Ο Σχινιάς και οι οργανώσεις

Από τον κ. Δημήτρη Καραβέλλα, διευθυντή του ελληνικού τμήματος του WWF,
πήραμε την ακόλουθη επιστολή:

«Διαβάζοντας με μεγάλο ενδιαφέρον την παρέμβαση του κ. Καμπύλη με τίτλο: “Τα
δύο Βατερλώ”, κρίνω σκόπιμο να δώσω μια απάντηση στο προφανές ερώτημα που
θέτει ο αρχισυντάκτης σε σχέση με τον Σχινιά και ελπίζω αυτή να δημοσιευτεί
αυτούσια. Το ερώτημα λοιπόν που τίθεται από τον κ. Καμπύλη είναι το εξής:
Γιατί η κινητοποίηση (από μέρους των οικολογικών οργανώσεων για τον Σχινιά)
είναι δυσανάλογη της σημασίας του θέματος; Κατ’ αρχήν δεν θα συμφωνήσω επ’
ουδενί στη δυσανάλογη σημασία του θέματος. Μια σύντομη αναδρομή στα δεδομένα
και τις αποφάσεις δείχνει ότι το θέμα του Σχινιά είναι κατ’ εξοχήν πολιτικό
και δεν έχει να κάνει αποκλειστικά με τη σημασία της συγκεκριμένης περιοχής.
Με την εμμονή της κυβέρνησης στην εγκατάσταση του κωπηλατοδρομίου και την
κάλυψη του έργου και των μελλοντικών προθέσεων (βλ. τουριστική ανάπτυξη) υπό
την μορφή “Εθνικού Πάρκου”-παρωδία, διακυβεύεται το μέλλον όλων των
προστατευόμενων περιοχών στην Ελλάδα και υπονομεύεται η πορεία εφαρμογής της
κοινοτικής νομοθεσίας για την προστασία της φύσης. Δεν είναι άλλωστε διόλου
τυχαία η επιλογή του Σχινιά, καθώς αποτελεί άλλη μια έκφανση της προσπάθειας
του ΥΠΕΧΩΔΕ για επέκταση της Αθήνας στο σύνολο της Αττικής. Σε μια χώρα όπου ο
σεβασμός στο φυσικό περιβάλλον θα είχε έστω και την ελάχιστη βαρύτητα σε σχέση
με το κυρίαρχο αναπτυξιακό πρότυπο, η κινητοποίηση των περιβαλλοντικών
οργανώσεων σε ανάλογες περιπτώσεις δεν θα ήταν καν αναγκαία. Θα αρκούσε η
αρχική αντικειμενική και από μηδενικής βάσης αξιολόγηση όλων των δεδομένων
(φυσικά, ιστορικά, τεχνικά, οικονομικά) για να αποδείξει κανείς ότι το έργο
αυτό δεν έχει λογική. Εν προκειμένω, οι ελληνικές περιβαλλοντικές οργανώσεις
έδωσαν στο θέμα του Σχινιά πολύ μικρότερη βαρύτητα και ενέργεια από πολλά άλλα
θέματα που πέρασαν και συνεχίζουν δυστυχώς να περνούν στα ψιλά των ειδήσεων.
Ενδεικτικά αναφέρουμε την εκτροπή του Αχελώου, τα βαθύτερα αίτια που προκαλούν
τις δασικές πυρκαγιές, τη χρήση των διαρθρωτικών ταμείων, τη διαχείριση των
υδατικών πόρων, την προστασία οικολογικά σημαντικών περιοχών (π.χ. Δαδιά,
Ζάκυνθος, Πρέσπα).

Ίσως να μην γνωρίζει ο κ. Καμπύλης ότι το WWF Ελλάς (στο οποίο κάνει
συγκεκριμένη αναφορά στο άρθρο του) έχει εκπονήσει πάνω από 70 δράσεις για την
προστασία της φύσης τα τελευταία 5 χρόνια, επενδύοντας σημαντικούς πόρους.
Ποιος όμως αλήθεια θεωρεί επικοινωνιακά αξιοπρόσεκτο (δηλαδή “σέξι”) το
γεγονός ότι στη Δαδιά μετά από 9 χρόνια μόνιμης παρουσίας και επιστημονικής
υποστήριξης του WWF έφτασε η περιοχή αυτή να συνδυάζει αποτελεσματικά την
ανάπτυξη με την προστασία της φύσης; Παρεμπιπτόντως στην περιοχή αυτή ακόμα να
προχωρήσει το κράτος στην ίδρυση Εθνικού Πάρκου, σε αντίθεση με τον Σχινιά
όπου οι σχετικές γραφειοκρατικές διαδικασίες όλως τυχαίως απέκτησαν φτερά. Ή
ότι στην Πρέσπα η δράση περιβαλλοντικής οργάνωσης επί 10 συνεχή έτη είχε ως
αποτέλεσμα τη διασφάλιση της μεγαλύτερης αποικίας αργυροπελεκάνων στον κόσμο;
Θα μπορούσα να αναφέρω ακόμα πολλά ανάλογα παραδείγματα όπου οι οργανώσεις
δούλεψαν σκληρά και επεδίωξαν στο μέτρο του δυνατού να επικοινωνήσουν μέσα από
τα ΜΜΕ, τη δράση τους και τις προσπάθειές τους στο ευρύ κοινό. Η κατηγορία
λοιπόν για “επιλεκτική” επικοινωνία, την οποία μάς προσάπτει ο κ. Καμπύλης,
δεν πηγάζει τόσο από την εξαιρετική σημασία που δίνουμε στο θέμα του Σχινιά
αλλά από την επικοινωνιακά ελκυστική πολιτική διάσταση του θέματος. Και κάτι
τελευταίο. Αν η κυβέρνηση και η Αθήνα 2004 δεν είχαν αλαζονικά κωφεύσει στις
αρχικά και συνειδητά χαμηλών τόνων εμπεριστατωμένες προτάσεις (από το 1997)
των περιβαλλοντικών οργανώσεων για τον Σχινιά και είχε υπάρξει ουσιαστικός
διάλογος, δεν θα προέκυπτε ανάγκη για κλιμάκωση της προσπάθειας».