Ένα παιδί μετράει τους πολέμους

Ύστερα από 22 χρόνια πολέμου, ο Αμπντουλσαλάμ Ζαμαλζάι έχει χάσει τον
λογαριασμό για το πόσες φορές έχει φύγει από το Αφγανιστάν.

Η πρώτη φορά ήταν στα 14 χρόνια του, όταν τα σοβιετικά στρατεύματα κατοχής
μπήκαν στην Κανταχάρ για να πολεμήσουν ­ όπως του είχαν πει τότε ­ τη «διεθνή
τρομοκρατία». Τραυματίστηκε τέσσερις φορές πολεμώντας την «τρομοκρατία». Τον
βασάνισε η κομμουνιστική κυβέρνηση του Αφγανιστάν επειδή παράκουσε μια εντολή
να πολεμήσει τη φιλο-αμερικανική «διεθνή τρομοκρατία». Και τώρα έφτασε στο
Πακιστάν με τη γυναίκα του και τα οκτώ του παιδιά διαφεύγοντας από τον πόλεμο
της Αμερικής κατά της «διεθνούς τρομοκρατίας».

«Είδα για πρώτη φορά Ρώσους στρατιώτες το 1979, όταν κατευθύνονταν στο
αεροδρόμιο», θυμάται ο Αμπντουλσαλάμ. «Ήταν γεροδεμένοι άνδρες πάνω σε τανκς,
με γούνινα καπέλα και τεράστιους επενδύτες. Είχαν ανατρέψει τον δεσποτισμό του
Χατζιμπουλάχ Αμίν και νομίζαμε πως με τον Μπαμπράκ Καρμάλ τα πράγματα θα ήταν
καλύτερα. Οι Ρώσοι είχαν έλθει να τον υπερασπιστούν. Οι Ρώσοι είχαν έρθει για
να σώσουν τον λαό μας από τους σκοτεινούς καιρούς».

Στα δεκαεπτά του χρόνια, ο Αμπντουλσαλάμ παντρεύτηκε μια γυναίκα που διάλεξαν
οι γονείς του, τη Ναχίντ. Έναν χρόνο μετά μπήκε στην αστυνομική ακαδημία. Μια
μέρα έμαθε ότι είχε επιλεγεί για να παρακολουθήσει σεμινάρια διάρκειας τριών
ετών στη Σοβιετική Ένωση. Όταν όμως έφτασε στη βάση τού σοβιετικού στρατού
στην Τασκένδη, διαπίστωσε ότι τον προόριζαν για τους καταδρομείς.

«Μας έμαθαν να χρησιμοποιούμε μικρά όπλα, Καλάσνικοφ και άρματα μάχης», λέει ο
Αμπντουλσαλάμ. Η εκπαίδευση κράτησε έξι μήνες. Ύστερα γύρισε στην Καμπούλ και
άρχισε να δουλεύει στο υπουργείο Εσωτερικών. Έπειτα του είπαν πως θα πολεμήσει
την τρομοκρατία και τον έστειλαν στα ανθρακωρυχεία του Μεσαϊνάκ, στην επαρχία
Λογκάρ. Εκεί είδε έναν σύντροφό του να σκοτώνεται από τους Αφγανούς
μουτζαχεντίν, που εκπαιδεύονταν από τους Αμερικανούς.

Όταν γύρισε στην Καμπούλ, γεννήθηκε το πρώτο του παιδί, ο Σεχσάρ. Αλλά δεν το
χάρηκε: τον έστειλαν στο Πανσίρ για να πολεμήσει τους άνδρες του Μασούντ.
Έλειψε τρεις μήνες. Και επέστρεψε ως αιχμάλωτος μέσα σε στρατιωτικό
ελικόπτερο: ένας από τους στρατιώτες ήταν κατάσκοπος των Ρώσων και τον είχε
καταγγείλει ως απείθαρχο. Πριν τον κλείσουν στο Κέντρο του Διευθυντηρίου της
Επανάστασης, όπου του έκαναν ηλεκτροσόκ επειδή «ήθελε να πάει με τους
μουτζαχεντίν», κατάφερε να τηλεφωνήσει στον πατέρα του.

Ύστερα απέκτησε άλλα τρία παιδιά. Τον ξανάστειλαν στην επαρχία Λογκάρ. Όταν οι
μουτζαχεντίν κατέλαβαν την Καμπούλ, τα πράγματα ηρέμησαν για λίγο καιρό. Οι
τιμές των αγαθών έπεσαν. Όλοι πίστεψαν ότι ερχόταν ένα καλύτερο μέλλον. Αλλά η
ελπίδα δεν κράτησε πολύ. Γρήγορα οι μουτζαχεντίν άρχισαν να πολεμούν μεταξύ
τους. Ήταν η αρχή μιας νέας τραγωδίας. Οι μουτζαχεντίν έμαθαν ότι είναι
κομμουνιστής και πήγαν να τον συλάβουν. Τον έσωσαν οι συγγενείς του.

Η οικογένειά του έφυγε στο Πακιστάν. Όταν άκουσαν ότι επετεύχθη κατάπαυση του
πυρός, επέστρεψαν στην Καμπούλ κι έμειναν εκεί για έξι μήνες. Αλλά έκανε κρύο.
Δεν είχαν λεφτά. Το σπίτι τους είχε καεί. Έχασαν τα πάντα. Γύρισαν πίσω στο
Πακιστάν. Ύστερα ξαναγύρισαν στην Καμπούλ, όπου άρχισαν να πωλούν τα υπάρχοντά
τους. Έκαναν κι άλλα παιδιά.

«Στις 26 Οκτωβρίου 1996 ήλθαν οι Ταλιμπάν κι έφεραν ειρήνη, και δεν ακούγαμε
πια τον ήχο των εκρήξεων». Έβαλαν όμως τον πατέρα του στη φυλακή. Χωρίς να
εξηγήσουν γιατί. Ο Αμπντουλσαλάμ πήγε και τους βρήκε και τους είπε ότι ο
πατέρας του είναι από την Κανταχάρ. «Εμάς μας είπε ότι είναι από τη
Μαντουσάχ». «Ναι, αλλά η μητέρα μου είναι από την Κανταχάρ». Προς έκπληξή του,
τον άφησαν ελεύθερο. Για την οικογένεια, όμως, ήταν το τέλος.

Όταν έγιναν οι επιθέσεις στη Νέα Υόρκη και στην Ουάσιγκτον, ο Αμπντουλσαλάμ
βρισκόταν στην Καμπούλ. Πήρε τηλέφωνο τον πατέρα του στην Πεσαβάρ και τον
ρώτησε τι να κάνει. «Μείνε εκεί, όλα θα πάνε καλά», του είπε εκείνος. Ύστερα
άρχισαν οι βομβαρδισμοί. «Τα παιδιά μου και η γυναίκα μου τρόμαξαν πολύ, και
τρεις μέρες μετά φύγαμε ξανά».

«Ο Οσάμα Μπιν Λάντεν είναι ένας άνθρωπος και η οργάνωσή του βρίσκεται σε κάθε
χώρα του κόσμου και όχι μόνο στο Αφγανιστάν. Τι μπορούμε να κάνουμε; Αυτοί
καταστρέφουν τα ερείπιά μας. Προς το παρόν θα μείνουμε στην Πεσαβάρ. Αν τα
πράγματα βελτιωθούν, θα γυρίσουμε στην Καμπούλ».