Η φτώχεια είναι γένους θηλυκού

Τα Ηνωμένα Εθνη μπορεί να καυχώνται για την πενιχρή, έστω, βελτίωση που
σημειώθηκε την τελευταία πενταετία στους τομείς της υγείας και της εκπαίδευσης
υπέρ των γυναικών.

«Στην ισότητα!». Σκίτσο του Σεργκέι από την εφημερίδα «Le Monde»

Το όραμα όμως της ισότητας των φύλων εξακολουθεί να προσκρούει στη βία και στη
φτώχεια.

Η επαναβεβαίωση των δεσμεύσεων για την επίτευξη των στόχων που υιοθέτησαν πριν
από πέντε χρόνια στην Δ’ Παγκόσμια Διάσκεψη του Πεκίνου 181 χώρες και η
ανάληψη νέων πρωτοβουλιών για την ενίσχυση των υποχρεώσεων που έχουν αναληφθεί
για την ισότητα των δύο φύλων ήταν ο στόχος της πέμπτης ειδικής συνόδου της
Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ, με θέμα «Οι Γυναίκες το 2000: Ισότητα, Ανάπτυξη
και Ειρήνη για τον 21ο αιώνα». Παρά τη βελτίωση που σημειώθηκε την τελευτία
πενταετία, κυρίως στους τομείς της υγείας και της εκπαίδευσης, ο απολογισμός
είναι φτωχός: οι γυναίκες εξακολουθούν να υποφέρουν από τη φτώχεια και τη βία,
μάστιγες που εξαπλώνονται από την παγκοσμιοποίηση και τους πολέμους. Τα
κυριότερα εμπόδια που ορθώνονται για τις γυναίκες στο δρόμο προς την ισότητα
είναι τα ακόλουθα:

Η φτώχεια. Ο όρος είναι γένους θηλυκού και παραμένει το κύριο πρόβλημα που
αντιμετωπίζουν οι γυναίκες. Το 70% των φτωχών της Γης είναι γυναίκες. Παρά τις
διακηρύξεις, το χάσμα μεταξύ ανδρών και γυναικών, παγιδευμένων στον φαύλο
κύκλο της μιζέριας, εξακολουθεί να διευρύνεται και η παγκοσμιοποίηση της
οικονομίας επιδεινώνει ακόμη περισσότερο την παγιωμένη κατάσταση. Η γενική
πολιτικοοικονομική τάση απαιτεί τη μείωση των δημοσίων δαπανών και των
κοινωνικών προγραμμάτων και τη μετακύλιση αυτών των εξόδων στις οικογένειες. Ο
αριθμός όμως των οικογενειών, των οποίων τροφοδότης είναι οι γυναίκες,
σημειώνουν σταθερή αύξηση. Με τη γενική τάση της μείωσης των οικογενειακών
επιδομάτων, με μισθούς που ισοδυναμούν στο 50% των αποδοχών των ανδρών και ένα
αυξημένο ποσοστό ανεργίας, οι γυναίκες συγκεντρώνουν όλους τους αρνητικούς
παράγοντες.

Η εκπαίδευση. Υπάρχει μια αργή, αλλά σταθερή, πρόοδος. Το ποσοστό των νέων,
ηλικίας 15-24 χρόνων, που γνωρίζουν γραφή και ανάγνωση, δεν εμφανίζει διαφορές
που να συνδέονται με το φύλο στις περισσότερες περιοχές του κόσμου. Το χάσμα,
εν τούτοις, παραμένει γιγάντιο. Σύμφωνα με τα στοιχεία της Unesco, τα δύο
τρίτα των 875 εκατομμυρίων αναλφάβητων ενηλίκων είναι γυναίκες.

Η υγεία. Η πρόοδος που σημειώθηκε τα τελευταία χρόνια στον τομέα της υγείας
είναι θεαματική. Στην Ουγκάντα, στο Περού και στη Νιγηρία, π.χ., αυξάνεται το
ποσοστό των γυναικών που γεννούν με τη βοήθεια γιατρού ή μαίας. Παραμένουν,
όμως, ορισμένα ανατριχιαστικά στατιστικά στοιχεία: ανά λεπτό, στον κόσμο,
πεθαίνει μια γυναίκα από επιπλοκές κατά την εγκυμοσύνη ή τον τοκετό. Ενα ακόμη
ανησυχητικό στοιχείο είναι το γεγονός ότι ο αριθμός των γυναικών, οι οποίες
έχουν προσβληθεί από τον ιό του AIDS, σημειώνει σταθερή άνοδο, και σύντομα θα
ξεπεράσει τον αντίστοιχο των ανδρών. Από τα 5,6 εκατομμύρια ενηλίκους, που
μολύνθηκαν από τον ιό το 1999, τα 2,3 εκατ. ήταν γυναίκες.

Η βία: Στην Παγκόσμια Διάσκεψη του Πεκίνου, η Αυστρία, η Λευκορωσία, η
Ουγγαρία, το Μεξικό και η Πορτογαλία αποφάσισαν να ποινικοποιήσουν τις πράξεις
σεξουαλικής βίας που διαπράττονται από έναν σύζυγο εις βάρος της συζύγου του.
Η οικογενειακή βία όμως έχει πάρει τέτοιες διαστάσεις, πού πιστεύεται ότι
σήμερα πεθαίνουν περισσότερες γυναίκες από κακοποίηση παρά από καρκίνο του
μαστού και του τραχήλου της μήτρας. Επιπλέον, περίπου 100 εκατομμύρια γυναίκες
και κορίτσια, κυρίως στην Αφρική, στη Μέση Ανατολή και στην Ασία, εξακολουθούν
να υφίστανται ακρωτηριασμους των γεννητικών οργάνων, ενώ η σεξουαλική
εκμετάλλευση των γυναικών αποφέρει κέρδη οκτώ δισεκατομμυρίων δολαρίων το
χρόνο, σύμφωνα με τη Διεθνή Οργάνωση Μετανάστευσης.