Αλφαβητάρι για εκσυγχρονιστές και… όχι μόνο

Άλλες ήρθαν και παρήλθαν ουδείς τις θυμάται, ίσως, πλέον. Άλλες ήρθαν κι
έμειναν και καθιερώθηκαν σαν να είναι μαζί μας επί δεκαετίες. Άλλες
διεκδικούν τώρα, μέσα στην προεκλογική περίοδο, τη θέση που τους αρμόζει. Κι
όλες μαζί συνθέτουν με τον τρόπο τους ένα κομμάτι του πολιτικού σκηνικού της
τελευταίας τετραετίας: οι λέξεις. Καθόλου μαγικές, αλλά άκρως εκφραστικές
και κτήμα όλων μας.
Φυσικά, η εμφάνιση νέων όρων, λέξεων ή νεολογισμών δεν αποτελεί
χαρακτηριστικό της «εποχής Σημίτη», της τελευταίας τετραετίας του 20ού αιώνα.
Αντιθέτως, η δεκαετία του ’80 ενδεχομένως ήταν πολύ πιο πλούσια από το
«χρονοντούλαπο της ιστορίας» μέχρι το mea culpa, από την «αλλαγή» μέχρι το
«μαζί και στη βροχή» κι από το «συμβόλαιο με τον λαό» μέχρι το «φως στο βάθος
του τούνελ».
Κάθε φορά, όμως, ο λόγος αποτυπώνει και την ίδια την πολιτική
πραγματικότητα ή και το πολιτικό παρασκήνιο. Και γι’ αυτό εκ των υστέρων η
καταγραφή αποδεικνύεται διαφωτιστική ε, και προκαλεί και κάποια χαμόγελα…
![]() |
Αμφίπλευρη (διεύρυνση): όρος πρόσφατος, ανεφύη εν όψει εκλογών.
Θεωρητικά, εκφράζει τη διάθεση της ηγεσίας του ΠΑΣΟΚ να συμπεριλάβει στις
τάξεις του κόμματος ανθρώπους ένθεν κι ένθεν της παράταξης. Πρακτικά,
μεταφράστηκε στο «να μαζέψουμε κανέναν αριστερό από ‘δώ και κανένα δεξιό από
‘κεί και κανένα κουκί στο τέλος». Κατέληξε στο εξής δισύλλαβο: Βασίλης
Κοντογιαννόπουλος.
αντιπολίτευση (εσωκομματική): κληρονομιά και των δύο μεγάλων κομμάτων,
παρουσιάζει τάσεις αυξομείωσης ανάλογα με τη συγκυρία και την «αξιοποίηση»
των εκάστοτε στελεχών της σε καίριες θέσεις.
ανατίμηση: «ατού» του κ. Σημίτη, που υποστήριξε ότι για πρώτη φορά
ανατιμάται η δραχμή. Στην πραγματικότητα, πρόκειται για… διόρθωση της
προηγηθείσας υποτίμησης και δεν έφερε και τα καλά που ανέμεναν κάποιοι.
αναδιανομή (εισοδήματος): στόχος κάθε συνεπούς σοσιαλιστή και
σοσιαλδημοκράτη της Ευρώπης. Παρεπέμφθη για τη δεύτερη τετραετία, διότι μέχρι
τώρα… είχαμε άλλες δουλειές, την ΟΝΕ, το ευρώ κ.λπ.
αλαζονεία: όρος και φαινόμενο διαχρονικό, σύμφυτο με την εκάστοτε
εξουσία. Οι συνέπειες διαπιστώνονται μόνον όταν γίνεται… ταμείο.
αξιοπιστία: όλοι την ψάχνουν, λίγοι τη βρίσκουν και, συνήθως, μακριά
από τον καθρέφτη τους.
άλλη (πολιτική): αγνώστου περιεχομένου, πλην όμως είμαστε όλοι βέβαιοι
πως αυτό θα ‘ναι καλό όταν το βρούμε.
Άκηδες: κωδική ονομασία των συντρόφων-υποστηρικτών του κ.
Τσοχατζόπουλου. Παρά το φωνητικό σημαινόμενο, δεν θεωρείται απαραίτητον το
νεαρόν της ηλικίας για την ένταξη στην ομάδα.
απασχολήσιμος: όρος που χρησιμοποιήθηκε κατά κόρον τον πρώτο καιρό της
διακυβέρνησης Σημίτη και απεσύρθη ως αδόκιμος και προκαλών τον γέλωτα και
τους… σκιτσογράφους.
