Λύση η οικογεωργία

Τα φυσικά καταφύγια είναι τα διαμάντια στο στέμμα της παγκόσμιας χλωρίδας
και πανίδας.

Πλούσια σε ζώα και φυτά, «στολίζονται» με βιολογικά παράδοξα που παίζουν
πρωταγωνιστικό ρόλο στην εξελικτική ποικιλομορφία. Ωστόσο, απειλούνται από τον
υπερπληθυσμό και την υπερκαλλιέργεια.

Μια έρευνα δύο χρόνων στα 17.000 φυσικά καταφύγια σε όλο τον κόσμο, τα οποία
έχουν δημιουργηθεί ειδικά για την προστασία της άγριας ζωής, αποκάλυψε ότι
περίπου τα μισά σήμερα έχουν μετατραπεί σε καλλιέργειες. Η πείνα έχει γίνει ο
εχθρός της προστασίας της άγριας πανίδας και χλωρίδας. Οι επιστήμονες
διαπίστωσαν πως σε 16 από τις 25 πλούσιες σε είδη περιοχές του πλανήτη, οι
άνθρωποι ζουν σε συνθήκες υποσιτισμού. Όπως είναι τα πράγματα σήμερα, το 24%
των θηλαστικών, περισσότερο από το 12% των πτηνών και σχεδόν το 14% των φυτών,
βρίσκονται στο χείλος της εξαφάνισης. Η άγρια ζωή απειλείται τώρα περισσότερο
από κάθε άλλη φορά, από τον τελευταίο «μαζικό αφανισμό» στον πλανήτη πριν από
65 εκατ. χρόνια, όταν εξαφανίστηκαν οι δεινόσαυροι.

Ριζοσπαστικές αλλαγές

Καθώς η προστασία των βιοτόπων μπαίνει πλέον σε δεύτερη μοίρα, οι επιστήμονες
«φωνάζουν» για ριζοσπαστικές αλλαγές: ζητούν η καλλιέργεια των εδαφών και η
προστασία του φυσικού περιβάλλοντος να συνδυαστούν μέσω της «οικογεωργίας». Η
νέα αυτή φιλοσοφία, αντί να βασίζεται σε… φράχτες και απαγορεύσεις για να
περιορίσει την καλλιέργεια των εδαφών στις επίμαχες περιοχές, σχεδιάζει να
δώσει «ώθηση» στη γεωργική παραγωγή χρησιμοποιώντας την πρόοδο της επιστήμης,
από τη γενετική ως και τους δορυφόρους!

Ο στόχος είναι απλός: αν οι αγρότες κατορθώσουν να διπλασιάσουν ή ακόμη και να
τριπλασιάσουν την παραγωγή τους στη γη που ήδη καλλιεργούν, δεν θα έχουν πια
μεγάλη ανάγκη να καταπατούν παρθένες περιοχές. Πρόκειται για μια «επανάσταση»
κατά της παραδοσιακής πολιτικής διατήρησης του φυσικού περιβάλλοντος και των
συνηθισμένων τεχνικών αγροκαλλιέργειας, σύμφωνα με την έκθεση της Ένωσης για
την Προστασία του Κόσμου (World Conservation Union, IUCN).

Η έκθεση («Κοινό Έδαφος, Κοινό Μέλλον»), αντλεί συμβουλές από 10.000
επιστήμονες από 181 χώρες. Αναφέρει διεξοδικά τη αποτυχία των προσπαθειών που
γίνονται τώρα στην προστασία της άγριας ζωής. Άν οι τάσεις που υπάρχουν σήμερα
επικρατήσουν, το 1/4 των άγριων ζώων και φυτών του κόσμου και τα μισά από όσα
ζουν σε δάση, υπάρχει περίπτωση να έχουν εξαφανιστεί ή απειλούνται με
εξαφάνιση στα επόμενα 50 χρόνια. «Περισσότεροι από 1,1 δισ. άνθρωποι ζουν
σήμερα σε αυτά τα «καυτά» σημεία για τη βιοποικιλότητα, στις περιοχές που οι
οικολόγοι περιγράφουν ως τις πιο απειλούμενες πλούσιες σε είδη ζώνες της Γης»,
τονίζει η IUCN. «Ο πληθυσμός στις περιοχές των τροπικών δασών αυξάνεται σε
ποσοστό 3,1% ­ ποσοστό υπερδιπλάσιο από τον μέσο όρο της παγκόσμιας αύξησης
του πληθυσμού».

«Προκειμένου να καλλιεργήσουν προϊόντα που προορίζονται για τροφή, οι
περισσότεροι γεωργοί προσπαθούν να εξολοθρεύσουν τα άγρια είδη, να απαλλάξουν
τη γη τους από παράσιτα και αρπακτικά. Οι προστατευόμενες περιοχές καλύπτουν
λιγότερο από το 10% της ξηράς του πλανήτη μας, ποσοστό που δεν είναι αρκετό
για τη διατήρηση της άγριας βιοποικιλότητας», τονίζει η έκθεση. Προβλέψεις που
βασίζονται σε κοινά αποδεκτές αρχές οικολογίας υποδεικνύουν πως αν δεν υπάρξει
αύξηση στην έκταση των ζωνών που αποτελούν το φυσικό περιβάλλον της άγριας
ζωής, και πάλι θα χαθεί το 30%-50% των ειδών.

«Οι προστατευόμενες περιοχές μετατρέπονται σε «νησιά» περικυκλωμένα από
καλλιέργειες όπου η βιοποικιλότητα πεθαίνει», λέει ο Τζέφρι ΜακΝίλι, ένας από
τους συγγραφείς της έκθεσης. «Η οικογεωργία προσφέρει τη λύση», προσθέτει η
Σάρα Σκερ, καθηγήτρια στο Πανεπιστήμιο του Μέριλαντ, στην Ουάσινγκτον. «Το
μόνο που χρειάζεται τώρα είναι να αλλάξει ο τρόπος σκέψης των αγροτών».

LINKS:

* www.iucn.org