Το ωραιότερο «πορτρέτο» της Γης

Ένα από τα τρία διαστημικά λεωφορεία νέας γενιάς, το Χ-33

Το διαστημικό λεωφορείο Εντέβορ επέστρεψε στη Γη, ολοκληρώνοντας τη φιλόδοξη
11ήμερη αποστολή του, χαρτογράφησης του πλανήτη. Επί εννιά μέρες και έξι ώρες,
οι έξι αστροναύτες ­ τέσσερις Αμερικανοί, ένας Γερμανός και ένας Ιάπωνας ­
χαρτογράφησαν τα τρία τέταρτα του πλανήτη μας, παραλείποντας μόνο τους πόλους.
Στις αποσκευές τους περιλαμβάνεται το πολύτιμο υλικό με τη μορφή 300 ψηφιακών
κασετών, οι οποίες και θα χρησιμοποιηθούν για να κατασκευαστεί το ωραιότερο
«πορτρέτο» της γης. Το πλήρωμα που συμμετείχε στην τελευταία αποστολή τόνισε
ότι, το υψηλής ακριβείας ραντάρ, που εξοπλίζει το Εντέβορ, χαρτογράφησε 112
εκατομμύρια τετραγωνικά χιλιόμετρα (43,5 εκατομμύρια τετραγωνικά μίλια)
τουλάχιστον δύο φορές. Κι αυτό, γιατί μόνο έτσι μπορούν να δημιουργηθούν
λεπτομερείς τρισδιάστατοι χάρτες για την τοπογραφία της γης, από το βορειότερο
τμήμα της Αλάσκας ως τη νότια πλευρά της Αμερικής. Υπολογίζεται ότι η
επεξεργασία ολόκληρου του υλικού από ειδικούς επιστήμονες θα διαρκέσει περί τα
δύο χρόνια.

Το υπουργείο Άμυνας των Ηνωμένων Πολιτειών αναμένεται να το χρησιμοποιήσει για
την ανάπτυξη των στρατευμάτων του και την πυραυλική βιομηχανία. Όσο για τους
απλούς πολίτες, λόγοι εθνικής ασφάλειας των ΗΠΑ, δεν θα τους επιτρέψουν να
απολαύσουν σε πλήρη εικόνα τη νέα χαρτογράφηση του πλανήτη.

Οι υπεύθυνοι αυτής της αποστολής στη ΝΑΣΑ είναι ενθουσιασμένοι με τα
αποτελέσματα. Ωστόσο, τα αρχικά τους σχέδια χρειάστηκε να αναπροσαρμοστούν,
καθώς μία βλάβη στο σύστημα προώθησης της κεραίας του ραντάρ δεν επέτρεψε τη
χαρτογράφηση περαιτέρω 6,5 εκατομμυρίων τετραγωνικών χιλιομέτρων. Η κεραία
αυτή έχει μήκος 60 μέτρα και είναι η μεγαλύτερη, που έχει εξοπλίσει διαστημικό
όχημα. Πάντως, μία εβδομάδα προσπαθειών να κάνουν οικονομία στα καύσιμα,
απέδωσε στους αστροναύτες επιπλέον ώρες χαρτογράφησης.

Η εκτόξευση του Εντέβορ λίγο έλειψε να αναβληθεί. Αιτία, το πρόβλημα που
αποκαλύφθηκε σε ένα άλλο διαστημικό λεωφορείο, το Ντισκάβερι, η τελευταία
αποστολή του οποίου ήταν τον Δεκέμβριο γα τη διάσωση του Διαστημικού
Τηλεσκοπίου Χαμπλ. Σύμφωνα με τη ΝΑΣΑ, το Ντισκάβερι εκτέλεσε έξι αποστολές με
προβληματικό ένα εξάρτημα, που περιλαμβάνεται στον μηχανικό εξοπλισμό του
οχήματος και θα έπρεπε να είχε αποβληθεί πριν από οποιαδήποτε αποστολή. Οι
μηχανικοί ανακάλυψαν το πρόβλημα στη διάρκεια ενός συνηθισμένου ελέγχου.
«Είναι ανεπίτρεπτο», τόνισε ανώτατος αξιωματούχος της ΝΑΣΑ «αλλά είναι
αναπόφευκτο να συμβαίνει κατά καιρούς».

Διαστημικά λεωφορεία νέας γενιάς

Η τελευταία αποστολή της ΝΑΣΑ έρχεται σε στιγμή που στην αμερικανική υπηρεσία
διαστήματος και αεροναυπηγικής ετοιμάζονται πυρετωδώς για τη νέα γενιά των
διαστημικών οχημάτων, που προβλέπονται οικονομικότερα από τα παλαιού τύπου. Ο
Γκάρι Πέιτον, εκπρόσωπος της ΝΑΣΑ, τόνισε ότι, ενώ σήμερα για να θέσεις σε
τροχιά ένα αντικείμενο βάρους 454 γραμμαρίων κοστίζει 5.000-20.000 δολάρια, με
τον νέο εξοπλισμό, το κόστος αυτό θα μειωθεί στα 1.000 δολάρια. Τα νέα οχήματα
θα είναι επίσης σε θέση να αναλαμβάνουν περισσότερο συχνές αποστολές απ’ ό,τι
τα σημερινά και όπως τόνισε ο κ. Πέιτον, «αντί να μιλάμε για ρεκόρ πέντε
πτήσεων σε 68 μέρες, θα συνηθίσουμε στις πέντε αποστολές σε διάστημα 21
ημερών». Αξιωματούχοι της ΝΑΣΑ ανακοίνωσαν ότι τρία οχήματα νέας γενιάς θα
αρχίσουν δοκιμαστικές πτήσεις το καλοκαίρι, αφού πρώτα διενεργηθούν οι
προγραμματισμένοι έλεγχοι σε κάθε κατηγορία εξοπλισμού. Πρόκειται για τα Χ-33,
Χ-34, και το Χ-37.

Το πρόγραμμα «Χ», όπως ονομάζεται, χρηματοδοτείται μερικώς από την ιδιωτική
βιομηχανία. Στην κατασκευή του Χ-33 συμετέχει η εταιρεία αεροναυπηγικής
Λόκχιντ, ενώ το Χ-37 κατασκευάζεται από τη Μπόινγκ. Στόχος του Χ-33 είναι να
δημιουργηθεί ένα διαστημικό όχημα, που θα μπορεί να εκτοξεύεται κάθε επτά
μέρες με την υποστήριξη ενός επιτελείου, που δεν θα ξεπερνά τα 50 άτομα,
σταθμευμένα εικονικά οπουδήποτε. Οι 15 πρώτες δοκιμαστικές πτήσεις του έχουν
προγραμματιστεί για το ερχόμενο καλοκαίρι. Η ΝΑΣΑ έχει επίσης στα σκαριά και
το Χ-38, το οποίο θα χρησιμοποιηθεί ως «σωσίβια λέμβος» για τον υπό κατασκευή
Διεθνή Διαστημικό Σταθμό.