαν 24 μήνες
μετέτρεψαν τελικά τις συμβάσεις τους σε αορίστου χρόνου.

Αντίστοιχα, το Πανεπιστήμιο Αθήνας έπρεπε να έχει 929 υπαλλήλους αλλά είχε
μόλις 609 και έτσι «μονιμοποίησε» άλλους 575, ενώ το Αριστοτέλειο αντί 1.205
είχε 625 και πήρε άλλους 295. Ακόμα και το Γεωπονικό που είχε 101 υπηρετούντες
υπαλλήλους (ενώ χρειαζόταν 183) πήρε άλλους 102.

Κάλυπταν ανάγκες;

Για όλους αυτούς τους πρώην συμβασιούχους έργου, λοιπόν, οι καθηγητές και οι
υπάλληλοι που τους προσέλαβαν υπέγραψαν βεβαιώσεις ότι κάλυψαν πάγιες και
διαρκείς ανάγκες και απασχολήθηκαν σε διοικητικές θέσεις.

Οι πρυτανικές αρχές των ΑΕΙ, εφόσον είχαν τις βεβαιώσεις, προώθησαν τις νέες
συμβάσεις. Αν υπήρχε όμως πράγματι η προϋπηρεσία, αν κάλυπταν όντως πάγιες
ανάγκες και εργάζονταν σε διοικητικά καθήκοντα και, κυρίως, αν όσοι
«μονιμοποιήθηκαν» έχουν τα τυπικά προσόντα και είναι οι καλύτεροι, όπως θα
συνέβαινε αν προσλαμβάνονταν με διαγωνισμό, παραμένει ζητούμενο.

Πρυτάνεις: Είχαμε ανάγκη σε προσωπικό

«ΤΑ ΝΕΑ» έθεσαν το ζήτημα στις πρυτανικές αρχές τριών πανεπιστημίων. Του
Πολυτεχνείου και του Πανεπιστημίου Αθήνας, που στον σχετικό κατάλογο
βρίσκονται στις πρώτες θέσεις των μετατροπών συμβάσεων έργου σε αορίστου
χρόνου, και του Δημοκρίτειου Θράκης, που συγκριτικά με τους υπαλλήλους που
έχει βρίσκεται στις τελευταίες. Η απάντηση του πρύτανη του Δημοκρίτειου μπορεί
να προκαλεί έκπληξη, είναι όμως ενδεικτική:

Κ. Σιμόπουλος, πρύτανης Πανεπιστημίου Θράκης

«Η λύση που δόθηκε για την κάλυψη των αναγκών των ΑΕΙ σε διοικητικούς
υπαλλήλους μάς έφερε τελικά προβλήματα. Εμείς είχαμε, όπως και άλλα ΑΕΙ,
μεγάλες απαιτήσεις σε προσωπικό. Έτσι μεταφέραμε αρχικά κόσμο από τα
ερευνητικά προγράμματα, τις βιβλιοθήκες κ.λπ. σε διοικητικές εργασίες. Στη
συνέχεια ακολουθήσαμε με μεγάλη αυστηρότητα τον νέο νόμο που έδινε δυνατότητα
προσλήψεων μέσω του ειδικού λογαριασμού για ερευνητικά προγράμματα και πήραμε
μόνο όσους είχε εγκρίνει η επιτροπή ερευνών κι έτσι καταλήξαμε να ζητήσουμε
την μετατροπή σύμβασης μόλις για 32 άτομα. Μάλιστα, μόνο 18 τελικά
«μονιμοποιήθηκαν», καθώς στο μεταξύ οι υπόλοιποι βρήκαν αλλού εργασίες. Άλλα
πανεπιστήμια όμως εφάρμοσαν το νόμο ελαστικά έως οριακά και σε σχετική
συζήτηση που είχαμε στην πρόσφατη σύνοδο πρυτάνεων, ακούστηκε ότι σε πολλές
περιπτώσεις προσελήφθησαν άτομα που δεν ήξεραν… ούτε καν πού βρίσκεται το
πανεπιστήμιό τους! Και εμείς δεχθήκαμε κριτική, ότι εφαρμόζοντας αυστηρά τον
νόμο δεν πήραμε αρκετούς και αδικήσαμε πολλούς. Τελικά, κάποιος έθεσε το
ζήτημα με χιούμορ και μου είπε: «Δεν αισθάνεσαι τώρα σαν το ανέκδοτο με την
Πόντια εκδιδόμενη που ξαφνικά ανακάλυψε ότι οι υπόλοιπες… πληρώνονταν;».

