Η Κόζα Νόστρα ζει

Τις τελευταίες εβδομάδες, η πόλη Κορλεόνε έχει… ξεσκονίσει και απλώσει
τις σημαίες σχεδόν όλων των χωρών του κόσμου και του Οργανισμού Ηνωμένων
Εθνών.

Καταπολέμηση οργανωμένου εγκλήματος. Το 1998, στο πλαίσιο ενός κύματος συλλήψεων, συνελήφθη και ο «νονός» Βίτο Βιτάλε: η φωτογραφία της σύλληψης εκτίθεται τώρα στο νέο κέντρο τεκμηρίωσης για τη Μαφία, που λειτουργεί στο Κορλεόνε της Σικελίας

Αυτό συμβαίνει επειδή, περίπου πριν από έναν μήνα, ο πρόεδρος και ο
πρωθυπουργός της Ιταλίας εγκαινίασαν μαζί ένα ολοκαίνουργιο κέντρο του ΟΗΕ για
τη μελέτη της Μαφίας. Η έναρξη και λειτουργία αυτού του Κέντρου σηματοδοτεί
επίσης ένα νέο ξεκίνημα για τον αγώνα εναντίον της Μαφίας.

Πριν από δέκα χρόνια μία τέτοια τελετή καθώς και ένα τέτοιο Κέντρο θα ήταν
αδιανόητα πράγματα. Η πόλη Κορλεόνε, που είναι η καρδιά της Μαφίας ­ της Κόζα
Νόστρα, όπως την αποκαλούν οι Σικελοί ­, θεωρείτο «οχυρό» της πολύ πριν γίνει
κινηματογραφικός θρύλος μέσω των ταινιών του Κόπολα («Ο Νονός»).

Πίσω από τον θρύλο πάντως, κρύβεται μία πολύ αληθινή κατάσταση: η Μαφία ζει
και υπάρχει στο Κορλεόνε για περισσότερο από 150 χρόνια. Και ακόμα και σήμερα,
παρ’ όλα τα απανωτά κύματα από συλλήψεις και δίκες μελών της, οι Κορλεονέζοι
συνεχίζουν να είναι η πιο ισχυρή Κόζα Νόστρα της Σικελίας. Και ο «νονός» αυτής
της Κόζα Νόστρα, ο Μπερνάρντο Προβενάντζο («το τρακτέρ»), θεωρείται ότι είναι
ο capo di tutti capi ­ ο «νονός» όλων των «νονών» από όλες τις Μαφίες ­ παρ’
ότι καταζητείται και κρύβεται εδώ και 25 χρόνια.

Οι αλλαγές

«Η αληθινά πολύ σημαντική αλλαγή τώρα, είναι ότι μπορούμε πλέον να μιλάμε
ανοιχτά εδώ για τη Μαφία», λέει χαρακτηριστικά ο Τζουζέπε Γκοβερνάλι, ο
αντιδήμαρχος της πόλης Κορλεόνε και διευθυντής του Κλασικού Λυκείου της πόλης.
Και συνεχίζει: «Πριν από είκοσι χρόνια δεν μπορούσες καν να ψιθυρίσεις τη λέξη
Μαφία. Δεν μπορούσες να μιλήσεις για τη Μαφία πουθενά: ούτε έξω στους δρόμους
ούτε στο σχολείο, ούτε καν μέσα στην οικογένειά σου».

«Μέσα στην οικογένεια μάλιστα, υπήρχε απόλυτος σεβασμός για τον πατέρα της
οικογένειας. Και αυτός ο σεβασμός μεταλλάχθηκε σε σεβασμό για τον “παντρίνο”,
τον “νονό” δηλαδή της Μαφίας», καταλήγει.

Όταν, μόλις πριν από 15 χρόνια, επισκεπτόταν κανείς την πόλη Κορλεόνε,
βρισκόταν αντιμέτωπος με μία συνωμοσία σιωπής ­ τον κώδικα της ομερτά της Μαφίας.

