ΔΙΑΣΤΑΣΕΙΣ Πλούσιοι και δυστυχείς

Δυστυχισμένοι πλούσιοι. Ο Μαρκ Ήουινγκ με τη σύζυγό του Λάιζα Λη

Το αποκαλούν «σύνδρομο αιφνίδιου πλουτισμού» (sudden wealth syndrome) και έχει
ήδη πλήξει χιλιάδες Αμερικανούς. Πρόκειται για ανθρώπους στην πλειοψηφία τους
κάτω των 40 ετών, που χάρις στη «νέα οικονομία» έγιναν εκατομμυριούχοι μέσα σε
μια νύχτα. Και τώρα δεν έχουν τι να κάνουν τα χρήματά τους. «Αγόρασα όλα όσα
μπορούσα να αγοράσω, εκτός από ένα νησί, το οποίο μπορώ να προσφέρω στον εαυτό
μου όποτε θέλω. Κι έπειτα τι θα κάνω;» αναρωτιέται με αφοπλιστική ειλικρίνεια
ο 30χρονος Μαρκ Ήουινγκ, ιδρυτής της εταιρείας λογισμικού Red Hat. Ο
αμερικανικός Τύπος είναι γεμάτος τον τελευταίο καιρό με τις ιστορίες αυτών των
δυστυχισμένων πλουσίων, που καταλήγουν συχνά στους γιατρούς μαζί με τις
οικογένειές τους για να καταπολεμήσουν την ανασφάλεια που τους δημιούργησε ο
πλούτος.

Σύμφωνα με τις στατιστικές, το Internet γεννά 60 νέους πολυεκατομμυριούχους
κάθε 24 ώρες. Περισσότεροι από 350.000 Αμερικανοί έχουν σήμερα ένα ετήσιο
εισόδημα που υπερβαίνει τα 3 δισεκατομμύρια δρχ. Αν το 1988 ο μισθός ενός
στελέχους στην Αμερική ήταν 40 φορές μεγαλύτερος από τον μισθό του μέσου
υπαλλήλου του, σήμερα η αναλογία αυτή έχει δεκαπλασιαστεί. Οι σημερινοί
μεγιστάνες, όμως, έχουν τελείως διαφορετική ψυχολογία και ηθική από τον
Ροκφέλερ, τον Κάρνετζι και τον Φορντ που είχαν χρειαστεί 50 και 60 χρόνια για
να φτιάξουν τις περιουσίες τους. Εκτός από ορισμένες περιπτώσεις, όπως ο Μπιλ
Γκέιτς ή ο 35χρονος Μάικλ Σέιλορ της MicroStrategy που αποφάσισε να δωρήσει
100 εκατομμύρια δολάρια για την ίδρυση του πρώτου δωρεάν πανεπιστημίου στον
κυβερνοχώρο, οι περισσότεροι από τους νέους πολυεκατομμυριούχους είναι
τσιγκούνηδες. «Τελούν ακόμη υπό το κράτος του σοκ για το ύψος των τραπεζικών
τους λογαριασμών», εξηγεί η ψυχολόγος Ναόμι Κατζ. «Ζουν σε τρώγλες, τρώνε φαστ
φουντ και φοβούνται ότι ο πλούτος τους θα εξατμιστεί με την ίδια ευκολία που
συσσωρεύτηκε». Το άγχος τους το μεταδίδουν και στα παιδιά τους, που
αναγκάζονται να προσφύγουν κι αυτά σε τάξεις συλλογικής θεραπείας.

Η συμβουλή όλων των ψυχολόγων προς τους νεαρούς εκατομμυριούχους είναι κοινή:
συνεχίστε να δουλεύετε. Ζούμε σε μια κοινωνία που δίνει μεγάλη σημασία στην
εργασία, λέει ο δρ. Στήβεν Γκόλντμπαρτ, που διευθύνει το ινστιτούτο «Χρήμα και
επιλογές». Και ξαφνικά ξυπνάς και αντιλαμβάνεσαι ότι δεν χρειάζεται να
δουλεύεις άλλο, κι ας είσαι μόνο 30 ετών. Τότε ακριβώς αρχίζουν τα συμπτώματα.
Η δουλειά προσέφερε ένα πλαίσιο, έναν κύκλο φίλων και μια αίσθηση ταυτότητας.
Τώρα, το κοινωνικό σου δίκτυο ζηλεύει τον πλούτο σου και σε εγκαταλείπει.
Αισθάνεσαι μοναξιά, βαριέσαι και δεν ξέρεις τι να κάνεις τη ζωή σου.

Συμπέρασμα: ο πλούτος όχι μόνο δεν φέρνει την ευτυχία ­ αυτό το ξέραμε ­ αλλά
δημιουργεί περισσότερα και πιο πολύπλοκα προβλήματα απ’ αυτά που λύνει. Όλα
αυτά αφορούν βέβαια τους πλουσίους. Για τους υπολοίπους ισχύει το γνωστό ρητό:
τι να τα κάνεις τα λεφτά άμα δεν έχεις φράγκο;