ΚΙRJUΗΕL «Ακούω μουσική μέσα στους ανθρώπους»
Ενημερώσου πρώτα από ΤΑ ΝΕΑ
5 λεπτά  |
|
«Αυτό που μένει από τη μουσική είναι κάτι μικρό, σαν μια φλόγα μέσα στη |
Όταν τα δάχτυλά του αγγίζουν τις χορδές της κέλτικης άρπας, σβήνουν ως διά
μαγείας όλοι οι θόρυβοι και οι εντάσεις της ημέρας. Στη θέση τους μπαίνει ένα
«υδάτινο» σύμπαν ήχων και φωνών που απελευθερώνουν τη φαντασία και δίνουν στο
συναίσθημα μια πρώτης τάξεως δικαιολογία να ακολουθήσει τον δρόμο το
παραμυθιών.
Ο Kirjuhel είναι ένας μάγος της άρπας – έτσι τουλάχιστον τον ονόμασαν στην
Ελλάδα, με την οποία έχει ιδιαίτερους δεσμούς. Πάνω απ’ όλα όμως, είναι ένας
ρομαντικός, που δεν έπαψε ποτέ να ζει το όνειρο της νεότητάς του για έναν
κόσμο διαφορετικό, όπου η τέχνη γίνεται ζωή, καθημερινή έμπνευση, αφορμή για
συναδέλφωση και κτίσιμο νέων αξιών.
Καλά το καταλάβατε, ο Kirjuhel είναι «παιδί» του Μάη του ’68. Και μπορεί για
τους περισσότερους συντρόφους του η επανάσταση να έλαβε τέλος νωρίς, για
εκείνον αντίθετα – τον συνθέτη, τον ποιητή τον «μάγο της άρπας» – όλο εκείνο
το ανεξέλεγκτο και υπέροχο ξέσπασμα του Μάη του ’68 (όπου συμμετείχε δυναμικά
και ο ίδιος), έγινε η πιο πολύτιμη «αποσκευή» του, το χρυσό αντικλείδι για να
ανοίξει διάπλατα και χωρίς όρια ο κόσμος της ποίησης και της μουσικής.
«Το περίμενα αυτό το ξέσπασμα. Ένιωθα θυμό, δεν ήθελα να ζήσω σε έναν
κόσμο τόσο καταπιεστικό. Την επομένη άλλαξαν όλα. Ήταν σαν να λειτουργούσαμε
όλοι στο μάξιμουμ των δυνατοτήτων μας. Κι εγώ θέλησα να εκφράσω αυτή την
υπέροχη μουσική που άκουγα μέσα στους ανθρώπους».
Τροβαδούρος, κιθαρίστας, ποιητής, ξεκίνησε την «νέα» του ζωή σε ένα χωριό της
Βρετάνης, ως μέλος μιας ανεξάρτητης κολεκτίβας που φρόντιζε «τα χωράφια αλλά
και τη δημιουργία της νέας επαναστατικής κουλτούρας».
Τραγούδι, ποίηση και… σπάσιμο των κλισέ σε όλους τους τομείς: Οι μουσικές
της Βρετάνης και της Αφρικής (που επισκέπτεται τακτικά), ο Τζάνγκο Ράιχαρντ
και ο Αταγουάλπα Γιουπάνκι, ο Μάιλς Ντέιβις και ο Σοπέν.
Η μουσική δεν έχει όρια και, ειδικά για τον Kirjuhel, είναι μια διαρκής
πρόκληση, που δίνει στις συνθέσεις του όλο και περισσότερες αποχρώσεις. «Δεν
μελέτησα ποτέ σε ωδεία», λέει. «Ερεύνησα τον ίδιο μου τον εαυτό,
πειραματίστηκα πολύ και κάθε φορά που με ενδιέφερε κάτι, το μελετούσα με
πάθος».
Στη δεκαετία του ’80 θα τραγουδήσει Όμηρο, Ρεμπό, Μποντλέρ και Ynus Emre.
Δίνει συναυλίες στη Γαλλία, την Ευρώπη, ταξιδεύει διαρκώς. Και γράφει ποίηση.
«Όσο περνάει ο καιρός, συνειδητοποιώ ότι η ποίηση είναι καλύτερα να μένει
ποίηση, παρά να γίνεται τραγούδι», λέει σήμερα, που τον απασχολεί περισσότερο
από ποτέ ο αυτοσχεδιασμός στις παραστάσεις του.
Από την αρχή όμως της πορείας του, το έργο των ποιητών ήταν η πηγή έμπνευσής
του και αφορμή για νέους πειραματισμούς.
