ΑΚΙΝ ΜΠΙΡΝΤΑΛ «Να η ευκαιρία για την Τουρκία»

Ο Ακίν Μπιρντάλ εξακολουθεί να χαμογελάει. Ούτε η δολοφονική επίθεση
εναντίον του ούτε οι διώξεις τον πτοούν. Ο επίτιμος πρόεδρος της τουρκικής
Ένωσης για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα ήρθε στην Αθήνα για την εκδήλωση της
αντίστοιχης ελληνικής οργάνωσης ΕΕΔΑΠ, που γίνεται απόψε στην κεντρική αίθουσα
της ΕΣΗΕΑ. Παραμένει αισιόδοξος για την πορεία των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στην
Τουρκία. Και θέλει να συμβάλει, όπως και οι διοργανωτές της εκδήλωσης, να
αποκτήσει η ειρήνη μόνιμο χαρακτήρα και από τις δύο πλευρές του Αιγαίου.

Ακίν Μπιρντάλ. Τα ανθρώπινα δικαιώματα σε ένα χαμόγελο

ΕΡ.: Ποιος είναι ο σκοπός της επίσκεψής σας στην Αθήνα;

ΑΠ.: Θέλουμε να συμβάλουμε στην πορεία ειρήνης που έχει δημιουργηθεί
μεταξύ των λαών μας μετά τους σεισμούς. Για μένα, ένα από τα πιο σημαντικά
στοιχεία, μια γερή γέφυρα, είναι να κυριαρχήσει μια κοινή αντίληψη για τα
ανθρώπινα δικαιώματα και στις δύο χώρες.

ΕΡ.: Μετά την υπογραφή της εταιρικής σχέσης, βελτιώθηκε η κατάσταση των
ανθρωπίνων δικαιωμάτων στην Τουρκία;

ΑΠ.: Η υποψηφιότητα της Τουρκίας για την ένταξη στην Ε.Ε. είναι μια
πρόκληση για τη χώρα. Αλλά η Τουρκία δεν είναι υποψήφια με τη δικιά της
θέληση, και δεν μπορούμε να μιλάμε για μεγάλες αλλαγές. Οι σύμμαχοι της
Τουρκίας δεν ήθελαν να την αφήσουν έξω από το σύστημα, επειδή έχει σημαντική
γεωστρατηγική θέση στην περιοχή. Επειδή όμως η βούληση της χώρας δεν είναι
αρκετή για υποψηφιότητα στην Ε.Ε., δεν μπορούμε να πούμε ότι έχουν γίνει
ικανοποιητικές αλλαγές. Υπάρχουν κάποιες επιφανειακές, που δεν ανταποκρίνονται
στις ανάγκες του λαού της Τουρκίας

Θέλουν την ένταξη

ΕΡ.: Τι εννοείτε όταν λέτε ότι δεν υπάρχει η βούληση;

ΑΠ.: Αναφέρομαι σε αυτούς που διοικούν τη χώρα. Ο τουρκικός λαός θέλει
την ένταξη στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

ΕΡ.: Έχει αλλάξει η στάση των Ευρωπαίων απέναντι στην Τουρκία;

ΑΠ.: Δεν μπορώ να πω και καλά λόγια για τη στάση των ευρωπαϊκών
κυβερνήσεων. Θα ήθελα να δώσω ένα παράδειγμα. Στην Τουρκία έκτισαν φυλακές
τύπου F για την απομόνωση των πολιτικών κρατουμένων. Λόγω της αντίστασης έγινε
μια επιχείρηση με την ονομασία «Επιστροφή στη ζωή» και σε αυτήν την επιχείρηση
έχασαν τη ζωή τους 32 άνθρωποι. Μέχρι τώρα άλλοι 22 έχουν χάσει τη ζωή τους.
Απέναντι σε αυτές τις εξελίξεις, οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις μένουν θεατές,
δηλώνοντας ότι και εκεί έχουν φυλακές του ίδιου τύπου. Σε ποια ευρωπαϊκή χώρα
όμως υπάρχουν 10.000 πολιτικοί κρατούμενοι;

ΕΡ.: Ο υπουργός Εξωτερικών Γιώργος Παπανδρέου είπε πρόσφατα ότι η
Τουρκία βρίσκεται στη «σωστή κατεύθυνση»…

ΑΠ.: Ίσως έτσι το βλέπει. Ίσως θέλει να το βλέπει έτσι. Αυτή η δήλωση
πάντως δεν ανταποκρίνεται στην πραγματικότητα. Μετά το Ελσίνκι δημιουργήθηκε
ένα ωραίο σκηνικό. Πίσω από το σκηνικό όμως υπάρχει κενό. Αυτό δεν είναι η
πραγματικότητα. Ίσως ο κ. Παπανδρέου να βλέπει το σκηνικό, αλλά πίσω από αυτό
δεν βλέπει τι γίνεται. Εμείς αυτή τη στιγμή αντιμετωπίζουμε πολύ σοβαρά
προβλήματα σε ό,τι αφορά τα ανθρώπινα δικαιώματα.

ΕΡ.: Οδήγησε η ελληνοτουρκική προσέγγιση στη χαλάρωση της κριτικής για
τα ανθρώπινα δικαιώματα στην Τουρκία;

ΑΠ.: Εκείνο που μας ενδιαφέρει είναι η πραγματικότητα στην Τουρκία πέρα
από τα λεγόμενα ή τη στάση της ελληνικής κυβέρνησης. Η στάση της Ελλάδος
μπορεί να επηρεάζεται από την προσέγγιση, την ύφεση που υπάρχει ανάμεσα στις
δύο χώρες. Αυτή η ύφεση δίνει ευκαιρία στην Τουρκία να αλλάξει στην
πραγματικότητα κάποια πράγματα και αυτό έχει σημασία, όχι τόσο τι λέγεται από
τη μία ή την άλλη πλευρά…

Οι επιπτώσεις

ΕΡ.: Τι επιπτώσεις θα έχει η πρόσφατη κρίση;

ΑΠ.: Η κρίση που περνάει η Τουρκία δεν είναι μια οικονομική κρίση.
Είναι μια πολιτική κρίση. Και υπάρχουν ευκαιρίες για να βγει η χώρα από αυτήν.
Έχουν δημιουργήσει με την πορεία μετά το Ελσίνκι, την ελληνοτουρκική
προσέγγιση, την κατάπαυση πυρός από το ΠΚΚ. Όλα αυτά έχουν προϋποθέσεις για να
βγει η χώρα από την κρίση. Είναι ευκαιρία και μια πρόκληση. Τις τελευταίες
δεκαετίες ανάμεσα στις πρώτες δέκα χώρες που ξόδευαν τα περισσότερα για τους
εξοπλισμούς, πάντα βρίσκονταν η Ελλάδα και η Τουρκία. Αυτά που ακούγονται
τελευταία για τον περιορισμό των εξοπλιστικών δαπανών μάς γεμίζουν χαρά.