ΤΡΙΤΗ ΑΠΟΨΗ Στην Ελλάδα… του κούκου

Η χώρα μας πάντοτε έπαιζε στα όρια. Στα όρια της ιστορίας, του ηρωισμού,
της διχόνοιας, της προόδου. Γι’ αυτό και πάντα χαράσσονταν διαχωριστικές
γραμμές. Οι αποδώ και οι αποκεί. Οι πατριώτες και οι προδότες. Οι δεξιοί και
οι αριστεροί. Οι λαϊκιστές και οι εκσυγχρονιστές.

Είναι προφανές ότι τα «σαφή» όρια του διαχωρισμού σε «αριστερούς» και
«εθνικόφρονες» διευκόλυναν τις δύο πλευρές να διαμορφώσουν μονοσήμαντα
/ερμηνευτικά μοντέλα…

Κ. Λούλος, Δωσιλογισμός

Σήμερα, ελλείψει (εθνικών, οικονομικών, τεχνολογικών) συνόρων, η δίκοπη μηχανή
αποδομήθηκε και μη έχοντας άλλον προγραμματισμό λειτουργεί εκτός κανόνων και
εκτός ελέγχου, σχεδόν στα τυφλά.

Τρία παραδείγματα

* Η παιδεία… του κουκουρίκο. Όποιος έχει καταλάβει τι συμβαίνει στον
χώρο της εκπαίδευσης τα τελευταία είκοσι χρόνια, αλλά κυρίως τον τελευταίο
καιρό, θα πρέπει να διαθέτει ή έκτη αίσθηση ή ισχυρότατη διεθνή «άκρη».

Πολυεπίπεδη και πολύμορφη (μη – πολιτική) εμπλοκή των πανεπιστημιακών στον
ανταγωνισμό των πολυεθνικών, με τις ευχές πάντοτε του υπουργείου Παιδείας.
Ριψάσπιδες πρυτάνεις που ανακάτεψαν Μπολόνια, Πράγα με σπόνσορες, βουλευτικές
φιλοδοξίες και το Γ’ ΚΠΣ. Καταλήψεις φοιτητών που καταπλήσσουν και τους
ίδιους. Κλοπές γραπτών, φροντιστηριακές ανισότητες, καθηγητές
μη-πανεπιστημίων, πανεπιστήμια μη-φοιτητών.

Ένας ιδεολογικός αχταρμάς ψευδώνυμων εξαγγελιών.

* Η Δικαιοσύνη… της κουκούλας.

Καλούμαστε όλοι να παρακολουθούμε όλους (αφού έτσι κι αλλιώς όλοι
παρακολουθούμαστε). Ο μεγάλος αδελφός προσέλαβε ως βοηθούς κάποιους μικρούς
χαφιέδες (που χρόνια κρύβονταν μέσα στη ραγιάδικη ψυχή ορισμένων) κι άρχισε το
Μεγάλο Παιχνίδι του αλληλοκαρφώματος. Η πολιτεία μάς ζητάει να γίνουμε
επιτέλους Ευρωπαίοι πολίτες και να καταγγέλλουμε ό,τι ύποπτο πέφτει στην
αντίληψή μας (εκτός βεβαίως από τα ανομήματα των φορέων της). Έτσι ο καθείς
εφαρμόζει τον προσωπικό «τρομο-νόμο του», διεισδύει στη ζωή του πλαϊνού του,
εν ανάγκη «κατασκευάζει» τον εχθρό της διπλανής πόρτας και ο σώζων εαυτόν
σωθήτω.

Σ’ αυτό το οργουελικό κυνήγι το βραβείο για τον καλύτερο κατάσκοπο δεν είναι
άλλο από τον χρυσό τίτλο του politically correct.

Ένας εμφύλιος πόλεμος ανώνυμων και ιδιώνυμων φοβισμένων ανθρωπάκων.

* Η Δημοκρατία… του κουκουλώματος.

Η εξουσία δεν αντέχει και δεν ανέχεται να της «τρώνε» τα παιδιά της. Οι δικοί
της άνθρωποι ­ όποια θέση κι αν κατέχουν ­ πρέπει να κινούνται άνετα ανάμεσα
στο απυρόβλητο και την ασυλία. Αλίμονο αν κάποιος αρνηθεί να συγ-καλύψει τις
παρανομίες (στον ΟΤΕ, στην ΕΑΒ, στο 2004 κ.λπ.). Όχι μόνο θα διωχθεί και θα
καταγγελθεί αλλά θα βρεθούν ­ όλως τυχαία ­ και θα δημοσιοποιηθούν μικρές ή
μεγάλες, ροζ ή κίτρινες, ιστορίες του παρελθόντος του, ώστε να του γίνει
μάθημα και να παραδειγματισθούν οι τυχόν μιμητές του. Τα πολιτικοοικονομικά
στρατόπεδα προβαίνουν κατά καιρούς σε ανταλλαγές πληροφοριών ή σε συμψηφισμούς
«ατυχών παρεκκλίσεων», ουδέποτε όμως δέχονται η διαφάνεια και ο έλεγχος ν’
αφεθούν σε χέρια τρίτων, μη – πιστών τους. Τα δικά τους δεδομένα είναι πάντοτε
προσωπικά και απόρρητα. Των άλλων είναι πάντα δημόσια και προσβάσιμα.

Το κράτος των επώνυμων και των φερώνυμων προνομιούχων.

* Αυτή είναι η Ευρω-Ελλάδα του… κούκου, όπου ο καθείς μπορεί ­
ατιμωρητί ­ να αυτοθαυμάζεται ως «ο ένας κούκος που δυστυχώς δεν φέρνει την
άνοιξη», να το παίζει «κούκος» (δηλ. ανεύθυνος και άνους) ή να παίρνει την
κρίσιμη στιγμή του «κούκο του» (δηλ. το καπελάκι του) και να φεύγει, αφήνοντας
όλους εμάς να πληρώνουμε τα σπασμένα.

Προσοχή, όμως. Από την Ελλάδα… του κούκου στην Ελλάδα του… Κοκού η
απόσταση είναι τόσο μικρή όσο τα σύνορα της χώρας μας από τη Βουλγαρία.

Αυτός ο κίνδυνος ίσως συνετίσει όσους πολιτικούς έχουν κουκούτσι μυαλό και δεν
θέλουν ο τόπος τους να γίνει οριστικά «φωλιά του κούκου».

Ο Γιάννης Πανούσης είναι καθηγητής της Εγκληματολογίας στο Τμήμα
Επικοινωνίας και ΜΜΕ στο Πανεπιστήμιο Αθηνών.