«Μελέτησα τον Όμηρο και την αρχαία Ελλάδα, μαγεύτηκα από τον πολιτισμό της και
θεωρώ ότι τα “Επικά Θραύσματα” – σ.σ.: όπου τραγουδάει το 11ο άσμα της
“Οδύσσειας” στα αρχαία ελληνικά – «είναι το σημαντικότερο έργο μου. Είναι,
άλλωστε, και το πρώτο έργο όπου χρησιμοποίησα την άρπα ως κεντρικό όργανο της
σύνθεσής μου», λέει. Το 3ωρο αυτό έργο για έγχορδα και πολλαπλή φωνή,
εμπνευσμένο από την «Οδύσσεια», έγινε αφορμή να γνωρίσει τη φωτογράφο Solveigh
Kaehler, η οποία απέδωσε τη μαγεία των ήχων του σε εικόνα και η οποία βαθιά
επηρεασμένη από την εμπειρία της μουσικής του – «μου άλλαξε τον τρόπο που
έβλεπα την τέχνη μου, τον τρόπο που έβλεπα τον εαυτό μου» – ανέλαβε στη
συνέχεια, σε συνεργασία βέβαια με τον ίδιο, το βάρος της παραγωγής και της
προώθησης των δίσκων του.
«Η εταιρεία που έκανε διανομή της δουλειάς του δεν υφίσταται πια», θα μας
εξηγήσει η ίδια κάποια στιγμή. «Κι όμως, βλέπεις τα θέατρα όπου δίνει ο
Kirjuhel συναυλίες να γεμίζουν, μεγάλα θέατρα 800 ατόμων. Αυτό μου δίνει το
κουράγιο να συνεχίζω, γιατί σκέφτομαι ότι όλοι αυτοί οι άνθρωποι έχουν
ανησυχίες, δεν “τρώνε” τα σκουπίδια που τους δίνουν οι εταιρείες».
Είπατε ότι τα «Επικά Θραύσματα» ήταν το πρώτο έργο στο οποίο
χρησιμοποιήσατε την άρπα ως κεντρικό όργανο.
«Κοιτάξτε εδώ. Έχω αλλάξει τις χορδές. Αυτή δεν είναι μια κανονική κέλτικη
άρπα. Και το έκανα αυτό, για να μπορέσω να συνθέσω και να αποδώσω τα “Επικά
Θραύσματα” έτσι όπως τα φανταζόμουν. Από καιρό ήξερα ότι η άρπα δημιουργεί μια
ξεχωριστή ατμόσφαιρα, αλλά ποτέ δεν είχα φανταστεί ότι θα γινόταν το κέντρο
της ζωής μου».
Αναρωτιέμαι πώς αισθάνεστε σ’ αυτή την – κατ’ εξοχήν – εποχή των «μαζικών
τραγουδιών», των μεγάλων δισκογραφικών, την εποχή που γίνεται όλο και πιο
δύσκολο να επιζήσουν οι «διαφορετικοί» καλλιτέχνες;
«Αυτήν τη στιγμή, όποιος από μας κατορθώνει να κάνει αυτό που θέλει, αυτό που
θεωρεί ότι τον αντιπροσωπεύει ως καλλιτέχνη, έχει πετύχει ήδη πολλά. Είναι μια
νίκη κατά του συστήματος. Να μπορείς να ζεις και να δημιουργείς σαν ελεύθερος,
ευγενής άνθρωπος».
Όλα αυτά που φανταστήκατε τον Μάη του ’68 δεν πραγματοποιήθηκαν τελικά…
«Μα δεν γίνεται να πραγματοποιήσεις τά όνειρα όλου του κόσμου. Πραγματοποιείς
ένα όνειρο – ένα απ’ όλα τα όνειρα που είχες κάποτε. Εγώ πραγματοποίησα το πιο
βασικό απ’ όλα, κι αυτό ήταν η μουσική. Σ’ εκείνη την υπέροχη περίοδο του
ανθρωπισμού, ένιωσα ότι ήθελα να εκφράσω την ελπίδα των ανθρώπων, την άρνησή
τους να υποταχτούν, και μ’ αυτό πορεύτηκα σε όλη μου τη ζωή. Νομίζω ότι ακόμη
και σήμερα η μουσική μου περιέχει την αντίσταση εκείνης της εποχής».
Τι γνώμη έχετε για τη μουσική που ακούνε οι νέοι, ή διασκεδάζουν;
«Για μένα είναι μουσική της απογοήτευσης. Δεν την καταλαβαίνω, ούτε με
ενδιαφέρει, ούτε έχω επισκεφθεί ποτέ τέτοιους χώρους. Προτιμώ να βλέπω τα
νεαρά παιδιά που έρχονται στις συναυλίες μου».
INFO
Ο Kirjuhel παίζει το Σάββατο 20 Απριλίου, στις 9 μ.μ., στο Ωδείο Φίλιππος
Νάκας (Ιπποκράτους 41, τηλ. 010-3634.000), σε ένα πρόγραμμα ελεύθερων
συνθέσεων και αυτοσχεδιασμών βασισμένο στο cd του «Concert».
Google news
