Κυβερνήσεις και επιχειρήσεις βάζουν σύνορα στο Ίντερνετ

Είναι το σύγχρονο αντίστοιχο του συνοριακού φρουρού. Όταν οι επισκέπτες
προσπαθούν να συνδεθούν με το UKBetting. com, ένα πρόγραμμα στον υπολογιστή
ελέγχει την ταυτότητά τους προσδιορίζοντας από πού προέρχονται.

Οι περισσότεροι «προωθούνται». Όσοι όμως βρίσκονται σε Ηνωμένες Πολιτείες,
Κίνα, Ιταλία, καθώς και σε άλλες χώρες όπου η νομοθεσία η οποία διέπει τα
τυχερά παιχνίδια, για παράδειγμα, είναι συγκεχυμένη, βλέπουν μπροστά τους να
αναβοσβήνει μια ένδειξη με κόκκινα γράμματα η οποία τους προειδοποιεί ότι «η
πρόσβαση απαγορεύεται». Έτσι, κλειδώνονται εκτός ιστοσελίδας.

Στη μεγαλύτερη διάρκεια της ζωής του Ίντερνετ, η εντύπωση που κυριαρχούσε ήταν
ότι επρόκειτο για μια μεγάλη δύναμη εκδημοκρατισμού, ένας τόπος όπου ουδείς
χρειάζεται να γνωρίζει ποιος ή από πού είστε. Αυτή η αίσθηση όμως έχει αλλάξει
τους τελευταίους μήνες. Κυβερνήσεις και ιδιωτικές επιχειρήσεις προσπαθούν όλο
και περισσότερο να σχεδιάσουν σύνορα εκεί που δεν υπήρχαν, ώστε να
αντιμετωπίσουν τις νομικές, εμπορικές και τρομοκρατικές ανησυχίες τους.

Τη μεταστροφή αυτή περιγράφει ο Τζακ Γκόλντσμιθ, καθηγητής Διεθνούς Δικαίου
στο Πανεπιστήμιο του Σικάγου: «Κάποτε, ένα άτομο από οποιοδήποτε σημείο του
πλανήτη μπορούσε να λαμβάνει ή να στέλνει πληροφορίες οπουδήποτε ήθελε. Τώρα
το Ίντερνετ αρχίζει να ενεργεί περισσότερο ως πραγματικός χώρος, με όλους τους
περιορισμούς που αυτό υπαγορεύει».

Οι «παγίδες»

Οι νέοι φραγμοί ποικίλλουν. Σύμφωνα με μια μέθοδο, απλώς τίθενται όρια σε
χρήστες που έχουν πρόσβαση στο Διαδίκτυο. Μια άλλη προτρέπει να φιλτράρονται
όλες οι επικοινωνίες, ώστε να απομακρύνονται όσες εμπεριέχουν ανάρμοστο
περιεχόμενο, όπως πορνογραφία ή πληροφορίες που κρίνονται επισφαλείς για την
εθνική ασφάλεια. Αρκετά δημοφιλές επίσης γίνεται το λογισμικό που επιχειρεί να
συνταιριάζει τη μοναδική διεύθυνση στο Ίντερνετ ενός υπολογιστή με μια γενική
γεωγραφική τοποθεσία, τεχνολογία που κερδίζει καθημερινά σε ποσοστά ακρίβειας.

Και η συζήτηση σήμερα δεν αφορά πλέον στο αν αυτά τα όρια μπορούν να
δημιουργηθούν, αλλά αν πρέπει. Ακόμη και εκείνοι που υποστηρίζουν θεωρητικά
την άποψη, διαφωνούν στο ποιος θα πρέπει να εγκαταστήσει και να διατηρήσει
τους ηλεκτρονικούς φραγμούς ­ τα έθνη – κράτη ή οι λειτουργοί των δικτυακών
ιστοσελίδων.

Τα νέα διαδικτυακά σύνορα παρέχουν αυτό που κάποιοι αποκαλούν «πρόσφορη λύση»
στο πώς θα επιλυθεί το ζήτημα των συχνά αλληλοσυγκρουόμενων πολιτικών των
περίπου 200 ανεξάρτητων κρατών σε θέματα όπως τζόγος, εμπόριο, πνευματική
ιδιοκτησία, λόγος.