Βαλκάνια: με μακρύ παρελθόν, έντονο παρόν και, καθώς φαίνεται, άδηλο
μέλλον. Πλήγωσε επαρκώς, αλλά δεν πτόησε.
Β’ κύμα (εκσυγχρονισμού): όρος που γεννήθηκε και πέθανε μέσα σε 24
ώρες. Τον λανσάρισε ο Πρωθυπουργός ένα Σάββατο, στη συνδιάσκεψη του ΠΑΣΟΚ, και
τον απέσυρε την επομένη, καθώς εξελήφθη ότι εννοούσε το «β’ κύμα
εκσυγχρονιστών». Οι κακόγλωσσες λένε ότι θα το βρούμε μπροστά μας…
Βούλγαρος: κάτοικος γειτονικής χώρας, ευρέθη στο επίκεντρο του
ενδιαφέροντος φιλολόγων, φιλάθλων και κατοίκων της Βορείου Ελλάδος. Ο κ.
Μπαμπινιώτης εθεωρήθη «ένοχος», αλλά γλίτωσε την πυρά.
Γκίντενς Άντονι: ο εμπνευστής του τρίτου δρόμου και «γκουρού» των κ.κ.
Κλίντον και Μπλερ και του κ. Σημίτη. Αναζητεί επιστημονικά το… ανθρώπινο
πρόσωπο του καπιταλισμού και της παγκοσμιοποίησης. Κάποιοι (σ.σ.: κάποιες)
προτιμούν να τον βλέπουν παρά να τον ακούν…
γκρίζες (ζώνες): όρος που ανακάλυψε η Τουρκία αμέσως μετά τα Ίμια (βλ.
λήμμα). Ενέταξε σε αυτές και τη Γαύδο. Όλα αυτά προ σεισμών.
Διπλωματία (σεισμών): ο καταλύτης για την ελληνοτουρκική προσέγγιση.
Αναπτύχθηκε υπό τους ήχους του άσματος «εσύ Χριστό κι εγώ Αλλάχ κι όμως οι δυο
μας αχ και βαχ» στα ειδησεογραφικά δελτία μεγάλης θεαματικότητας.
διατηρησιμότητα: συνώνυμο του άγχους των μελών του οικονομικού
επιτελείου της κυβέρνησης. Πρέπει να αποδείξουν ότι είναι καλοί μαθητές και
θα μείνουν έτσι.
δαμάλι: παρατσούκλι που κόλλησε διάττων τηλεοπτικός αστήρ στον πρόεδρο
της Ν.Δ. Είχε θετικά αποτελέσματα εντατικοποιήθηκε η γυμναστική του κ.
Καραμανλή.
δείπνο: θεσμικός τρόπος άσκησης πολιτικής. Η επιτυχία συνήθως δεν είναι
ανάλογη των μαγειρικών ικανοτήτων.
Εκσυγχρονισμός: όρος ταυτισμένος με τον Κώστα Σημίτη. Τον έφερε στην
εξουσία και έγινε κόκκινο πανί για την εσωκομματική αντιπολίτευση (βλ. λήμμα).
Ως πολιτική πράξη, έμεινε λίγο στη μέση, αλλά ακολουθεί πεδίον δόξης λαμπρόν.
ευρώ: επίγονος της δραχμής, λένε, από την 1/1/2001. Στην πρεμιέρα του,
πάντως, δεν περπάτησε πολύ καλά το δολάριο τού εξήγησε πως ο παλιός είναι
αλλιώς. Προφανώς όμως έφταιγε που η δραχμή δεν ήταν μέσα.
ενότητα: πάει με όλα σαν την κόκα-κόλα. Άπαντες ομνύουν στο όνομά
της, συγγράφοντάς το παράλληλα όπισθεν των παλαιών τους υποδημάτων.
επικοινωνιακή (πολιτική): φταίει για ό,τι πάει στραβά στα δύο μεγάλα
κόμματα στις πλάτες της φορτώνονται όλα. Συνήθως είναι αγνώστου πατρός.
Ελσίνκι: ορόσημο στις ελληνοτουρκικές σχέσεις. Από τις μεγαλύτερες
επιτυχίες της απερχόμενης κυβέρνησης. Οι Τούρκοι πίνουν νερό στο όνομά του. Οι
εντόπιοι τάρανδοι έμειναν παντελώς αδιάφοροι.
ευρωλιγούρης: όρος που έχει περιπέσει σε αχρηστία μάλλον, διότι
απέκτησε υπερβολικά μεγάλο αριθμό θιασωτών στην πλειονότητα «εισπράκτορες»
κοινοτικών προγραμμάτων.
