Ένα βίντεο με βόμβες κενού έκαμψε ξαφνικά τον Μιλόσεβιτς

Η Αμερική έστειλε στον γιουγκοσλαβικό στρατό ένα βίντεο που έδειχνε τις
καταστροφικές συνέπειες ενός από τα πλέον ισχυρά της όπλα ­ τις βόμβες κενού ή
καυσίμου αέρος ­ λίγο πριν ο Σλόμπονταν Μιλόσεβιτς ενδώσει στις απαιτήσεις των
Δυτικών για το Κοσσυφοπέδιο το περασμένο καλοκαίρι. Αυτό αποκάλυψαν μόλις τώρα
διπλωματικές πηγές.

Αναλυτές πιστεύουν ότι αυτό το βίντεο, πιθανώς προϊόν αμερικανικών μονάδων που
ασχολούνται με τις σκοτεινές «ψυχολογικές επιχειρήσεις», ίσως να συνέβαλε στη
λήξη του πολέμου.

Καθώς οι βόμβες του ΝΑΤΟ προκαλούσαν εκτεταμένες καταστροφές και ο
γιουγκοσλαβικός στρατός βγήκε σε μεγάλο μέρος αλώβητος από το Κοσσυφοπέδιο, το
μυστήριο τού γιατί ο Μιλόσεβιτς ενέδωσε εντάθηκε. Διπλωμάτες έχουν πλέον στα
χέρια τους το κομμάτι του παζλ που μέχρι τώρα τους έλειπε. «Έως τότε ο
Μιλόσεβιτς νόμιζε ότι οι επιδρομές ήταν ένα είδος παιχνιδιού», δήλωσε μια
πηγή. «Όμως αυτό το βίντεο ενδεχομένως τον έκανε να δει προσεκτικά τι υπάρχει
στις αποθήκες. Οι βόμβες κενού δημιουργούν μια τεράστια λάμψη και καθαρίζουν
οτιδήποτε βρίσκεται από κάτω. Δεν θα ‘μενε τίποτα από το στρατό του».

Μια μόνο βόμβα από φωσφόρο και πλάσμα παράγει τέτοια θερμότητα και τόση πίεση
προς τα κάτω, που τα πάντα, συμπεριλαμβανομένων και των αρμάτων μάχης, που
βρίσκονται διασκορπισμένα σε περιοχή μεγέθους 10 ποδοσφαιρικών γηπέδων,
ξεραίνονται. Το οξυγόνο απορροφάται στην περιοχή της έκρηξης, όμως η ψύχρα που
επικρατεί στο ίδιο σημείο έπειτα από 30 λεπτά επιτρέπει στο στρατό να
εισβάλει.

Και… επίδειξη

Ένας δημοσιογράφος της κροατικής τηλεόρασης, ο Νίνο Μπλάντιτς, που κάλυψε τους
πολέμους στη Βοσνία και το Κοσσυφοπέδιο, είδε τις συνέπειες μιας αμερικανικής
επίθεσης με βόμβες κενού που έριξαν Αμερικανοί, στη διάρκεια επίδειξης, σε ένα
νησί στο Δαλματικό Αρχιπέλαγος το 1994, ενώ προσπαθούσαν να ενισχύσουν το
ηθικό του κροατικού στρατού. «Ήταν παράξενο», είπε ο Μπλάντιτς. «Στην περιοχή
είχαν αφήσει κλουβιά με γουρούνια. Τα κλουβιά ήταν σχεδόν άθικτα, όμως δεν
είχε μείνει τίποτα από τα ζώα». Έξι μήνες αργότερα, οι σχέσεις Κροατών και
Αμερικανών κλονίστηκαν καθώς οι Κροάτες ξεκίνησαν εκστρατεία εθνικής
εκκαθάρισης εναντίον των Σέρβων.

Δεν υπάρχουν στοιχεία που να υποδεικνύουν ότι χρησιμοποιήθηκαν βόμβες κενού
στα Βαλκάνια, όπως στον πόλεμο στον Κόλπο το 1991 από τους Αμερικανούς και από
τους Ρώσους στη δεκαετία του 1980 στο Αφγανιστάν.

Πιστεύεται ότι όσο σκεφτόταν ο Μιλόσεβιτς το βίντεο με τις βόμβες κενού,
θέσεις των γιουγκοσλαβικών στρατευμάτων δέχονταν επιθέσεις από το
βομβαρδιστικά Β-52 και τα συστήματα εκτόξευσης πολλαπλών πυραύλων που έφεραν.
Το ΝΑΤΟ ισχυρίστηκε ότι από τα όπλα αυτά σκοτώθηκαν εκατοντάδες νέοι
στρατιώτες κοντά στα αλβανικά σύνορα. Ο Τιμ Τζούντα, συγγραφέας ενός χρονικού
του πολέμου που πρόκειται να εκδοθεί σύντομα, δήλωσε ότι ο Γιουγκοσλάβος
πρόεδρος είχε δει αρκετά. «Το τελευταίο πράγμα που θα ήθελε ήταν να δει τον
Απελευθερωτικό Στρατό του Κοσσυφοπεδίου να προελαύνει στο Κοσσυφοπέδιο και
τους Σέρβους να εγκαταλείπουν την περιοχή». «Ένα βίντεο είναι πιθανόν να τον
είχε επηρεάσει». Η επιρροή των μονάδων ψυχολογικών επιχειρήσεων (psy-ops) που
είναι περισσότερο εξελιγμένες στον αμερικανικό στρατό απ’ ό,τι σε οποιαδήποτε
ευρωπαϊκή δύναμη, είναι μια από τις ανείπωτες ιστορίες του πολέμου στο Κοσσυφοπέδιο.

Προειδοποιούσαν με ρίψεις φυλλαδίων

Νωρίτερα κατά τις επιχειρήσεις, αμερικανικά αεροσκάφη είχαν ρίξει φυλλάδια
στον γιουγκοσλαβικό στρατό και στη σερβική αστυνομία, με τα οποία τούς
ζητούσαν να εγκαταλείψουν τις θέσεις τους. «Μη με περιμένετε», έγραφε ένα από
αυτά και πιο πάνω είχε ένα σκίτσο με ένα «απειλητικό» Α-10. Αμερικανικά C-130
απηύθυναν ραδιοφωνικά μηνύματα προς τις δυνάμεις ασφαλείας και τον Μιλόσεβιτς
στο Βελιγράδι.

Το αμερικανικό Πεντάγωνο αρνήθηκε να επιβεβαιώσει τη θεωρία με το επίμαχο
βίντεο. Όμως μια πηγή στο γραφείο των αρχηγών του επιτελείου δήλωσε: «Σίγουρα,
τα ραδιοφωνικά μηνύματα ίσως να εξηγούσαν τι θα έκαναν αυτά τα όπλα, και είναι
πιθανό να υπήρχε και βίντεο». Στρατιωτικές πηγές στο Βελιγράδι επιβεβαίωσαν
ότι είχαν ακούσει για το βίντεο. Ένας διπλωμάτης είπε ότι κάποιος «φίλος
μεσάζων» το είχε πάει στους Γιουγκοσλάβους.