Πράσινη οργή

Ένα κύμα «πράσινης οργής» σαρώνει την Ευρώπη μετά την αποκάλυψη ότι
φυτά-Φρανκενστάιν, που είναι μολυσμένα με γενετικώς μεταλλαγμένα υλικά,
καλλιεργούνται στη Βρετανία, τη Γερμανία, τη Γαλλία και τη Σουηδία.

Ευρωπαίοι αγρότες. Απροστάτευτοι από την εισβολή των μεταλλαγμένων σπόρων

Αγγλοσουηδική εταιρεία που εισάγει σπόρους στην Ευρώπη παραδέχτηκε ότι πούλησε
καναδικούς σπόρους κράμβης που ήταν ανακατεμένοι με μεταλλαγμένους σπόρους του
φυτού σε αγρότες των παραπάνω χωρών. Σύμφωνα με τη βρετανική Υπηρεσία Προτύπων
Τροφίμων, οι καναδικοί σπόροι είχαν μολυνθεί από καλλιέργειες γενετικώς
μεταλλαγμένων σπόρων της αμερικανικής εταιρείας Monsanto.

«Στη Γερμανία και τη Γαλλία ιδιαίτερα, πρόκειται για χιλιάδες στρέμματα σε μια
περιοχή εκατομμυρίων στρεμμάτων», δήλωσε εκπρόσωπος της εμπλεκόμενης εταιρείας
Advanta Seeds, η οποία αποτελεί κοινή επιχείρηση του αγγλοσουηδικού ομίλου
AstraZeneca και του ολλανδικού συνεταιρισμού Cosun.

Αντιδράσεις

Αντιδρώντας στις επιθέσεις που δέχεται από οικολογικές οργανώσεις, η βρετανική
κυβέρνηση διαβεβαιώνει ότι η καλλιέργεια ελαιοκράμβης καναδικής προελεύσεως, η
οποία είχε μολυνθεί με σπόρους γενετικώς μεταλλαγμένους, δεν αποτελεί απειλή
για το περιβάλλον. Η βρετανική κυβέρνηση παραδέχτηκε ότι είχε ενημερωθεί «πριν
από μερικές εβδομάδες» για το σφάλμα της εταιρείας Advanta, η οποία ανακάτεψε
σπόρους κράμβης με γενετικώς μεταλλαγμένους σπόρους. Αποκρούοντας τις
κατηγορίες ότι έγιναν προσπάθειες να αποσιωπηθεί το θέμα, εκπρόσωπος της
Ντάουνινγκ Στριτ αιτιολόγησε την καθυστέρηση υποστηρίζοντας ότι η κυβέρνηση
θέλησε πρώτα να διαπιστώσει βάσει επιστημονικών στοιχείων ότι αυτό το σφάλμα
δεν εγκυμονεί κινδύνους για τη δημόσια υγεία και ύστερα να προβεί σε επίσημες
ανακοινώσεις.

Όμως, οι οικολογικές οργανώσεις ζητούν τη διεξαγωγή επείγουσας έρευνας και
«την καταστροφή των καλλιεργειών στις οποίες χρησιμοποιήθηκαν εν αγνοία των
αγροτών γενετικώς μεταλλαγμένοι σπόροι». Η βρετανική κυβέρνηση οφείλει να
εντοπίσει όλα τα χωράφια (περίπου 600) στα οποία καλλιεργήθηκαν αυτοί οι
σπόροι και να καταστρέψει τις σοδειές, ανακοίνωσε η οργάνωση Soil Association,
η κυριότερη οργάνωση υπεράσπισης των φυσικών καλλιεργειών στη Βρετανία. Οι
αγρότες που διατηρούν οργανικές καλλιέργειες φοβούνται ότι θα μολυνθούν και
αυτές από γειτονικά χωράφια όπου καλλιεργούνται μεταλλαγμένα φυτά.

Η εταιρεία Advanta Seeds πιστεύει ότι οι σπόροι κράμβης που εισήγε είχαν
μολυνθεί με επικονίαση από καλλιέργεια μεταλλαγμένων φυτών στον Καναδά, το
1998. Έτσι, οι σπόροι της κράμβης πουλήθηκαν στην Ευρώπη ως μη μεταλλαγμένοι,
μολονότι περιείχαν μερικά τροποποιημένα γονίδια. Ο εκπρόσωπος της εταιρείας
Ντέιβιντ Μπάκριτζ παραδέχτηκε ότι κάποιοι μεταλλαγμένοι σπόροι είχαν
χρησιμοποιηθεί και στην περυσινή σοδειά, αλλά υποστήριξε ότι ακόμη και αν το
λάδι της κράμβης χρησιμοποιήθηκε σε τρόφιμα, το DNA δεν μπορεί να εισχωρήσει
στην ανθρώπινη τροφική αλυσίδα.

Στη Σουηδία, το υπουργείο Γεωργίας παραδέχτηκε ότι το 0,4% από 14 τόνους
σπόρων κράμβης που είχαν εισαχθεί πέρυσι στη χώρα από τον Καναδά ήταν
γενετικώς μεταλλαγμένοι και καλλιεργήθηκαν κατά λάθος. Οι σουηδικές αρχές
προσανατολίζονται να δώσουν εντολή για την καταστροφή των μεταλλαγμένων
καλλιεργειών.

Αρνητική στάση στο θέμα τηρεί η Γαλλία, όπου το υπουργείο Γεωργίας ανακοίνωσε
ότι δεν προτίθεται να καταστρέψει τις καλλιέργειες μεταλλαγμένης κράμβης οι
οποίες εκτείνονται σε 6.000 στρέμματα.

Ανίχνευση

Με ειδικές τεχνικές παρόμοιες με εκείνες που χρησιμοποιούνται για την
«ανάγνωση» του DNA, οι επιστήμονες μπορούν να αναλύσουν δείγμα φυτού ή σπόρου
και να ανιχνεύσουν σε αυτό απειροελάχιστα ίχνη τροποποιημένων γονιδίων, έστω
και αν το επίπεδο της μόλυνσης είναι πολύ περιορισμένο. Όμως, αν δεν υπάρχει
DNA, όπως στην περίπτωση πολλών φυτών από τα οποία εξάγονται έλαια, η
ανίχνευση του μεταλλαγμένου υλικού είναι πολύ πιο δύσκολη.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση χρηματοδοτεί ένα πρόγραμμα που έχει στόχο την ανίχνευση
γενετικώς μεταλλαγμένων υλικών στα τρόφιμα, ώστε να καταστεί δυνατή η εφαρμογή
κανονισμών που θα επιβάλλουν να υπάρχει η ένδειξη «γενετικώς μεταλλαγμένο»
πάνω στη συσκευασία των προϊόντων.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ανακοίνωσε χθες ότι έγκειται στα κράτη-μέλη της
Ευρωπαϊκής Ένωσης να εξασφαλίσουν ότι σπόροι γενετικώς μεταλλαγμένων
καλλιεργειών δεν αναμειγνύονται με παραδοσιακές ποικιλίες και ότι δεν
αναμένεται να θεσπιστεί πριν από το φθινόπωρο νέα πανευρωπαϊκή νομοθεσία για
τους σπόρους.