εθνικισμός: ρεύμα με φθίνουσα πορεία εντός Ελλάδος και ανοδική πορεία
εκτός της χώρας μας. Ουδείς σώφρων αποδέχεται τον χαρακτηρισμό.
Ζούγκλα: χαρακτηρισμός μέχρι πρότινος της πολιτικής ζωής του τόπου.
Εσχάτως, τίτλος εκπομπής που επισείεει κασέτες με «ροζ» (βλ. λήμμα) σκάνδαλα.
Ηττα: ο μεγάλος φόβος όλων των πολιτικών. Τη χρεώνουν διαρκώς στους
αντιπάλους.
Θα: πολυχρησιμοποιημένο μόριο της ελληνικής γλώσσας. Ακολουθεί πάντα
κάτι καλό και μηδέποτε υλοποιήσιμο παρεκτός κι αν είναι απειλητικού (και
σεξουαλικού) χαρακτήρα.
Ιμια: βραχονησίδα του Αιγαίου, έδωσε το όνομά της στο «παιδικό τραύμα»
του εκσυγχρονισμού και της κυβέρνησης Σημίτη. Αργά, σταθερά και με πολύ
προσπάθεια οδεύει στο χρονοντούλαπο της μνήμης.
Κεντροαριστερά: εγχείρημα οραματικού χαρακτήρα, συνόδευσε τα πρώτα
χρόνια της νυν κυβέρνησης. Προσέκρουσε στους βράχους της υπαρκτής Αριστεράς
και στον γέλωτα της Χαριλάου Τρικούπη (βλ. λήμμα). Εσχάτως μετασχηματίστηκε σε
αμφίπλευρη (βλ. λήμμα) διεύρυνση, με παρόμοια αποτελέσματα.
κοινωνικό (πρόσωπο): πολλοί το ψάχναν, λίγοι το βρήκαν, ελάχιστοι το
θυμούνται. Έτσι γίνεται συνήθως με τα άλλοθι…
κοινωνία της πληροφορίας: το σοβαρότερο εγχείρημα της Ευρώπης, πηγή
θυμηδίας στην Ελλάδα. Μεταφράστηκε στο lets go digital από κορυφαίο στέλεχος
του ΠΑΣΟΚ.
καραγκιόζηδες: χαρακτηρισμός ορισμένων συνεργατών κορυφαίων πολιτικών.
Από τους νονούς του όρου θεωρείται επιεικής, διότι δεν εμπίπτει στον όρο περί
ασέμνων. Ο Σπαθάρης δεν έκανε μήνυση.
κουκί: συγκεντρώνει περισσότερους πόθους και από την Κλόντια Σίφερ. Επί
40ήμερο ανοίγει όλες τις πόρτες και μετά ξεχνιέται επί τετραετία.
κοινωνία της αλληλεγγύης: αντικατέστησε εσχάτως το κοινωνικό πρόσωπο
(βλ. λήμμα), διατηρώντας τις ίδιες ιδιότητες.
κλείδωμα: όρος που λάνσαρε ο κ. Σημίτης αναφορικά με την είσοδο της
χώρας στην ΟΝΕ. Χρησίμευσε μόνο διά την προσωρινή αποφυγή αναφοράς της
ημερομηνίας των εκλογών. Τώρα επιστρέψαμε στο «άμα δεν το δω με τα μάτια
μου…». Προσέδωσε όμως ένα ακόμη παρατσούκλι στον κ. Σημίτη «κλειδαράς».
καθηγητής: έτερο, παλαιότερης χρήσης, παρατσούκλι του Πρωθυπουργού.
Δυστυχώς γι’ αυτόν και τους καθηγητές εν γένει απεδείχθη εύστοχο.
Λογιστής: ακόμη ένα παρατσούκλι του Πρωθυπουργού. Προσβολή για τους
λογιστές ο άνθρωπος δικηγόρος είναι, στα λογιστικά ούτε ένα ΤΕΙ δεν έχει
κάνει. Τα νούμερα, όμως, του βγήκαν, αλλά επάγγελμα δεν θέλει να αλλάξει.
Μαξίμου: συνώνυμο της πρωθυπουργικής εξουσίας, αντικατέστησε τον όρο
Εκάλη. Πληροφορίες φέρουν τον κάτοικό του να προτιμά ένα διαμέρισμα στην οδό
Αναγνωστοπούλου.
Μέτωπο: όρος- ιδιοκτησία του ΚΚΕ, μηδέποτε διεκδικηθείς από άλλον.
