Η θάλασσα στη μάχη εναντίον του καρκίνου

Η θάλασσα, λένε οι λάτρεις της, είναι το μέλλον του ανθρώπου. Καλύπτει το
71% της επιφάνειας του πλανήτη, καταλαμβάνει το 90% της βιόσφαιρας, φιλοξενεί
δέκα φορές περισσότερα είδη απ’ ό,τι η γη. Οι κοραλλιογενείς ύφαλοι
σχηματίζουν ένα οικοσύστημα σχεδόν τόσο πλούσιο όσο και τα τροπικά δάση.

Θαλάσσιο φαρμακείο. Οι κοραλλιογενείς ύφαλοι σχηματίζουν ένα οικοσύστημα σχεδόν τόσο πλούσιο όσο και τα τροπικά δάση

Η ζωή ξεκίνησε στη θάλασσα ( 3,7 δισεκατομμύρια χρόνια) πολύ πιο πριν απ’ ό,τι
στη γη (400 εκατομμύρια χρόνια). Παραμένει, εντούτοις, ένας κόσμος σχεδόν
ανεξερεύνητος, μία μοναδική δεξαμενή άγνωστων ειδών. Τις τελευταίες δεκαετίες,
πάντως, πολλοί ερευνητές άρχισαν να εξερευνούν αυτόν τον μυστηριώδη κόσμο.
Ανάμεσά τους και οι επιστήμονες της γαλλικής Ardoukoba, οι οποίοι αναζητούν
χημικές ουσίες που θα μπορούσαν να έχουν ιατρική και φαρμακευτική εφαρμογή για
την καταπολέμηση των ασθενειών.

«Ο θαλάσσιος κόσμος κρύβει έναν αληθινό θησαυρό σ’ αυτόν τον τομέα, σε μία
εποχή όπου ότι το 50% και πλέον των φαρμάκων προέρχονται από φυσικές ουσίες»,
τονίζει ο Ιβ Ζεό, πρόεδρος της Ardoukoba, μιας μη κερδοσκοπικής εταιρείας που
θέλει να είναι ο συνδετικός κρίκος ανάμεσα στην έρευνα και τη βιομηχανία.

Η αναζήτηση ουσιών από το θαλάσσιο βασίλειο ξεκίνησε κατά τη δεκαετία του
1960, αλλά επιταχύνθηκε δέκα χρόνια αργότερα, όταν Αμερικανοί ερευνητές
ανακάλυψαν τις αντικαρκινικές ιδιότητες ορισμένων ασπόνδυλων, όπως τα
σφουγγάρια. Τα ασπόνδυλα εκκρίνουν τοξικές ουσίες για να απωθήσουν τους
εχθρούς που τα απειλούν. Οι ουσίες αυτές μπορεί να χρησιμοποιηθούν για την
παρασκευή αντκαρκινικών φαρμάκων, αλλά και αντιβιοτικών, αναλγητικών και
αντιφλεγμονωδών.

Αλλά στο βασίλειο των ουσιών, ελάχιστοι είναι οι εκλεκτοί. Από τα 10.000 νέα
μόρια που θα απομονωθούν, μόνο ένα θα γίνει φάρμακο και αυτή η διαδικασία θα
είναι μακρά και πολυδάπανη.

«Χρειάζονται κατά μέσον όρο δέκα χρόνια από την ώρα που θα ανακαλυφθεί ένα
μόριο μέχρι τη μέρα που θα κυκλοφορήσει ως φάρμακο στην αγορά», παρατηρεί ο
Φιλίπ Αμάντ, βιοχημικός στο Πανεπιστήμιο της Νίκαιας. Η χρήση αυτών των μορίων
προσκρούσει σε δύο μεγάλα εμπόδια. Το πρώτο έχει σχέση με τον αρχικό προορισμό
τους. Χημικά αμυντικά όπλα, οι ουσίες αυτές μπορεί να αποδειχθούν υπερβολικά
τοξικές για τον άνθρωπο. Το δεύτερο συνδέεται με την βιομηχανική παραγωγή
τους. Τα ενδιαφέροντα για την επιστήμη θαλάσσια είδη έχουν μικρή
περιεκτικότητα σε ενεργές ουσίες. Και η προστασία του περιβάλλοντος αποτρέπει
την συγκέντρωση αυτών των σπάνιων σε πολλές περιπτώσεις ειδών σε μεγάλες
ποσότητες. Απομένει, επομένως, η χημική σύνθεση, αλλά η περίπλοκη δομή αυτών
των μορίων την καθιστά συχνά δύσκολη.

Παρά τις δυσκολίες, όμως, η θάλασσα παρέχει νέα όπλα στον άνθρωπο για να
αντιμετωπίσει τον καρκίνο. Σύμφωνα με την επιστημονική επιθεώρηση «Biofutur»,
οι μισές από τις θαλάσσιες ουσίες που έχουν κατοχυρωθεί σ΄ όλο τον κόσμο από
το 1969, στον τομέα της υγείας, έχουν αντικαρκινικές ιδιότητες.