ΠΡΟΣΩΠΑ Σε τεντωμένο σχοινί

Ντε φάκτο άρχων της Σαουδικής Αραβίας, ο πρίγκιπας Αμπντάλα, 78 χρόνων,
μοιάζει να βαδίζει σε τεντωμένο σχοινί.

Πρίγκιπας Αμπντάλα. Ξανάγινε ο πιστότερος σύμμαχος των ΗΠΑ στον Κόλπο

Η Σαουδική Αραβία, η πατρίδα του Οσάμα Μπιν Λάντεν, είναι η χώρα με τα
μεγαλύτερα πετρελαϊκά αποθέματα στον κόσμο (κατέχει το 26% των συνολικών) και
παράλληλα μια ισλαμική χώρα, αφού από το 1993 ισχύει σ’ αυτήν ο ισλαμικός
νόμος, η σαρία. Αλλά μετά τις επιθέσεις στις ΗΠΑ, μια νέα διαχωριστική γραμμή
φαίνεται να έχει χαραχτεί ανάμεσα σ’ αυτούς τους δύο πυλώνες του σαουδαραβικού
καθεστώτος, το πετρέλαιο και το Ισλάμ· και μια παγίδα χάσκει κάτω από τα πόδια
του πρίγκιπα διαδόχου Αμπντάλα, ο οποίος διοικεί τη χώρα αφότου ο βασιλιάς
Φαχντ αρρώστησε, το 1996.

Ως τότε, ο πρίγκιπας διοικούσε τη βασιλική φρουρά και ήταν περισσότερο κοντά
στους 70.000 Βεδουΐνους του, παρά στους εμίρηδες του Ριάντ και τους
πετρελαϊκούς κύκλους. Υπό την επιρροή ενός περιβάλλοντος που χαρακτηριζόταν
«αριστερό» (με τη σαουδαραβική έννοια της λέξης, αποτελούμενο δηλαδή από
μάλλον φιλελεύθερους προύχοντες, Λιβανέζους διανοούμενους και μερικούς
Παλαιστίνιους), ήταν μάλιστα έτοιμος να ξεκινήσει μια προσεκτική πολιτική
στροφή σε δύο επίπεδα. Στο εσωτερικό, όπου θεωρείται ένας άνθρωπος ευσεβής
αλλά σύγχρονος, και όχι διεφθαρμένος, ανακοίνωσε το 1998 στους υπηκόους του
πως η εποχή του πετρελαϊκού θαύματος παρήλθε και πρέπει να στρωθούν στη
δουλειά, να σταματήσουν τις σπατάλες, να ξεκινήσουν οικονομικές
μεταρρυθμίσεις, να ανοίξουν τις πόρτες στους επενδυτές. Στο εξωτερικό,
θεωρούνταν ένας ανεξάρτητος πρίγκιπας που τολμούσε να επικρίνει, πάντα
προσεκτικά, την πολιτική του Μπους στη Μέση Ανατολή: αρνήθηκε πρόσκληση να
επισκεφθεί τον Λευκό Οίκο, ο υπουργός των Εξωτερικών του κάλεσε την
Ουάσινγκτον «να βάλει τέλος στις ισραηλινές επιθέσεις» κατά των Παλαιστινίων,
ο αρχηγός του επιτελείου του ματαίωσε μια «επίσκεψη εργασίας» (δηλαδή για
αγορά όπλων) στις ΗΠΑ.

Αλλά μετά την επίθεση της 11ης Σεπτεμβρίου, ο Αμπντάλα χρειάστηκε να τα
μαζέψει και η Σαουδική Αραβία έγινε ξανά ο πιστότερος σύμμαχος των Αμερικανών
στην περιοχή του Κόλπου. Ο πρίγκιπας βαδίζει όμως πάνω σε τεντωμένο σχοινί.
Στην επικράτειά του έχει δύο από τους τρεις ιερούς τόπους του Ισλάμ· θα
επιτρέψει άραγε να εξαπολυθούν επιθέσεις εναντίον του ομόδοξου Αφγανιστάν από
τις βάσεις των «άπιστων» Αμερικανών που φιλοξενεί; Αν ο Μπους δεν μπορέσει να
βρει τρόπο να μη φέρει σε τόσο δύσκολη θέση τον σύμμαχό του, ο Αμπντάλα μάλλον
δεν θα μπορεί να κάνει αλλιώς. Αλλά σ’ αυτή την περίπτωση θα υπονομεύσει έναν
από τους δύο πυλώνες της εξουσίας του: το Ισλάμ.