[ ΠΡΟΒΟΛΕΙΣ ]

Βρίσκεται η Ευρωπαϊκή Ένωση σε παρακμή ή και διάλυση; Είναι η Ευρώπη
«φάντασμα» όπως φαίνεται να υποστηρίζει ο πρώην ευρωβουλευτής κ. Τάκης
Λαμπρίας στο ενδιαφέρον βιβλίο του «Η Ευρώπη Φάντασμα» (Εκδόσεις Ποταμός,
2000); Νομίζω ότι οι απαντήσεις στα ερωτήματα αυτά είναι αρνητικές και
πράγματι εκπλήσσει το γεγονός ότι υποστηρίζονται με τόση κατηγορηματικότητα
και μάλιστα από προσωπικότητες κύρους όπως ο κ. Λαμπρίας. Η Ευρωπαϊκή Ένωση
αντιμετωπίζει οπωσδήποτε προβλήματα και δυσκολίες προσαρμογής στο ραγδαία
μεταβαλλόμενο παγκοσμιοποιημένο σύστημα. Αλλά από μια ιστορική θεώρηση, η
διαδικασία της ευρωπαϊκής ενοποίησης βρίσκεται σε μια ιδιαίτερα θετική φάση
ανάπτυξης με προοπτικές μετεξέλιξης της Ε.Ε. σε γνήσια Πολιτική Ένωση.

Πρώτον, η Ευρωπαϊκή Ένωση φαίνεται να πετυχαίνει σ’ έναν στρατηγικό στόχο
ύψιστης σημασίας: την εγκαθίδρυση της νομισματικής ένωσης με τη δημιουργία του
ενιαίου νομίσματος, ευρώ. Η κυκλοφορία του ευρώ σε δύο περίπου χρόνια θα
σφραγίσει την επιτυχία του εγχειρήματος και θα μετατρέψει την Ένωση σε μια
καινοτόμο ομοσπονδία. Δεύτερον, η Ένωση για πρώτη φορά μετά τη σύστασή της
προχωρά σοβαρά στη διαμόρφωση αμυντικής πολιτικής σε αυτόνομη βάση, «έξω»
δηλαδή από το ΝΑΤΟ με την ανάπτυξη των αναγκαίων «στρατιωτικών ικανοτήτων και
μέσων». Τρίτον, η Ένωση αναπτύσσεται σ’ ένα δημοκρατικό και
«συνταγματοποιημένο» πολιτικό σύστημα, όπως μαρτυρούν γεγονότα όπως η
ενδυνάμωση του ρόλου του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, η αντίδραση της Ε.Ε. στις
εξελίξεις στην Αυστρία ­ αντίδραση που πιστοποιεί την πολιτική ωρίμανση της
Ένωσης. Τέταρτον, η Ε.Ε. επιχειρεί τη μεγαλύτερη διεύρυνση από καταβολής της
με το άνοιγμα ενταξιακών διαπραγματεύσεων με δώδεκα χώρες (!), ενώ αυξανόμενος
αριθμός άλλων χωρών «χτυπά την πόρτα της». Και τούτο γιατί η Ένωση απολαμβάνει
υψηλής ελκυστικότητας στον περίγυρό της. Όλα αυτά δεν σημαίνουν ότη η Ε. Ε δεν
έχει «ελλείμματα». Έχει, και μάλιστα ιδιαίτερα μεγάλα στον κοινωνικό τομέα,
γι’ αυτό και έχει σχετικά χαμηλή υποστήριξη από τους πολίτες της. Αλλά σε
καμιά περίπτωση δεν μπορεί να θεωρηθεί ότι η Ένωση βρίσκεται σε παρακμή…

Ο Π. Κ. Ιωακειμίδης είναι καθηγητής του Τμήματος Πολιτικής Επιστήμης και
Δημόσιας Διοίκησης του Πανεπιστημίου Αθηνών.