Συλλήψεις χωρίς σύνορα

Ένα πανευρωπαϊκό δίκτυο για την καταπολέμηση της τρομοκρατίας, που θυμίζει
ελαφρώς… Μεγάλο Αδελφό, σχεδιάζουν οι «15» της Ευρωπαϊκής Ένωσης, μετά το
τραγικό χτύπημα στις Ηνωμένες Πολιτείες. Μεθαύριο Πέμπτη, στις Βρυξέλλες, οι
υπουργοί Εσωτερικών Υποθέσεων αποφασίζουν το πρώτο «πακέτο» αντιτρομοκρατικών
μέτρων ­ και… έπεται συνέχεια.

Ταυτοχρόνως, μία μέρα μετά ­ την Παρασκευή ­ θα συνεδριάσουν εκτάκτως και οι
αρχηγοί κρατών και κυβερνήσεων της Ένωσης, σε μια προσπάθεια να δείξουν και τη
βούλησή τους να πατάξουν την τρομοκρατία, αλλά και για να συζητήσουν τις
συνέπειες της κρίσης για την Ευρώπη.

Στη μεθαυριανή συνάντηση των υπουργών Δημόσιας Τάξης – Εσωτερικών –
Δικαιοσύνης (η Ελλάδα εκπροσωπείται από τον Μιχάλη Χρυσοχοΐδη), για πρώτη φορά
στην ιστορία της Ευρωπαϊκής Ένωσης οι «15» θα επεξεργασθούν μια κοινή στάση
και πολιτική έναντι της τρομοκρατίας.

Σε συννενόηση με ΗΠΑ

Τα σχέδια που θα συζητήσουν οι υπουργοί των «15» έχουν συζητηθεί ήδη με τους
Αμερικανούς. Και τούτο διότι ­ και πάλι για πρώτη φορά στην ιστορία της Ένωσης
­ στη συνεδρίαση που είχε την περασμένη Παρασκευή η Ομάδα Τρομοκρατίας που
λειτουργεί παγίως στις Βρυξέλλες ενεφανίσθησαν δύο εκπρόσωποι των ΗΠΑ, που
φυσικά δεν είναι χώρα-μέλος της Ένωσης. Επρόκειτο για δύο υψηλόβαθμους
διπλωμάτες και άριστους γνώστες σε θέματα τρομοκρατίας, ο ένας από την
πρεσβεία των ΗΠΑ στην Ε.Ε. κι ο άλλος από την πρεσβεία των ΗΠΑ στο Βέλγιο.

Αυστηρά μέτρα. Στρατιώτης και αστυνομικός έξω από την είσοδο του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου στο Στρασβούργο

Βάσει της ημερήσιας διάταξης που έχει κοινοποιήσει στους «15» η βελγική
προεδρία, οι υπουργοί θα συζητήσουν κατ’ αρχήν δύο αποφάσεις-πλαίσια, όπως
λέγονται στην κοινοτική ορολογία. Η μία αφορά τον πανευρωπαϊκό ορισμό της
τρομοκρατίας, επί του οποίου μέχρι σήμερα οι Ευρωπαίοι δεν είχαν καταφέρει να
συμφωνήσουν. Για παράδειγμα, η κουρδική οργάνωση ΡΚΚ σε άλλες χώρες της Ένωσης
θεωρείται τρομοκρατική και σε άλλες όχι.

Η άλλη απόφαση-πλαίσιο θα ρυθμίζει τα της έκδοσης πανευρωπαϊκού εντάλματος
σύλληψης και θα ενοποιεί τις διαδικασίες έκδοσης υπόπτων στους «15». Και σε
αυτό το θέμα δεν είχε ποτέ επιτευχθεί συμφωνία.

Οι παραπάνω δύο αποφάσεις, που είναι βέβαιο ότι θα εγκριθούν, δεν υπόκεινται
σε διαδικασίες κοινοβουλίων, ωστόσο θα πρέπει να ενσωματωθούν στο εσωτερικό
δίκαιο.

