Παγώνουν στις σκηνές οι Τούρκοι σεισμοπαθείς

Το μωρό της κάηκε ζωντανό. Και η ίδια απέμεινε να κοιτάζει με άδειο βλέμμα
τις λάσπες που έχουν κατακλύσει το Ντούζτζε ­ εκεί όπου βρήκε τον θάνατο το
εφτά μηνών παιδί της.

Τουρκικές σκηνουπόλεις. Οι σεισμοπαθείς φοβούνται ότι δεν θα βγάλουν τον χειμώνα

Η Γκιέρ Ντεμιρκανάμ και ο άνδρας της επέζησαν του μεγάλου σεισμού της 17ης
Αυγούστου, που σκότωσε τουλάχιστον 17.000 άτομα. Επέζησαν και της ισχυρής
μετασεισμικής δόνησης της 12ης Νοεμβρίου, κατά την οποία βρήκαν τον θάνατο 675
άτομα.

Έχασαν όμως το κοριτσάκι τους στη λασπωμένη και παγωμένη σκηνούπολη, όπου οι
σεισμοπαθείς της Τουρκίας προσπαθούν να συνεχίσουν τη ζωή τους.

Κάνει τόσο κρύο, ώστε τα δάκτυλα μουδιάζουν σε λίγα λεπτά. Ο κόσμος ζει σε
λεπτές τέντες, κατάλληλες μόνο για το καλοκαίρι, ή σε αυτοσχέδιες σκηνές,
φτιαγμένες από πλαστικό.

Ο μόνος τρόπος για να ζεσταθεί κάπως όλος αυτός ο κόσμος είναι οι σόμπες
αερίου ­ το μωρό των Ντεμιρκανάμ πέθανε, όταν η σκηνή τους πήρε φωτιά από μία
τέτοια σόμπα. Η φωτιά επεκτάθηκε και κατέστρεψε μέσα σε δευτερόλεπτα άλλες 14 σκηνές.

«Πριν, κανείς δεν ενδιαφερόταν για μας,. Κανείς δεν μας προσέφερε τη βοήθειά
του. Τώρα που χάθηκε το παιδί μου, όλοι σπεύδουν να βοηθήσουν. Για μένα, όμως,
τίποτα πια δεν έχει σημασία. Το μωρό μου πέθανε», λέει η τραγική μάνα. Ένας
ακόμα θάνατος στους δεκάδες χιλιάδες των σεισμών. Μόνο που αυτός μπορούσε να
αποτραπεί. Η κόρη των Ντεμιρκανάμ δεν σκοτώθηκε από έναν σεισμό τον οποίο
κανείς δεν μπορούσε να προβλέψει. Πέθανε επειδή οι εκατοντάδες χιλιάδες
επιζήσαντες των σεισμών εξακολουθούν να ζουν σε πρωτόγονες συνθήκες, μέσα στην
παγωνιά του χειμώνα.

Τη νύχτα, η θερμοκρασία πέφτει στους οκτώ βαθμούς Κελσίου κάτω από το μηδέν.
Και ο Διεθνής Ερυθρός Σταυρός εκτιμά ότι τουλάχιστον 350.000 Τούρκοι ζουν
ακόμα σε σκηνές ­ οι περισσότεροι από τον πρώτο τρομακτικό σεισμό της 17ης Αυγούστου.

«Η κατάσταση είναι τραγική», λέει ο Αντρέα Νεάσκου του Διεθνούς Ερυθρού
Σταυρού, που εκφράζει τον φόβο ότι το τσουχτερό κρύο θα προκαλέσει σοβαρές
παθήσεις του αναπνευστικού στους σεισμοπαθείς. Ο βήχας είναι ο ήχος που
αντιλαλεί στις σκηνουπόλεις της Τουρκίας.

Αν και είναι η περίοδος του Ραμαζανίου, οι τουρκικές αρχές συνέστησαν στους
σεισμοπαθείς των σκηνουπόλεων να μην τηρήσουν την παράδοση της νηστείας, από
τον φόβο ότι ο συνδυασμός ψύχους και νηστείας θα εξασθενίσει ακόμα περισσότερο
τον οργανισμό τους.

Οι περισσότεροι, όμως, νηστεύουν. «Ο Θεός μας τιμώρησε, στέλνοντας μας τον
σεισμό», πιστεύει η Χατίτς Πιρ. «Κανείς και τίποτα δεν θα μας εμποδίσει να νηστεύουμε».

«Δεν θα βγάλουμε αυτό τον χειμώνα…»

Στην πόλη Μπολού, το χιόνι πέφτει ασταμάτητα. Αλλά, ο Φαχρετίν Αμίς
εξακολουθεί να ζει στο κέντρο της πόλης, σε μια σκηνή που έφτιαξε μόνος του
από κουβέρτες και φθαρμένα χαλιά. Αν και πολύ μικρή, την μοιράζεται με άλλα
τέσσερα άτομα και τα υπάρχοντα τους.

Η Μπολού θυμίζει πόλη-φάντασμα. Τα κτίρια δεν έχουν καταρρεύσει, αλλά κανείς
δεν τολμά να μπει μέσα για να κοιμηθεί. Στην Ντούζτζε, οι αρχές συνέστησαν
στους επιζώντες του σεισμού του Αυγούστου να επιστρέψουν στα πληγωμένα σπίτια
τους, που κατέρρευσαν στον σεισμό του Νοεμβρίου. «Δεν θα τον βγάλουμε αυτόν
τον χειμώνα. Θα πεθάνουμε όλοι». λέει ο Αλί Ουζούμ, που ζει σε μια σκηνή με
την τετραμελή οικογένειά του, στην Ντούζτζε. Στην διπλανή σκηνή ζει η
πενταμελής οικογένεια του φίλου του Χαϊρετίν Ερκαλέπ. Τις νύχτες, οι άνδρες
ξαγρυπνούν, επιβλέποντας τις σόμπες αερίου μην πάρουν φωτιά. Έτσι, τα παιδιά
τους μπορούν να κοιμούνται στα ζεστά.

Οι τουρκικές αρχές προσπαθούν να βελτιώσουν τις συνθήκες ζωής των σεισμοπαθών,
αλλά ματαιοπονούν. Το κράτος έστησε χιλιάδες προκατασκευασμένα σπίτια αλλά,
παραμένουν ακατοίκητα. Οι σεισμοπαθείς δεν θέλουν να εγκατασταθούν σ’ αυτά.
Λένε ότι, αν εγκαταλείψουν τις πληγείσες από τους σεισμούς πόλεις τους, θα
χάσουν τη δουλειά τους. Και ότι αν φύγουν μακριά από τα ερείπια των σπιτιών
τους θα χάσουν τα υπάρχοντά τους, που είναι θαμμένα στα συντρίμμια.