Γ. Μπαμπινιώτης, πρύτανης Πανεπιστημίου Αθηνών

«Είναι αλήθεια ότι στο παρελθόν, αλλά και τώρα, συνέβη να διοριστούν σε
προγράμματα και κάποιοι συγγενείς υπαλλήλων και καθηγητών. Ο ακριβής αριθμός
δεν είναι δυνατόν να εκτιμηθεί, δεν θεωρώ όμως ότι το φαινόμενο έχει ιδιαίτερα
μεγάλη έκταση. Ωστόσο, πρέπει να σημειώσετε ότι τα πανεπιστήμια πάντοτε
ζητούσαν να προσλάβουν υπαλλήλους με την κανονική διαδικασία, δηλαδή με
διαγωνισμό ΑΣΕΠ, οπότε τέτοιες περιπτώσεις δεν θα μπορούσαν να υπάρχουν, αλλά
και αν υπήρχαν δεν θα τις αμφισβητούσε κανείς. Επειδή όμως αυτό δεν συνέβη,
εξαναγκαστήκαμε να πάμε διά της τεθλασμένης οδού (σ.σ.: προσλήψεις μέσω του ν.
2839) χωρίς να το θέλουμε. Δεν γινόταν διαφορετικά, γιατί δεν θα ήταν πλέον
εφικτή η λειτουργία των πανεπιστημίων. Γι’ αυτό ζητούμε επίμονα και φορτικά
αύξηση των διοικητικών θέσεων, εφόσον δεν είναι δυνατόν να λειτουργεί ένα
ίδρυμα με 90.000 φοιτητές, 2.000 διδάσκοντες και μόλις 600 υπαλλήλους…».

Α. Ανδρεόπουλος, αντιπρύτανης Ε.Μ. Πολυτεχνείου

«Όλες οι μετατροπές συμβάσεων έργου που κάναμε ελέγχθηκαν εξονυχιστικά και
υπήρξαν οι απαραίτητες βεβαιώσεις. Υπάρχει ενδεχομένως και μια “γκρίζα
περιοχή” σε όσους είχαν προσληφθεί για συμμετοχή σε ερευνητικά προγράμματα και
έγιναν στην πορεία διοικητικοί λόγω αναγκών, όμως εμείς πήραμε όλα τα μέτρα
ελέγχου. Το αν κάποιοι τυχαίνει να είναι συγγενείς καθηγητών ή υπαλλήλων δεν
είναι δυνατόν να ελεγχθεί, αυτό όμως δεν σημαίνει ότι δεν εργάζονταν πράγματι.
Όλα αυτά δυστυχώς οφείλονται στο γεγονός ότι το υπουργείο δεν προκήρυξε τις
απαιτούμενες θέσεις, ενώ τα ΑΕΙ πάντα ζητούσαν να προσλάβουν προσωπικό με τις
κανονικές διαδικασίες. Εμείς λ.χ. έπρεπε να έχουμε 534 διοικητικούς και άλλους
τόσους τεχνικούς υπαλλήλους, έχουμε όμως μόλις 320 διοικητικούς και κάπου 180
τεχνικούς. Συνεπώς και αυτοί οι 383 που πήραμε τώρα – και που περίπου 110 εξ
αυτών εργάζονται χρόνια στο ΕΜΠ βάσει προηγούμενου νόμου – δεν επαρκούν για
ένα μεγάλο πανεπιστήμιο, που εκτός από το πλήθος φοιτητών του, είναι και από
τα μεγαλύτερα ερευνητικά κέντρα στην Ευρώπη».