Μάθημα προσφυγιάς μετά το «Κρυφό σχολειό»

Κάθε πρωί στις οκτώ παρά τέταρτο, η μικρή Μάρμα, 10 χρόνων, χώνει τα τετράδιά
της μέσα σε μια πάνινη τσάντα και παίρνει τον δρόμο για το σχολείο, στην
Κουέτα του Πακιστάν.

Με μια γυαλιστερή κορδέλα στα μαλλιά, μπαίνει στην τάξη και οι φωνές της
ανακατεύονται με τις φωνές των άλλων κοριτσιών και αγοριών που έχουν κιόλας
μαζευτεί για το πρώτο μάθημα της ημέρας.

Μόλις πριν από τρεις εβδομάδες, όλα ήταν πολύ διαφορετικά. Κάθε πρωί, στο
σπίτι της στην Καμπούλ, η Μάρμα σκέπαζε με μια μαντίλα το κεφάλι και έκρυβε
εκεί μέσα τα βιβλία της, πριν βγει στον δρόμο, με το βλέμμα της καρφωμένο
χαμηλά, από φόβο μήπως τα μάτια της προδώσουν τον προορισμό της.

Τα τζάμια του σπιτιού όπου πήγαινε η Μάρμα ήταν βαμμένα μαύρα, σύμφωνα με το
φιρμάνι των Ταλιμπάν, για να μη μπορούν ανδρικά μάτια να κοιτάξουν τις
γυναίκες που βρίσκονταν μέσα. Πού να ξέρουν οι Ταλιμπάν πως πίσω από τα μαύρα
παράθυρα, η Μάρμα και άλλες πέντε συμμαθήτριές της μάθαιναν ανάγνωση και
γραφή, αψηφώντας την απαγόρευση να μορφώνονται τα κορίτσια.

Ελεύθερη μάθηση. Κορίτσια και αγόρια που έφυγαν από το Αφγανιστάν, μαθαίνουν άφοβα γράμματα μαζί, σε σχολείο του Πακιστάν

«Ήταν ένα κρυφό σχολειό», λέει η Μάρμα με ένα συνωμοτικό χαμόγελο. «Οι
Ταλιμπάν δεν γνώριζαν τίποτα γι’ αυτό. Αν μας ανακάλυπταν, θα το έκλειναν και
θα μας τιμωρούσαν σκληρά».

Η μόρφωση της Μάρμα συνεχίστηκε έτσι για δύο χρόνια, μέχρι τον περασμένο
Οκτώβριο, όταν άρχισαν οι αμερικανικοί βομβαρδισμοί. Μόλις άρχισαν να πέφτουν
οι βόμβες στην Καμπούλ, το έσκασε με την οικογένειά της για την Κουέτα του
Πακιστάν, κοντά στα σύνορα, όπου ζούσαν συγγενείς τους από χρόνια. Εκεί την
έστειλαν σε ένα δημοτικό σχολείο για Αφγανούς πρόσφυγες, όπου αγόρια και
κορίτσια μαθαίνουν γράμματα μαζί.

«Είμαι πολύ πιο ευτυχισμένη εδώ», λέει η Μάρμα και λάμπει από χαρά. «Μπορώ να
πηγαίνω φανερά στο σχολείο και να διαβάζω μαζί με τα αγόρια. Δεν χρειάζεται να
φοβάμαι γι’ αυτό».