Αφού κλείσει η συζήτηση επ’ αυτών, οι υπουργοί θα συζητήσουν ­ σε πιο άτυπη
μορφή ­ τα συγκεκριμένα μέτρα που προτείνουν οι ομάδες εργασίας, οι οποίες
δουλεύουν πυρετωδώς από την περασμένη Πέμπτη. Στα προτεινόμενα αυτά μέτρα την
πρώτη θέση κατέχει η ανταλλαγή πληροφοριών μεταξύ των αρμόδιων υπηρεσιών των
«15». Και, φυσικά, πολλοί μπορεί να απορήσουν, θεωρώντας ότι αυτή υπάρχει ήδη.
Κι όμως ­ όπως απεδείχθη και στην περίπτωση της Γένοβας ­ οι περισσότερες
ευρωπαϊκές μυστικές και αντιτρομοκρατικές υπηρεσίες είναι εξαιρετικά απρόθυμες
να «μοιρασθούν» τις πληροφορίες τους με τις ομόλογές τους των άλλων χωρών.

Ενιαία λίστα

Στο πλαίσιο της ανταλλαγής πληροφοριών μελετάται η δημιουργία μιας ενιαίας
λίστας τρομοκρατικών οργανώσεων, κατ’ αρχήν, και υπόπτων στη συνέχεια, η
δημιουργία ηλεκτρονικού κυκλώματος που θα τροφοδοτείται με στοιχεία από όλους,
η εγκαθίδρυση «κόκκινης γραμμής» ­ που σήμερα δεν υπάρχει ­ μεταξύ των
αντιτρομοκρατικών υπηρεσιών.

Ακόμη, μελετάται η ελευθερία δράσης της μιας υπηρεσίας στο έδαφος της άλλης,
περιλαμβανομένων ακόμη και των συλλήψεων ύστερα από συνεννόηση με τη
«φιλοξενούσα» τη δράση χώρα. Δηλαδή, οι γαλλικές υπηρεσίες, για παράδειγμα, να
μπορούν να συλλαμβάνουν υπόπτους για τρομοκρατία στο έδαφος της Πορτογαλίας,
μετά τη σύμφωνη γνώμη της Λισαβώνας. Ήδη, μετά την επίθεση στη Νέα Υόρκη και
στην Ουάσιγκτον, στη Γερμανία γίνονται ανακρίσεις υπόπτων με τη συμμετοχή και
άλλων υπηρεσιών, πέραν της γερμανικής. Όπως και να έχει, είναι βέβαιο ότι σε
πρώτη φάση θα υπάρξει ανταλλαγή συνδέσμων μεταξύ των υπηρεσιών και θα
αναβαθμισθεί τόσο η Γιουροπόλ, όσο κι η Ομάδα Τρομοκρατίας που εδρεύει στις
Βρυξέλλες ­ κι η οποία τρόπον τινά παίζει τον ρόλο του «πολιτικού καπέλου».

Ένα ακόμη μέτρο, το οποίο σε κάποιο βαθμό έχει αρχίσει να εφαρμόζεται εντός
εθνικών συνόρων, είναι η υποχρεωτική απόδειξη ταυτοπροσωπίας για κάθε
δραστηριότητα ή μετακίνηση, από την έκδοση πιστοποιητικού μέχρι την είσοδο σε
αεροσκάφος εσωτερικών αερογραμμών. Τώρα μελετάται η διεύρυνση αυτού του μέτρου
και σε ευρωπαϊκό επίπεδο, αλλά και η φρούρηση όλων των πολιτικών αεροσκαφών
που πετούν εντός Ένωσης, με ειδικό προσωπικό ασφαλείας.

Φυσικά, οι ιδέες που έχουν «πέσει στο τραπέζι» είναι πολύ περισσότερες ­ και
μερικές από αυτές πολύ πιο… τρομακτικές. Λόγου χάρη, οι Γερμανοί θα ήθελαν
δακτυλικά αποτυπώματα στα διαβατήρια. Άλλοι υποστηρίζουν τις παρακολουθήσεις
τηλεφώνων και ηλεκτρονικών ταχυδρομείων (e-mail) χωρίς προηγούμενη εισαγγελική
εντολή.