ΔΙΑΣΤΑΣΕΙΣ Μυρίζει εμφύλιο

«Λεωνίδα, τι βλέπεις στη Σερβία;» «Εμφύλιο. Είμαι βέβαιος, τον βλέπω να
‘ρχεται». Και μέχρι τώρα, δυστυχώς, όλες οι προβλέψεις του Λεωνίδα
Χατζηπροδρομίδη έχουν επαληθευτεί.

Χωρίς ελπίδα. Οι Σέρβοι πουλάνε τα υπάρχοντά τους για να επιζήσουν

Η Μιλένα Γιοκσίμοβιτς, μια φοιτήτρια 21 ετών που μαζί με τη μητέρα της
διαδήλωναν επί 170 μέρες εναντίον του Μιλόσεβιτς στη Νις, συμφωνεί χωρίς να το
ξέρει με τον Έλληνα αναλυτή. «Όλοι το ξέρουν ότι θα γίνει εμφύλιος εδώ.
Μπορούμε να τον μυρίσουμε», λέει στη Βρετανή δημοσιογράφο Μάγκι Ο’Κέιν. «Όλοι
πιστεύουμε ότι το πράγμα τελειώνει σύντομα κι όλοι φοβόμαστε αυτό που θα
‘ρθει. Αλλά είμαστε αποφασισμένοι να πολεμήσουμε. Το μόνο που έχει μείνει στο
κουτί της Πανδώρας είναι η ελπίδα».

Η Μιλένα όμως είναι 21 ετών και αντέχει. Οι περισσότεροι συμπατριώτες της,
αντίθετα, είναι τόσο καταπονημένοι από τη φτώχεια και τις κυρώσεις της Δύσης
που δεν έχουν καμιά όρεξη να πολεμήσουν. Για να γίνει ένας εμφύλιος, όμως, δεν
χρειάζεται ένας ολόκληρος λαός. Αρκεί μια οργανωμένη και αποφασισμένη
πρωτοπορία να τα βάλει με τον στρατό και την αστυνομία. Αυτή την αίσθηση
μεταφέρει από το Βελιγράδι η Ο’ Κέιν, της οποίας ένα συγκλονιστικό κείμενο
δημοσιεύτηκε στα τελευταία «ΠΡΟΣΩΠΑ – 21ος ΑΙΩΝΑΣ». Σε μια πόλη όπου οι
πολιτικές δολοφονίες έχουν γίνει κανόνας, γράφει η δημοσιογράφος της
«Γκάρντιαν», η αστυνομία εδραιώνει την εξουσία της διαλύοντας διαδηλώσεις,
καταστρέφοντας τηλεοπτικούς αναμεταδότες, κλείνοντας ανεξάρτητους
ραδιοφωνικούς σταθμούς, φιμώνοντας και ξυλοκοπώντας τους διαφωνούντες.

Ένας πρώην αστυνομικός διοικητής που ήταν επικεφαλής της εσωτερικής ασφαλείας
και έμπιστος της συζύγου του Μιλόσεβιτς επιβεβαιώνει ότι η καταστολή άρχισε
πριν από τρεις εβδομάδες και προβλέπει ότι η κατάσταση θα επιδεινωθεί πολύ
περισσότερο. «Ο Μιλόσεβιτς είναι στριμωγμένος στη γωνία και θα παλέψει μέχρι
το τέλος ­ το δικό του ή το δικό μας». Η αλλαγή του πολιτικού κλίματος φοβίζει
ακόμη και τους πρώην παραστρατιωτικούς του Αρκάν, τους Τίγρεις, που έκαναν τη
βρώμικη δουλειά στην Κροατία και τη Βοσνία και μετά τη δολοφονία του αρχηγού
τους αισθάνονται απροστάτευτοι. «Ο Αρκάν είχε 400 ανθρώπους που δούλευαν γι’
αυτόν», λέει ο πρώην αστυνομικός διοικητής. «Την περιουσία του την έκανε κατά
κύριο λόγο κλέβοντας αυτοκίνητα στη Γερμανία και πουλώντας τα στη Μέση
Ανατολή. Δολοφονήθηκε επειδή ζητούσε πάρα πολλά χρήματα για προστασία από πάρα
πολλούς. Ύστερα από δέκα χρόνια πολέμου, το έγκλημα, η πολιτική και η μπίζνες
είναι συνδεδεμένα μεταξύ τους στη Σερβία. Μια τέτοια δολοφονία δεν γίνεται αν
δεν έχει εγκριθεί από την κορυφή».

Έγκλημα, πολιτική και μπίζνες. Κι ένας λαός απελπισμένος που δεν έχει
εμπιστοσύνη σε κανέναν. Νεκροί άνθρωποι σε μια νεκρή πόλη. «Μπορεί να πάρει
έναν ακόμη χρόνο», συνεχίζει ο πρώην αστυνομικός διοικητής. «Ο Μιλόσεβιτς έχει
ακόμη τα χρήματα που πήρε από την Κίνα και τον Παναμά και μπορεί να συνεχίσει
να πληρώνει για λίγο καιρό την αστυνομία του. Έπειτα, θα χυθεί αίμα για 10 ή
20 μέρες και όλα θα τελειώσουν».