ΔΙΑΣΤΑΣΕΙΣ Η διάψευση του ΜακΛούαν

Ο Μάρσαλ ΜακΛούαν σχεδόν μας είχε πείσει πριν από 30 χρόνια ότι οδεύουμε
προς ένα παγκόσμιο (αμερικανικό) χωριό. Αλλά έκανε λάθος.

Μάρκος – Μποβέ. Ο αρχηγός τών Ζαπατίστας και ο ηγέτης των Γάλλων αγροτών στη συνάντησή τους, στο Μεξικό

Στη Ρωσία, τη Λετονία και την Ουκρανία, το προσδόκιμο ζωής έχει μειωθεί κατά
τουλάχιστον έξι χρόνια από το 1989. Οι πραγματικοί μισθοί στη Ρωσία έχουν
υποχωρήσει στα επίπεδα του 1965. Το 35% των παιδιών στην Πολωνία και το 76%
στη Ρουμανία μεγαλώνουν σε συνθήκες φτώχειας. Δύο στους τρεις χαμηλόμισθους
της Ουγγαρίας πιστεύουν ότι η «αλλαγή» ήταν προς το χειρότερο. Η φτώχεια στην
Κεντρική και την Ανατολική Ευρώπη πλήττει σήμερα 58 εκατομμύρια ανθρώπους,
έναντι 8 εκατομμυρίων πριν από την πτώση του Τείχους.

Τα στοιχεία αυτά προέρχονται από το βιβλίο «Η ουρά των απόρων στην Ευρώπη: Η
Μέτρηση της Φτώχειας» που κυκλοφόρησε πρόσφατα στην Αγγλία από τις εκδόσεις
The Policy Press με επιμέλεια των Ντέηβιντ Γκόρντον και Πήτερ Τάουνσεντ. Οι
συγγραφείς αποδεικνύουν ότι ο νεοφιλελευθερισμός δημιουργεί μια φτώχεια που
όχι απλώς επεκτείνεται σε όλη την Ευρώπη, αλλά και βαθαίνει αποκτώντας μόνιμο
χαρακτήρα. Η νέα ευημερία των ολίγων συνοδεύεται από την επιδείνωση της ζωής
των πολλών. Η οικονομία μιας χώρας θεωρείται επιτυχής όταν το βιοτικό επίπεδο
του λαού πέφτει. Είναι δυνατόν να μιλάμε για επιτυχία της βρετανικής
οικονομίας όταν η χώρα αυτή έχει την τρίτη σε μέγεθος παιδική φτώχεια στην
Ευρώπη;

Εναντίον αυτού του συστήματος, και όχι της παγκοσμιοποίησης με την οποία
εντέχνως ταυτίζεται ο νεοφιλελευθερισμός, πολεμά το πολύχρωμο «κίνημα του
Σηάτλ», διαψεύδοντας την πρόβλεψη του ΜακΛούαν ότι αργά ή γρήγορα όλοι θα
ζούμε σε μια ενιαία, αρμονική, αδιαίρετη και ομοιόμορφη κοινότητα. Δεν
πρόκειται για την επικράτηση του συνθήματος «Να σκεπτόμαστε οικουμενικά και να
δρούμε τοπικά», αλλά για την επιτυχή ανάμιξη του οικουμενικού και του τοπικού,
για την ανάδυση μιας «οικουτοπικότητας» όπως γράφει ο Χοσέ Βιντάλ-Μπενέιτο
στην Ελ Παΐς. Με μια επιπλέον ενδιαφέρουσα διάσταση: την απόρριψη της
βίας.

Δύο συμβολικοί εκπρόσωποι αυτού του κινήματος συναντήθηκαν αυτή την εβδομάδα
στην Πόλη του Μεξικού. Ο ένας αγωνίζεται εδώ και 30 χρόνια εναντίον της
εντατικής γεωργίας, εμπνεόμενος από τις ιδέες του Λάντσα ντελ Βάστο, ενός
νορμανδού συγγραφέα σικελικής καταγωγής που ίδρυσε διάφορες «κοινότητες» ανά
τον κόσμο στηριγμένες στη διδασκαλία της γιόγκα, στην ανάγνωση του Ευαγγελίου
και στην απόρριψη του καταναγκασμού. Ο άλλος υπερασπίζεται εδώ και εννιά
χρόνια την ινδιάνικη κοινότητα του Τσιάπας απέναντι σε μια αυταρχική
κυβέρνηση, χρησιμοποιώντας ως μοναδικά του όπλα τον περίφημο σκούφο του, τον
πολιτικό του λόγο, τη μαχητικότητά του και το χιούμορ του.

Ζοζέ Μποβέ και υποδιοικητής Μάρκος, ενσαρκωτές ενός άλλου τρόπου ζωής,
επικοινωνίας και διεκδίκησης, χαίρετε!