Μηχανή εκτελέσεων

Επιχειρηματίες, παλιοί πολεμιστές στη Βοσνία, πολιτικοί και κυβερνητικοί
παράγοντες ­ θύματα όλοι ενός κύματος δολοφονιών που σαρώνει τη Γιουγκοσλαβία.
Από το 1991, πεντακόσιοι πολιτικοί φόνοι παραμένουν ανεξιχνίαστοι.

Ο Γκόραν Ζούγκιτς ήταν σύμβουλος του Μαυροβούνιου προέδρου Μίλο Τζουκάνοβιτς.
Δολοφονήθηκε την περασμένη Τετάρτη στην Ποντγκόριτσα. Τρεις σφαίρες στο
στήθος, δύο στο κεφάλι. Ήταν η πρώτη πολιτική δολοφονία στο Μαυροβούνιο. Στο
κύμα δολοφονιών που σάρωσαν την περιοχή, τα περισσότερα θύματα ήταν στη
γειτονική Σερβία, πολλά από αυτά στενοί συνεργάτες του Σλόμπονταν Μιλόσεβιτς.
«Τώρα, στην Ποντγκόριτσα, όπως και στο Βελιγράδι, εξαφανίστηκε πια η λεπτή
γραμμή που χώριζε την πολιτική από το έγκλημα», λέει ο Μίρολσλαβ Βίσκοβιτς,
ανώτατο στέλεχος του Σοσιαλιστικού Κόμματος του Μαυροβουνίου και αντίπαλος του
δυτικόφιλου προέδρου Τζουκάνοβιτς. Αφήνοντας αιχμές κατά του Μιλόσεβιτς, ο
Μαυροβούνιος πρόεδρος χαρακτήρισε τη δολοφονία επίθεση κατά της ακολουθούμενης
πολιτικής του «εκδημοκρατισμού» και του «ανοίγματος προς τη Δύση».

Στη Γιουγκοσλαβία, οι εκτελέσεις αγγίζουν την κορυφή της πολιτικής εξουσίας.
Φέτος ήταν η σειρά του υπουργού Άμυνας του Μαυροβουνίου Πάβλε Μπουλάτοβιτς και
του διευθυντή των κρατικών αερογραμμών Ζίβοραντ Πέτροβις, που ανήκαν και οι
δύο στο στενό περιβάλλον του Μιλόσεβιτς. Το 1997, ο Ζόραν Τοντόροβιτς, γενικός
γραμματέας του Κόμματος Γιουγκοσλαβικής Αριστεράς που ίδρυσε η γυναίκα του
Μιλόσεβιτς, δολοφονήθηκε μέσα στο γραφείο του. Ήταν ο άνθρωπος που ήλεγχε την
πετρελαϊκή βιομηχανία. Την ίδια χρονιά, ο Ράντοβαν Στόισιτς, αρχηγός της
σερβικής αστυνομίας, υφυπουργός Εσωτερικών και ένας από τους πιο στενούς
συνεργάτες του Μιλόσεβιτς, έπεφτε νεκρός από τις σφαίρες άγνωστων οπλοφόρων,
σε εστιατόριο του Βελιγραδίου.

«Η περίπτωση του Στόισιτς είναι χαρακτηριστική», λέει ο Βούντιμιρ Μπάμποβιτς,
πρώην αρχηγός του γιουγκοσλαβικού γραφείου της Ιντερπόλ. «Ένας αρχηγός της
αστυνομίας εκτελείται μέσα σε ένα χώρο γεμάτο αστυνομικούς, δίπλα ακριβώς από
το υπουργείο Εσωτερικών. Και όμως ο δολοφόνος διαφεύγει ανενόχλητος και οι
έρευνες δεν καταλήγουν πουθενά. Διερωτάται κανείς αν η εξουσία έχει πραγματικά
συμφέρον να τις φέρει εις πέρας».

Γιατί εξοντώθηκαν αυτοί οι άνθρωποι; Επειδή ίσως ήθελαν να πάρουν αποστάσεις
από τον Μιλόσεβιτς; Έπεσαν άραγε θύματα ξεκαθαρίσματος λογαριασμών ανάμεσα σε
διάφορους κύκλους της εξουσίας; Τα ερωτήματα παραμένουν αναπάντητα.

Η πιο θεαματική δολοφονική επίθεση ήταν σίγουρα εκείνη που έγινε εναντίον του
Σέρβου παραστρατιωτικού Ζέλικο Ρζνάτοβιτς, του επονομαζόμενου Αρκάν. Τρεις
ύποπτοι συνελήφθησαν αλλά δεν έχει γίνει γνωστό τίποτα για την πορεία των
ανακρίσεων. Στις 20 Μαρτίου ήρθε η σειρά του Μπράνισλαβ Λαΐνοβιτς,
παραστρατιωτικού και αυτού, που δολοφονήθηκε στο Βελιγράδι.

Άραγε αυτοί οι άνθρωποι γνώριζαν πολλά; Απειλούσαν κάποια συμφέροντα; Και άλλα
αναπάντητα ερωτήματα.

Ξεχωριστή μνεία πρέπει να γίνει στη δολοφονία του ανεξάρτητου δημοσιογράφου
Σλάβκο Κουρουβίγια, που μολονότι στην αρχή είχε υποστηρίξει την εξουσία,
αργότερα έγινε ένας από τους πιο σφοδρούς επικριτές της, αλλά και στην
απόπειρα δολοφονίας του ηγέτη της αντιπολίτευσης Βουκ Ντράσκοβιτς, τον
Οκτώβριο του 1999.

Απουσία λογικής

Το μυστήριο και η απουσία κάθε προφανούς λογικής πίσω από αυτό το κύμα
δολοφονικών επιθέσεων επιτείνει το αίσθημα ανασφάλειας στον πληθυσμό. Σε αυτό
το κλίμα, η σερβική κυβέρνηση πρόκειται να υιοθετήσει εντός της εβδομάδος έναν
αντιτρομοκρατικό νόμο ο οποίος χαρακτηρίζεται επικίνδυνος από τον Οργανισμό
για την Ασφάλεια και τη Συνεργασία στην Ευρώπη, αφού θα επαναφέρει σε ισχύ
περιοριστικά μέτρα που ίσχυαν την περίοδο κατά την οποία το ΝΑΤΟ βομβάρδιζε τη
Σερβία.

Άλλη μία τρομοκρατική επίθεση έγινε χθες στο Βελιγράδι, στα γραφεία του
Κόμματος Γιουγκοσλαβικής Αριστεράς που μετέχει στον κυβερνητικό συνασπισμό.
Εκπρόσωπος του κόμματος απέδωσε την επίθεση σε φιλονατοϊκούς κύκλους. Παρόμοια
επίθεση είχε γίνει τον Απρίλιο στα γραφεία του Σοσιαλιστικού Κόμματος του
Μιλόσεβιτς στη γιουγκοσλαβική πρωτεύουσα.