ΔΙΑΣΤΑΣΕΙΣ Η απουσία της πολιτικής

Ορισμένα πολύτιμα στοιχεία σπάνιζαν πάντα στη Μέση Ανατολή. Η δικαιοσύνη,
ας πούμε. Ή η ψυχραιμία. Τα τελευταία γεγονότα δείχνουν ότι απουσιάζει και η
πολιτική.

Θρησκευτικός φανατισμός. Ένας ένοπλος εβραίος με το μωρό του στην αγκαλιά παρακολουθεί την κηδεία ενός ραβίνου που σκοτώθηκε από τους Παλαιστινίους

Μια προκλητική επίσκεψη ενός εξτρεμιστή ισραηλινού πολιτικού και η δολοφονία
δεκάδων Παλαιστινίων στις ταραχές που ακολουθούν, δημιουργούν μια δυναμική που
φέρνει στο προσκήνιο τα δίκαια του παλαιστινιακού λαού. Η φωτογραφία του
12χρονου Μοχάμεντ που δολοφονείται εν ψυχρώ από ισραηλινούς στρατιώτες
συγκλονίζει ολόκληρο τον κόσμο, ενώ οι ισχυρισμοί του Ισραήλ περί «ατυχούς
επεισοδίου» διαψεύδονται από τις νέες θυσίες παιδιών που σημειώνονται τις
επόμενες ημέρες. Και αντί η παλαιστινιακή ηγεσία να εκμεταλλευθεί αυτά τα
τραγικά γεγονότα και το θετικό γι’ αυτήν διεθνές περιβάλλον, επιτρέπει να
συμβεί το αδιανόητο: να μεταβιβαστεί η εξουσία της στον όχλο. Να επιτραπεί στο
έξαλλο πλήθος να αποδώσει την απούσα δικαιοσύνη.

Ύστερα από δύο εβδομάδες άνισων συγκρούσεων που το έχουν στριμώξει στη γωνία,
το Ισραήλ βρίσκεται ξαφνικά αντιμέτωπο με μια απροσδόκητη ευκαιρία να
αντιστρέψει το κλίμα: δύο στρατιώτες του λυντσάρονται από τους βαρβάρους.
Οποιαδήποτε άλλη κυβέρνηση θα χρησιμοποιούσε αυτή την επίθεση ως απόδειξη ότι
η αδιαλλαξία της ήταν δικαιολογημένη και θα απαιτούσε από τον αντίπαλο να
εγκαταλείψει και τις τελευταίες αξιώσεις που του έχουν απομείνει. Όμως ο
ισραηλινός πρωθυπουργός δεν είναι πολιτικό ον. «Ξέρουμε τι πρέπει να κάνουμε»,
δηλώνει. Και διατάζει τον βομβαρδισμό δύο τουλάχιστον παλαιστινιακών πόλεων,
μαζί με τα αρχηγεία του έως χθες συνομιλητή του, και τον ασφυκτικό αποκλεισμό
των υπολοίπων. Ο θάνατος δύο μελών του περιούσιου ισραηλινού λαού δεν μπορεί
να ισοφαριστεί παρά με την κήρυξη γενικού πολέμου.

Η επιβολή του δικαίου του ισχυροτέρου θα έχει όμως αυτήν τη φορά μεγάλο
κόστος. Πριν ακόμη τη χθεσινή κορύφωση της έντασης, το Ισραήλ είχε βρεθεί
αντιμέτωπο με το φάσμα ενός εμφυλίου πολέμου. «Το χάσμα που άνοιξε αυτές τις
μέρες θα χρειαστεί χρόνια για να γεφυρωθεί», τονίζει ο δημοσιογράφος της
«Χααρέτζ» Ζοζέφ Αλγκάζυ, σχολιάζοντας την πολιορκία τζαμιών και αραβικών
επιχειρήσεων στο Τελ Αβίβ από πλήθη έξαλλων εβραίων. «Τα τελευταία χρόνια,
είχαμε καταφέρει “ένα μεγάλο μέρος της κοινωνίας ­ να βρούμε έναν τρόπο
συνύπαρξης των Εβραίων και των Αράβων. Τώρα αυτό έχει καταστραφεί. Φυτεύτηκε ο
σπόρος του δηλητηρίου και δεν θα είναι εύκολο να τον ξεριζώσουμε, ή να
ξεχάσουμε».

Να λοιπόν που ο Αριέλ Σαρόν τα κατάφερε ξανά. Η έλλειψη συγκροτημένων
πολιτικών και στις δύο πλευρές επέτρεψε σ’ έναν προβοκάτορα να τινάξει στον
αέρα πολλά χρόνια ειρηνευτικών προπαθειών. Δεν είναι αμελητέες, όμως, και οι
ευθύνες της λεγόμενης «διεθνούς κοινότητας». Η συνεχής αναβολή της συζήτησης
των σημαντικών διαφορών που χωρίζουν τα δύο στρατόπεδα ­ Ιερουσαλήμ, πρόσφυγες
­ αργά ή γρήγορα θα οδηγούσε στην έκρηξη. Αντί να δοθεί έμφαση στην πολιτική
πλευρά της κρίσης, επετράπη να τη σημαδέψουν οι εξτρεμιστές της θρησκείας. Η
χθεσινή αψυχολόγητη απόφαση της παλαιστινιακής ηγεσίας να αφήσει ελεύθερους
πολλούς κρατούμενους της οργάνωσης «Χαμάς» δεν αφήνει κανένα περιθώριο
αισιοδοξίας.