Οι επικριτές του εγχειρήματος εκφράζουν φόβους ότι τα σύνορα αυτά θα
προκαλέσουν τη «βαλκανοποίηση» του Ίντερνετ. Και οργανώσεις που μάχονται για
τα πολιτικά δικαιώματα προειδοποιούν ότι η ελευθερία του λόγου θα
τραυματιστεί, η τεχνολογία θα διευκολύνει τυραννικά καθεστώτα να καταπνίξουν
απόψεις αντιφρονούντων και η ιδιωτική ζωή του ατόμου θα καταστραφεί, κυρίως
επειδή κάποιες τεχνολογίες έχουν τη δυνατότητα να εντοπίσουν με ακρίβεια την
τοποθεσία ­ σε γεωγραφικό πλάτος και μήκος ­ κάποιου.

Οι αποφάσεις

«Είναι πιθανόν το Ίντερνετ του αύριο να μοιάζει τελείως διαφορετικό από
διάφορα σημεία του πλανήτη», υποστηρίζει ο Λι Τιέν, δικηγόρος, που εργάζεται
για το Ίδρυμα Ηλεκτρονικών Συνόρων του Σαν Φρανσίσκο.

Ήδη, νομοθετικά σώματα και δικαστικά συστήματα ανά τον κόσμο προσπαθούν να
υψώσουν το ανάστημα των χωρών τους στο Διαδίκτυο. Η κυβέρνηση του Χονγκ Κονγκ,
για παράδειγμα, συζητεί το αν θα περάσει νόμο που θα «εγκληματοποιεί» την
προσφορά υπηρεσιών καζίνου στους κατοίκους του, από όποια ιστοσελίδα του
εξωτερικού.

Ιταλικό δικαστήριο στη Γένοβα βρήκε ένοχο συκοφαντικής δυσφήμησης τον
λειτουργό μιας ιστοσελίδας από άλλη χώρα. Γάλλος δικαστής διέταξε το Yahoo
Inc. να σταματήσει να πουλάει αναμνηστικά των ναζί διότι, βάσει της γαλλικής
νομοθεσίας, τέτοιες πρακτικές απαγορεύονται.

Χωρίς μια διεθνή συνθήκη ή έναν οργανισμό μεσολάβησης, αποφάσεις τέτοιου
είδους παραμένουν σε μεγάλο βαθμό ανεφάρμοστες για τις πλευρές που διαμένουν
εκτός των συνόρων ορισμένης χώρας. Όμως αυτό δεν σταματά τα ενδιαφερόμενα
κράτη να θεσπίζουν κανόνες για το τι είναι επιτρεπτό και τι όχι στο Διαδίκτυο.

Η τεχνολογία του «γεωεντοπισμού»

«Απαγορευμένη πρόσβαση». Κυβερνήσεις και ιδιωτικές επιχειρήσεις προσπαθούν όλο και περισσότερο να σχεδιάσουν σύνορα στο Διαδίκτυο

Αναλυτές επισημαίνουν ότι οι φραγμοί που αναφέρονται θα μπορούσαν να
ενισχυθούν με την ανάπτυξη της τεχνολογίας του «γεωεντοπισμού», η οποία
επιχειρεί να συνδυάσει την τοποθεσία ενός ατόμου στηριζόμενη στη διεύθυνση
Ίντερνετ του υπολογιστή. Η εταιρία Quova Inc., μια από τους μεγαλύτερους
προμηθευτές αυτής της τεχνολογίας, ισχυρίζεται ότι μπορεί να αναγνωρίσει με
ορθότητα τη χώρα ενός χρήστη υπολογιστή κατά 98% από την ώρα και την πόλη και
κατά 85% από την ώρα, μόνο όμως αν η πόλη αναφοράς είναι μεγάλη.

Παραβιάζονται

Και αυτό το σύστημα όμως δεν είναι αδιάρρηκτο. Υπάρχουν άτομα που μπορούν
εύκολα να διεισδύσουν, χρησιμοποιώντας ειδικά προγράμματα λογισμικού που
επικαλύπτουν την ταυτότητά τους. Ειδικοί όμως, όπως ο κ. Γκόλντσμιθ,
υποστηρίζουν ότι η σύγχρονη τεχνολογία παγίδευσης δεν χρειάζεται να δουλεύει
τέλεια για να έχει αποτέλεσμα.

Αυτοί οι φραγμοί, επισημαίνουν, ενεργούν σαν σημεία ελέγχου στα φυσικά σύνορα
μιας χώρας: Μπορούν να παραβιαστούν, αλλά οι περισσότεροι δεν θα επιδιώξουν να
υποστούν την ταλαιπωρία που ακολουθεί.

LINKS:

* www.eff.org/