μπλόκο: μέσον πάλης των αγροτών κυρίως, οδηγεί συνειρμικά στα…
ξεφουσκωμένα λάστιχα, με τα οποία ο Γιώργος Ρωμαίος αντιμετώπισε το κίνημα.
μπλοκάκι: η εξέλιξη του μπακαλοτεύτερου επί εκσυγχρονισμού. Ο
στενότερος συνεργάτης του Πρωθυπουργού, συλλέγει επί των σελίδων του ολόκληρο
το κυβερνητικό έργο υλοποιηθέν και μη. Λειτουργεί ως πέλεκυς επί των κεφαλών
των υπουργών και άλλων ασυνεπών. Φήμες λένε ότι δεν είναι ένα, αλλά
περισσότερα.
Νέο ΠΑΣΟΚ: όρος που προκαλεί αλλεργία σε τροφίμους της Χαριλάου
Τρικούπη (βλ. λήμμα). Ο δούρειος ίππος για την ενότητα (βλ. λήμμα). Παρ’ όλα
αυτά παρεισφρέει κατά τακτά χρονικά διαστήματα σε ομιλίες κορυφαίων στελεχών.
νεοεκσυγχρονιστές: πολιτικά στελέχη του κυβερνώντος κόμματος που
ανακάλυψαν τις αρετές του εκσυγχρονισμού, αφού ο τελευταίος με τον νονό του,
κ. Σημίτη έγιναν εξουσία. Προσόν τους η ανιδιοτέλεια και η ευελιξία,
φυσικά…
ντα Κάπο: καφετέρια επί της Πλατείας Κολωνακίου, θαμών της οποίας
τυγχάνει τόσον ο Πρωθυπουργός όσο και πλειάδα άλλων πολιτικών. Ενίοτε
προσκαλούμε και ξένους ηγέτες για εσπρέσο εις αυτήν.
Ξύλινη (γλώσσα): αυτή που χρησιμοποιεί η εγχώρια πολιτική ηγεσία.
Διακρίνεται για την ασφάλεια που παρέχει στον εκφέροντα και την πλήξη στον
ακούοντα.
ΟΝΕ: το μεγαλύτερο εγχείρημα στην Ιστορία της Ευρώπης. Όραμα, στόχος
και ελπίδα της κυβέρνησης τα τελευταία τέσσερα τελευταία χρόνια. Εξελήφη ως
πανάκεια, αλλά η απομυθοποίησή της αργεί ακόμη.
Οτζαλάν: μυστακοφόρος Κούρδος ηγέτης, προκάλεσε τη μεγαλύτερη κρίση
στην κυβέρνηση Σημίτη και, τελικά, το μεγαλύτερο όφελος. Σήμερα στοιχειώνει
τον ύπνο ορισμένων φίλων του…
Ποιότητα (ζωής): λέξη που σημαδεύει τον πολιτικό λόγο της τρέχουσας
περιόδου, όχι μόνο διότι αποτελεί ζητούμενο, αλλά κυρίως εξαιτίας της
πυργιώτικης προφοράς, με την οποία εκφέρεται (ενιοποιείται το «οι» με το «ο»).
παπαγαλάκια: μετεξέλιξη του όρου καραγκιόζηδες (βλ. λήμμα). Προτιμούν,
ως χώρο άσκησης των ιδιοτήτων τους, το Μαξίμου (βλ. λήμμα).
παγκοσμιοποίηση: οικονομικό φαινόμενο που ορισμένοι εν Ελλάδι
εκλαμβάνουν ως πολιτική επιλογή. Λειτουργεί και ως άλλοθι για την απραξία και
περιβάλλεται από μυστήριο και άγνοια.
προσαρμογή (της ισοτιμίας): όρος που επελέγη για να μη χρησιμοποιηθεί ο
όρος υποτίμηση, όταν η δραχμή έπεσε «θύμα». Σύγχρονο παράδειγμα τού
«βαφτίζουμε το κρέας ψάρι…».
πληθωρισμός: το θηρίο που στέκεται εμπόδιο για την ΟΝΕ και το ευρώ.
Ικανότατοι μονομάχοι το ραπίζουν ανηλεώς με θεμιτά και αθέμιτα μέσα, αλλά αυτό
συνεχίζει να βρίσκει τροφή στο πετρέλαιο.
πολιτική: αυτό που λένε «Θεέ μου, πόσο χαμηλά έπεσα», ή «αμάρτησα για
το παιδί μου».
πατριωτικό (ΠΑΣΟΚ): έχει περιπέσει σε μερική αχρηστία, κυρίως λόγω του
φαινομένου των νεοεκσυγχρονιστών (βλ. λήμμα).
