ΔΡΟΜΟΙ

Ο Καναδός στρατιώτης…

… προειδοποίησε τη δημοσιογράφο των «Τάιμς», καθώς εκείνη του έδειχνε το
διαβατήριό της, σε ένα συνοριακό φυλάκιο στο Κοσσυφοπέδιο: «Πρέπει να σας πω
ότι μπαίνετε σε εχθρικό έδαφος». Αναφερόταν στη Σερβία του Σλόμπονταν
Μιλόσεβιτς. Πίσω τους απλώνονταν τα χιονισμένα βουνά του Κοσσυφοπεδίου. Αυτό
που ήθελε να πει ο Καναδός ήταν πως το Κοσσυφοπέδιο είναι παράδεισος
σταθερότητας μπροστά στο Βελιγράδι. Οι διαπιστώσεις της Βρετανής δημοσιογράφου
Ηβ-Αν Πρέντις από την παραμονή της στο Κοσσυφοπέδιο είναι διαφορετικές. Έξι
μήνες μετά την είσοδο του ΝΑΤΟ, το Κοσσυφοπέδιο σπαράσσεται από φόνους,
απαγωγές και πολέμους συμμοριών.

Η Πρίστινα…

… πριν από την εκστρατεία του ΝΑΤΟ, είχε 240.000 κατοίκους ­ οι 47.000 από
αυτούς Σέρβοι. Σήμερα, έχει διπλάσιο πληθυσμό και μόνο μια μικρή μειονότητα
χιλίων Σέρβων. Όλα τα σερβικά σπίτια έχουν καταληφθεί από αλβανόφωνους. Οι
ξένοι στρατιώτες δεν πήραν άδεια τα Χριστούγεννα για να πάνε στα σπίτια τους.
Στην Πρίστινα, η ατμόσφαιρα μυρίζει μπαρούτι. Οι Σέρβοι δεν τολμούν να
ξεμυτίσουν, για να μην πέσουν στα χέρια των αλβανοφώνων. Η πρωτεύουσα του
Κοσσυφοπεδίου είναι αγνώριστη μπροστά σε αυτό που ήταν πριν από τον πόλεμο. Τα
ονόματα των δρόμων έχουν αλλαχτεί: τώρα τιμούν προσωπικότητες αλβανικής
καταγωγής, όπως η μητέρα Τερέζα. Όλα τα καταστήματα έχουν επιγραφές στα
αλβανικά και απέξω κυματίζει η κόκκινη αλβανική σημαία. Όποιος μιλάει σερβικά
είναι «εχθρός», γράφουν οι «Τάιμς». Ένας Βούλγαρος στρατιώτης της διεθνούς
δύναμης έπεσε τις προάλλες νεκρός, όταν είπε στα σερβικά «ευχαριστώ».

Τώρα που τελείωσαν…

… οι Σέρβοι, οι αλβανόφωνοι παλεύουν μεταξύ τους για την εξουσία. Έτσι,
ακόμη και ο μετριοπαθής Ιμπραήμ Ρουγκόβα δεν βγαίνει έξω αν δεν έχει μαζί του
πενήντα σωματοφύλακες. Η εικόνα που δίνει η χριστουγεννιάτικη έκθεση της
Διεθνούς Αμνηστίας είναι ζοφερή: «Η βία εναντίον των Σέρβων, των Τσιγγάνων και
των Σλάβων μουσουλμάνων έχει αυξηθεί δραματικά τον τελευταίο μήνα και δείχνει
την αποτυχία του ΟΗΕ να προστατέψει τα ανθρώπινα δικαιώματα. Φόνοι, απαγωγές,
επιθέσεις, εκφοβισμοί και πυρπολήσεις σπιτιών βρίσκονται στην ημερησία
διάταξη». Η Διεθνής Αμνηστία ανησυχεί ιδιαίτερα για τις απαγωγές μικρών
παιδιών και γυναικών, που έχουν πληθύνει τον τελευταίο καιρό.

Ανησυχητική…

… είναι η έκθεση της διεθνούς οργάνωσης και για την αδυσώπητη πάλη που έχει
ξεσπάσει μεταξύ των αλβανοφώνων για την εξουσία. «Οι παραβιάσεις των
ανθρωπίνων δικαιωμάτων άλλων εθνοτήτων πάνε μαζί με μια οργανωμένη εκστρατεία
φίμωσης κάθε μετριοπαθούς φωνής στην κοινότητα των αλβανοφώνων. Τον περασμένο
μήνα λεηλατήθηκαν οι εγκαταστάσεις του πολυεθνοτικού ραδιοφωνικού Κοντάκτ,
στην Πρίστινα. Ολοένα και πιο συχνά, τα μέλη του Δημοκρατικού Συνδέσμου του
Ρουγκόβα γίνονται στόχοι επιθέσεων και εκφοβισμού». Πιο απογοητευτικά από όλα
είναι τα συμπεράσματα της Διεθνούς Αμνηστίας: «Την περασμένη άνοιξη, η διεθνής
κοινότητα είχε επέμβει στο Κοσσυφοπέδιο με τον διακηρυγμένο στόχο να αποτρέψει
μια ανθρωπιστική καταστροφή. Στο τέλος του έτους, οι παραβιάσεις των
ανθρωπίνων δικαιωμάτων είναι καθημερινό φαινόμενο». Από όποια μεριά των
συνόρων και αν κοιτάζει κανείς το σημερινό Κοσσυφοπέδιο, σίγουρα μοιάζει με
εχθρικό έδαφος.