ΔΡΟΜΟΙ

Τα αφεντικά…

… χιλίων από τις μεγαλύτερες επιχειρήσεις του κόσμου που παράγουν τα τέσσερα
πέμπτα του παγκόσμιου βιομηχανικού προϊόντος και οι ηγέτες τριάντα τριών
χωρών, μεταξύ των οποίων και των ΗΠΑ. ‘Ολοι μαζί στο απομονωμένο Νταβός,
περικυκλωμένοι από πάνοπλους αστυνομικούς. Είναι να απορεί κανείς που η ετήσια
σύνοδος του Παγκόσμιου Οικονομικού Φόρουμ αποτελεί για πολλούς την απόδειξη
πως υπάρχει μια παγκόσμια οικονομική συνωμοσία η οποία εξυφαίνεται από τους
λευκούς ανθρώπους με τα μαύρα κοστούμια που διευθύνουν τις μεγάλες πολυεθνικές
επιχειρήσεις; Την απορία διατυπώνει το συντηρητικό περιοδικό «Εκόνομιστ».
Έκθεση του ΟΗΕ διαπιστώνει πως, μπορεί η παγκοσμιοποίηση να δημιουργεί άφθονο
νέο πλούτο, αλλά οι ανισότητες βαθαίνουν, τόσο ανάμεσα στις χώρες, όσο και στο
εσωτερικό τους. Επικαλέστηκε αυτή την έκθεση στο Νταβός ο Τζον Σουίνι,
πρόεδρος των αμερικανικών συνδικάτων AFL-CIO.

Ο σπόρος…

… για την αμφισβήτηση της παγκοσμιοποίησης φυτρώνει σήμερα σε κάθε πολιτικό
σύστημα, τόσο στις ανεπτυγμένες όσο και στις αναπτυσσόμενες χώρες. Η ελευθερία
είναι τόσο ο σκοπός όσο και το μέσον της ανάπτυξης, λέει ο νομπελίστας
οικονομολόγος Αμάρτυα Σεν. Ωστόσο, με εντολές του διευθυντηρίου του Νταβός,
ολοένα και περισσότερα ξένα κεφάλαια εισρέουν σε ολοένα και λιγότερο
δημοκρατικές αναπτυσσόμενες χώρες. Οι διαδηλωτές στο Νταβός φέρνουν μαζί τους
τον απόηχο από το μήνυμα του Σιάτλ. Δεν πρόκειται για μια απόρριψη των
ανοιχτών αγορών, για μια επιστροφή στον απομονωτισμό, αλλά για μια έκκληση για
νέους παγκόσμιους κανόνες. Οι ηγέτες των διεθνών οργανισμών είναι βυθισμένοι
σε μια κρίση νομιμότητας από την οποία δεν μπορούν να βγουν με δημόσιες
σχέσεις.

Ο «άνθρωπος…

… του Νταβός», όπως λέει ο Σάμιουελ Χάντινγκτον τους αρχιερείς της
παγκοσμιοποίησης που μαζεύονται κάθε χρόνο στην Ελβετία, απέναντι στον
«άνθρωπο του Σιάτλ». Ο άνθρωπος του Σιάτλ θυμάται πως, το 1913, το εισόδημα
των πλούσιων χωρών ήταν έντεκα φορές περισσότερο από το εισόδημα των φτωχών
χωρών. Το 1992 ήταν εβδομήντα δύο φορές περισσότερο. Ο άνθρωπος του Νταβός
υπενθυμίζει πως, τα τελευταία τριάντα χρόνια, τα δύο τρίτα του πληθυσμού της
Ασίας βγήκαν από τη μιζέρια, το προσδόκιμο της ζωής τους πήγε από τα 48 στα 65
χρόνια και ο αναλφαβητισμός περιορίστηκε στο 30%. Οι φτωχοί που απομένουν,
λέει ο οικονομολόγος Πωλ Κρούγκμαν, είναι εκεί όπου δεν έχει φτάσει ακόμη η
παγκοσμιοποίηση.

Στο μικρό χωριό…

… στο Νταβός, που είχε εμπνεύσει τον Τόμας Μαν για να γράψει το «Μαγικό
βουνό», τι μπορούν να εμπνεύσουν άραγε σήμερα στον κόσμο τα αφεντικά της
Microsoft και της AOL Μπιλ Γκέιτς και Στιβ Κέισι, αυτά τα δύο «ανθρωπολογικά
δείγματα» της παγκόσμιας ελίτ και της νεοφιλελεύθερης σκέψης; Ίσως ένα νέο
τύπο ανθρώπου; Και ποιο θα είναι το πρόσωπό του; Πάντως, αν η «νέα οικονομία»
έχει ένα άλλο, πιο ανθρώπινο πρόσωπο, δεν το έχει δείξει ακόμη σε ένα
δισεκατομμύριο ανθρώπους που ζουν μέσα στη φτώχεια. Θα το δουν άραγε ποτέ;
αναρωτιέται ο πρόεδρος της Παγκόσμιας Τράπεζας Τζέιμς Γούλφενσον στη «Χέραλντ
Τρίμπιουν». Δεν έχουν πολλές πιθανότητες στη διάρκεια της σύντομης ζωής τους ­
αυτοί εξακολουθούν να πεθαίνουν στα σαράντα οκτώ τους χρόνια.