Κλιμακώνεται η σύγκρουση πλουσίων και φτωχών

Οι διαδηλωτές υποστηρίζουν ότι το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο και η Παγκόσμια Τράπεζα πρέπει να διαγράψουν τα χρέη του Τρίτου Κόσμου

Οι εκπρόσωποι του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου και της Παγκόσμιας Τράπεζας
ήρθαν πριν από λίγες μέρες αντιμέτωποι με χιλιάδες διαδηλωτές στην Ουάσιγκτον.

Οι πρώτοι συγκεντρώθηκαν στην αμερικανική πρωτεύουσα για να συζητήσουν το
μέλλον των οικονομιών όλου του κόσμου. Οι διαδηλωτές επιχείρησαν να τους
εμποδίσουν.

Τι είναι το ΔΝΤ και η Παγκόσμια Τράπεζα

Και οι δύο οργανισμοί είναι μεγάλες διεθνείς Τράπεζες, αλλά οι πελάτες τους
δεν είναι ιδιώτες. Είναι οι χώρες όλου του κόσμου. Οι Ηνωμένες Πολιτείες και
άλλα πλούσια κράτη δημιούργησαν αυτούς τους οργανισμούς στα τέλη του Β’
Παγκοσμίου Πολέμου στο πλαίσιο της προσπάθειας για την ανοικοδόμηση της
κατεδαφισμένης παγκόσμιας οικονομίας. Κάθε χώρα-μέλος τους ­ 181 στην
Παγκόσμια Τράπεζα και 182 στο Διεθνές Νομισματικό Ταμείο ­ καταβάλλουν μια
ετήσια εισφορά.

Τα χρήματα, ωστόσο, τα δανείζουν μόνο στις φτωχές χώρες. Οι Ηνωμένες
Πολιτείες, για παράδειγμα, δεν έχουν το δικαίωμα να δανειστούν χρήματα από την
Παγκόσμια Τράπεζα. Χώρες όμως της Κεντρικής και Νότιας Αμερικής, της Αφρικής
και της Ασίας δανείζονται πολύ συχνά χρήματα ή ζητούν δωρεές προκειμένου να
βελτιώσουν τη ζωή των πολιτών τους.

Μπορούν να χρησιμοποιήσουν αυτά τα χρήματα για να κατασκευάσουν έναν δρόμο ή
ένα σχολείο, να διδάξουν τους αγρότες τους για νέους τρόπους καλλιέργειας ή να
κατασκευάσουν ένα εργοστάσιο παραγωγής ενέργειας για να ηλεκτροδοτήσουν μια
περιοχή στην ύπαιθρο.

Παράλληλα, το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο παρακολουθεί την οικονομική κατάσταση
των χωρών-μελών του. Κάποιες φορές τα μέλη της, όπως ακριβώς και οι άνθρωποι,
χάνουν χρήματα εξαιτίας κάποιων κακών αποφάσεων ή ξοδεύουν περισσότερα χρήματα
από αυτά που έχουν. Όταν αυτό συμβεί η κυβέρνηση της χώρας με την προβληματική
οικονομία μπορεί να ζητήσει τις συμβουλές του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου
για την επίλυση των προβλημάτων της. Μπορεί επίσης να ζητήσει δάνειο.

Γιατί κάποιοι αντιπαθούν το ΔΝΤ και την Παγκόσμια Τράπεζα

Ενώ χώρες από όλο τον κόσμο είναι μέλη της Παγκόσμιας Τράπεζας και του
Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου, πλούσιες χώρες όπως οι Ηνωμένες Πολιτείες
παίζουν μεγαλύτερο ρόλο στη λήψη των αποφάσεών τους. Και οι επικριτές των δύο
οικονομικών οργανισμών υποστηρίζουν ότι αυτό δεν είναι δίκαιο.

Λένε, επίσης, ότι στο παρελθόν χορηγήθηκαν δάνεια σε φτωχές χώρες όταν τη
διακυβέρνησή τους είχαν αναλάβει δικτάτορες. Τα δάνεια αυτά, υποστηρίζουν, δεν
έπρεπε να χορηγηθούν. Αυτές οι χώρες είναι πλέον τόσο φτωχές που δεν μπορούν
να τα αποπληρώσουν και όσα χρήματα διαθέτουν είναι αναγκαία για την κατασκευή
σχολείων και νοσοκομείων.

Παράλληλα, στους διαδηλωτές δεν αρέσει ο τρόπος με τον οποίο το Διεθνές
Νομισματικό Ταμείο και η Παγκόσμια Τράπεζα λένε σε άλλες χώρες τι πρέπει να
κάνουν με τα χρήματα που τους δανείζουν. Για παράδειγμα, το ΔΝΤ μπορεί να
δανείσει χρήματα σε μια χώρα υπό τον όρο να κλείσει κάποιες παραγωγικές
μονάδες που δεν είναι κερδοφόρες. Επίσης, οι διαδηλωτές ανησυχούν για τις
περιβαλλοντικές επιπτώσεις που θα έχουν οι επενδύσεις που χρηματοδοτούνται από
την Παγκόσμια Τράπεζα. Αν τα χρήματα χρησιμοποιούνται για την κατασκευή δρόμων
ή εργοστασίων, αυτό σημαίνει ότι μπορεί να καταστραφούν δάση ή να τεθούν σε
κίνδυνο κάποια είδη του ζωικού βασιλείου.

Ένα δισεκατομμύριο φτωχοί στη Γη

Η Παγκόσμια Τράπεζα και το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο έχουν πει σε κάποιες
χώρες ότι δεν χρειάζεται να αποπληρώσουν τα δάνειά τους. Ωστόσο, δεν μπορούν
να πουν το ίδιο για όλες τις φτωχές χώρες που έχουν πάρει δάνεια.

Μήπως οι δύο πλευρές συμφωνούν σε κάτι; Ναι, συμφωνούν ότι υπάρχουν ένα
δισεκατομμύριο άνθρωποι στον πλανήτη που δεν έχουν αρκετό εισόδημα για να
επιβιώσουν. Απλώς διαφωνούν στους τρόπους με τους οποίους θα λυθεί αυτό το πρόβλημα.