Νέες δραστηριότητες το λαθρεμπόριο όπλων, ναρκωτικών και ανθρώπων

Τότε λοιπόν η Μαφία ασχολείτο, αφ’ ενός, με την «προσφορά» προστασίας στους
μεγαλογαιοκτήμονες της περιοχής και, αφετέρου, με δικές της επιχειρήσεις που
βασίζονταν στην αγροτική οικονομία.

Τώρα όμως, όπως και η οικονομία μεταλλάχθηκε, έτσι άλλαξαν και οι επιχειρήσεις
της Μαφίας, και η παλαιού τύπου αγροτική οικονομία δεν την ενδιαφέρει πλέον.
Τώρα λοιπόν για την Κόζα Νόστρα και για τα ξαδέλφια της στην Ιταλία, αλλά και
στην άλλη άκρη του Ατλαντικού, ανοίγονται νέες προοπτικές. Οι επιχειρήσεις της
Μαφίας είναι, τώρα πλέον, μέρος της παγκοσμιοποιημένης οικονομίας.

Στα Βαλκάνια, οι ιταλικές μαφίες ασχολούνται κυρίως με το λαθρεμπόριο ­ όλων
των αγαθών, από ναρκωτικά και όπλα, έως και τσιγάρα ­ και το δουλεμπόριο.

Τα Ηνωμένα Έθνη

Και είναι αυτές οι νέες «δραστηριότητες» της Μαφίας ­ στο λαθρεμπόριο όπλων
και ναρκωτικών, και στο δουλεμπόριο ­ που απασχόλησαν τους συνέδρους που
συναντήθηκαν στο Παλέρμο για να υπογράψουν την πρώτη συνθήκη του Οργανισμού
Ηνωμένων Εθνών για την καταπολέμηση του οργανωμένου εγκλήματος, κάτι που
συνέπεσε χρονικά με την έναρξη της λειτουργίας του νέου κέντρου στην πόλη
Κορλεόνε.

Και ενώ, στο πλαίσιο αυτού του συνεδρίου του ΟΗΕ, οι κυβερνήσεις περισσοτέρων
των 140 κρατών του κόσμου συμφώνησαν στα νέα μέτρα που προτάθηκαν για την
καταπολέμηση του «ξεπλύματος» χρημάτων και για την έκδοση καταζητουμένων, τα
πρωτόκολλα για την καταπολέμηση του δουλεμπορίου ­ που αφορά ιδίως τις
γυναίκες και τα παιδιά ­ παραμερίσθηκαν.

Σήμερα, χιλιάδες νέα κορίτσια από την Ανατολική Ευρώπη πουλιούνται σε
δουλεμπόρους στην Ιταλία, στη Γαλλία και στη Γερμανία, οι οποίοι τις
εκπορνεύουν για να τις εκμεταλλεύονται οικονομικά.

Στο Παλέρμο όμως πάρα πολλά έχουν αλλάξει από τότε που η Μαφία έκανε
«ξεκαθαρίσματα λογαριασμών». Μετά τις δολοφονίες των κορυφαίων δικαστών
Μπορσελίνο και Φαλκόνε, πριν από οκτώ χρόνια, η κοινή γνώμη, και στις δύο
όχθες του Ατλαντικού, στράφηκε εναντίον της Μαφίας. Τώρα πλέον και ο κόσμος
της Σικελίας έχει μάθει να αντιστέκεται στα κελεύσματα της Μαφίας, και οι
πολιτικοί έχουν αρχίσει να στηρίζουν την άρνηση αυτή του κόσμου. Αλλά αυτό που
ισχυρίσθηκαν ορισμένοι από τους συνέδρους του ΟΗΕ, ότι δηλαδή η παλαιά Μαφία
έχει ηττηθεί, αντιμετωπίσθηκε απ’ όλους τους κατοίκους του Κορλεόνε αλλά και
της Σικελίας με βαθύ σκεπτικισμό.