ΠΡΟΣΩΠΑ Ένας «ντεμοντέ» ήρωας

Λιού Τζινγκουέν. Εξακολουθεί να πιστεύει ότι το χρήμα δεν είναι η υπέρτατη αξία

Η ζωή του Λιού Τζινγκουέν, 53 χρόνων, ιδιοκτήτη ενός μικρού εστιατορίου στο
βορειοδυτικό Πεκίνο, είναι κατ’ εικόνα της σημερινής Κίνας: ο κόσμος γελάει με
τους ήρωες του κομμουνισμού και το μόνο που σκέπτεται είναι πώς να μιμηθεί
τους ηγέτες του κόμματος, δηλαδή να πλουτίσει.

Ο Λιού, παιδί φτωχών χωρικών, άρχισε να δουλεύει από 13 ετών, απλώνοντας
κοπριά για 18 γιουάν τον μήνα. Αργότερα έγινε εκτροφέας παπιών και οδηγός
κάρου και όταν, στη δεκαετία του 1980, οι γείτονές του άρχισαν να στήνουν
δικές τους επιχειρήσεις, ακολούθησε το παράδειγμά τους: το 1984 έστησε κι
αυτός έναν πάγκο κοντά στο θερινό ανάκτορο. Έβγαζε 500-600 γιουάν τον μήνα
πουλώντας ψωμί και αναψυκτικά και μπόρεσε να αγοράσει ρούχα για τα δύο αγόρια
του, κάτι που τον γέμισε ευτυχία. «Ήθελα να ευχαριστήσω το κράτος και το
κόμμα», λέει. «Χωρίς τη νέα πολιτική τους, θα εξακολουθούσα να πεινάω. Δεν
σκεπτόμουν παρά πώς να τους αποζημιώσω».

Η ευκαιρία παρουσιάστηκε το καλοκαίρι του 1985. Η 80χρονη μητέρα του
συγκινήθηκε τόσο παρακολουθώντας στην τηλεόραση το ρεπορτάζ για τις πλημμύρες
στην επαρχία Χενάν, ώστε αποφάσισε να δωρίσει στα θύματα όλες τις οικονομίες
της. Ο Λιού πρόσθεσε και τις δικές του και αγόρασε ρούχα για τους
πλημμυροπαθείς. «Όταν ήμουν παιδί, ουδέποτε είχα φανταστεί ότι θα ζούσα τόσο
καλά», εξηγεί. «Γι’ αυτό σκέπτομαι όλους αυτούς τους ανθρώπους. Σήμερα σχεδόν
κανείς δεν μπορεί να καταλάβει τα αισθήματά μου απέναντι στο κόμμα και το
κράτος».

Το 1988 επισκέφθηκε το Τζιανγκσί, συγκλονίσθηκε από τη φτώχεια της υπαίθρου
και μοίρασε τα 2.000 γιουάν που είχε στην τσέπη του στους αρχηγούς δέκα
οικογενειών. Μετά πήγε στο Γιανάν και δώρισε 6.000 γιουάν σ’ ένα δάσκαλο, ο
οποίος τα μοίρασε στους είκοσι μαθητές του. Έκτοτε ο Λιού και η γυναίκα του
χρηματοδοτούν τις σπουδές 38 παιδιών της επαρχίας Σαντόνγκ ­ και εισπράττουν
περιφρόνηση και ύβρεις. Τα μέλη της οικογένειάς του τον αποκήρυξαν από τότε
που άρχισε να μοιράζει τα χρήματά του σε φτωχούς μαθητές. Οι δύο γιοι του δεν
βρίσκουν σύζυγο εξαιτίας της φτώχειας του πατέρα τους. Οι έμποροι της
γειτονιάς τον κατηγορούν ότι η συμπεριφορά του τους κάνει να φαίνονται
εγωιστές και «αντιδραστικοί». Πολλοί πελάτες του μικρού εστιατορίου του
αρνούνται να πληρώσουν με πρόσχημα ότι το αφεντικό κάνει φιλανθρωπίες, όχι
«μπίζνες». Κι αυτός έβαλε μια επιγραφή στο κατάστημά του: «Δεν τρώγω τόσο καλά
όσο άλλοι. Η μητέρα μου δεν γεύτηκε ποτέ ένα σωστό γεύμα. Οι φίλοι και η
οικογένειά μου απομακρύνθηκαν. Πολλοί λένε πως είμαι τρελός ή βλάκας.
Δουλεύουμε 70 με 80 ώρες την εβδομάδα για να βοηθούμε φτωχά παιδιά. Ποιος
μπορεί να με καταλάβει; Ποιος μπορεί να συμμεριστεί τα αισθήματά μου;».