ΔΙΑΣΤΑΣΕΙΣ Έγκλημα εκ προμελέτης

Όπως συνέβαινε και με τις μεγάλες επιδημίες του Μεσαίωνα: η κοινότητα που
έχει πληγεί ρίχνει τα μολυσμένα της ρούχα στη διπλανή πόλη και μετά
πανηγυρίζει που ο γείτονας είναι άρρωστος.

«Εκτρέφεις αγελάδες που βλάπτουν την υγεία!». «Ναι, αλλά έχω αγνό σκοπό, το κέρδος». (Του Αλτάν, από το «Εσπρέσο»)

Μια άρρωστη χαρά κατέλαβε τα μέσα ενημέρωσης της Βρετανίας και της Γαλλίας
όταν παρουσιάστηκαν κρούσματα της ασθένειας των τρελών αγελάδων και σε άλλες
χώρες. Ο παρουσιαστής του προγράμματοςΤοday του βρετανικού ραδιοφώνου
ξεκίνησε το περασμένο Σάββατο τη συνέντευξή του με τον Γερμανό πρεσβευτή στη
Βρετανία, ρωτώντας τον σε επιθετικό τόνο πότε σκοπεύει το Βερολίνο να ζητήσει
συγγνώμη. Για ποιο λόγο; Επειδή η Γερμανία ισχυριζόταν για χρόνια ότι δεν έχει
κρούσματα σπογγώδους εγκεφαλοπάθειας. Κι από ποιον θα πρέπει να ζητήσει
συγγνώμη; Μήπως από τους Γερμανούς; Όχι, από τους Άγγλους!

Στο ίδιο πνεύμα κινήθηκε και η Λιμπερασιόν, σχολιάζοντας την απόφαση
της ελληνικής κυβέρνησης να απαγορεύσει τις εισαγωγές γαλλικού βοδινού
κρέατος. Οι Έλληνες καλύτερα να μη μιλάνε, έγραψε η καλή εφημερίδα. Είναι οι
μόνοι που δεν δίνουν στοιχεία στην Κομισιόν για τα μέτρα που παίρνουν ή που
πρέπει να παίρνουν. Είδατε την Ελλάδα στον κατάλογο των ευρωπαϊκών χωρών που
συντάχθηκε με βάση τον βαθμό κινδύνου; Όχι. Ε, σίγουρα βρίσκεται στις πρώτες
θέσεις!

Παρ’ όλο που οι επιθέσεις αυτές είναι σε ένα βαθμό δικαιολογημένες (οι
γερμανικές αρχές διακρίνονται πράγματι από αλαζονεία και οι ελληνικές από
ανευθυνότητα), η γενίκευση της κριτικής και η ισοπέδωση των ευθυνών οδηγούν σε
παραπλανητικά συμπεράσματα. Οι αριθμοί είναι σαφείς: στη Γαλλία υπάρχουν μέχρι
στιγμής 190 κρούσματα της ασθένειας των τρελών αγελάδων, τα μισά από τα οποία
σημειώθηκαν φέτος, και στην Αγγλία 180.000 κρούσματα, με τα χίλια απ’ αυτά
φέτος. Συγγνώμη πρέπει να ζητήσουν όλες οι κυβερνήσεις από τους πολίτες τους,
κι από τους πολίτες γενικώς. Αλλά πρώτη απ’ όλους πρέπει να ζητήσει συγγνώμη η
Βρετανία. Και δεν το λέμε εμείς, αλλά ένας Βρετανός ­ που δεν πάσχει προφανώς
από την ασθένεια του εθνικισμού.

Η ασθένεια των τρελών αγελάδων, γράφει ο Τζων Λίτσφηλντ στην
Ιντιπέντεντ, αποτελεί σήμερα μια πανευρωπαϊκή επιδημία, αλλά ξεκίνησε
από τη Βρετανία. Μεταδόθηκε στην Ιρλανδία και την υπόλοιπη Ευρώπη επειδή η
Βρετανία εξήγαγε χιλιάδες τόνους ζωοτροφών που περιείχαν αλεσμένα υπολείμματα
μολυσμένων αγελάδων. Οι εξαγωγές έγιναν σε μεγάλο βαθμό πριν κηρυχθούν
παράνομες αυτές οι ζωοτροφές στη Βρετανία, το 1986, χωρίς όμως να σταματήσουν
(σε τιμή ευκαιρίας πλέον!) και μετά την ημερομηνία αυτή. Η Μάργκαρετ Θάτσερ
και οι Τόρυς, που τολμούν τώρα να γίνονται τιμητές, είναι ένοχοι εγκλήματος εκ
προμελέτης.

Η τρίτη πανευρωπαϊκή κρίση των τρελών αγελάδων (μετά τις κρίσεις του 1996 και
του 1999) έχει μόλις ξεκινήσει και υπάρχει κίνδυνος να λάβει ανεξέλεγκτες
διαστάσεις. Το πρόβλημα είναι πολιτικό, και πολιτική απάντηση χρειάζεται. Ο
άνθρωπος πρέπει να επανεξετάσει τις σχέσεις του με τα ζώα, έγραφε πριν από μια
δεκαετία ο Νορμπέρτο Μπόμπιο. Σε ποιο βιβλίο; Μα στο «Δεξιά και Αριστερά»…