πανστρατιά: το αντίστοιχο της αμφίπλευρης διεύρυνσης (βλ. λήμμα) για
την αξιωματική αντιπολίτευση. Εσχάτως ταυτίστηκε με τον Στέφανο Μάνο.
πατσαβούρα: πολιτικός χαρακτηρισμός διά χειλέων Ευάγγελου Γιαννόπουλου,
γνωστού εκσυγχρονιστή.
πολυπολιτισμικό: αγαπημένο επίθετο του υπουργείου Εξωτερικών
τελευταία και των εκσυγχρονιστών ανέκαθεν.
Ρηγίλλης: το Μαξίμου της Ν.Δ.. Χαρακτηρίζεται από την έλλειψη θέσεων
πάρκινγκ και τη συχνή αλλαγή κατοίκων.
«ροζ» (ιστορίες, κασέτες κ.λπ.): αγαπημένο σπορ μέσων ενημέρωσης,
πολιτικών και ψηφοφόρων. Ουδείς το παραδέχεται. Ενίοτε ταυτίζεται με τη λέξη
εκβιασμός.
Σκυλάδικο: χώρος πολιτιστικής δραστηριότητας σημαινόντων πολιτικών της
χώρας. Καμιά σχέση με τα συμπαθή τετράποδα.
σύμβουλος: απαραίτητο συμπλήρωμα κάθε πολιτικού. Αγνώστων ικανοτήτων
και προσόντων, αλλά σημαντικής προβολής.
στρατηγός: χαρακτηρισμός του σκηνοθέτη δύο συνεδρίων του ΠΑΣΟΚ και
δεκάδων συγκεντρώσεων, Θόδωρου Τσουκάτου. Κρίθηκε επιτυχημένος ο
χαρακτηρισμός κι έτσι παρουσιάστηκαν διεκδικητές των γαλονιών σε όλο το
πολιτικό φάσμα.
Σοφοκλέους: το υπ’ αριθμόν ένα ενδιαφέρον των Ελλήνων ψηφοφόρων.
Ονομάζεται επίσης «ναός» λόγω των μυστηρίων που στεγάζει.
συμμαθητής (Πρωθυπουργού): τίτλο που έλαβε μετά θάνατον ο Νίκος
Πουλατζάς, καθ’ όσον πολλοί γνωρίζουν αυτήν και μόνο την ιδιότητά του.
Τριτοκοσμικός: ό,τι δε μας αρέσει προς Θεού, όμως, δεν είμαστε
ρατσιστές.
τηλεόραση: η μεγάλη αμαρτωλή, την οποία ηράσθησαν άπαντες οι
φιλοδοξούντες να νυμφευθούν την εξουσία.
Υποτίμηση: κάτι που έπραξε για δεύτερη φορά στη ζωή του ο Πρωθυπουργός.
Δεν μετάνιωσε ούτε τώρα και μαζί με αυτόν αρκετοί άλλοι.
Φούσκα: αφερέγγυες μετοχές του Χρηματιστηρίου, τις οποίες όλοι δείχνουν
να αγαπούν. Αναμένεται πάντα ο ήχος που θα κάνουν όταν σκάσουν και το κλάμα
των «επενδυτών».
Φιλιππινέζα: όρος προϋπάρχων του συμβούλου (βλ. λήμμα). Περιέπεσε σε
αχρηστία διότι διαπιστώθηκε πως οι κάτοικοι των Φιλιππίνων είναι ικανότατοι.
φεμινισμός: κίνημα που διατηρείται εν ζωή διά της φορμόλης ανδρών,
συνήθως, και όχι γυναικών.
Χαριλάου Τρικούπη: σύμβολο της συνέχειας και αφανούς εξουσίας του
ΠΑΣΟΚ. Κτίριο που διακρίνεται για την ασχήμια του και τον ανεπανάληπτο καφετζή του.
Χάμπερμας: ο αγαπημένος διανοούμενος του Κώστα Σημίτη. Αγνοείται από τα
9,9 εκατομμύρια των Ελλήνων.
Ψαλίδι: αφού τα έβαλε με τις παροχές, τώρα θέλει να τα βάλει με τις
συντάξεις. Οι φήμες ότι έχει στόχο πιο ζωτικά πράγματα, ελέγχονται ως
ανακριβείς.
Ωχ: σύνηθες επιφώνημα κάθε ψηφοφόρου άμα τη ανακοινώσει εκλογών και
εκλογικών αποτελεσμάτων.














