Κενό στις μυστικές υπηρεσίες των ΗΠΑ

Η Εθνική Υπηρεσία Ασφάλειας (NSA), οι έρευνες της οποίας κατά τον Ψυχρό Πόλεμο
για το σπάσιμο των κωδικών και την παρακολούθηση των επικοινωνιών ηλεκτρονικά,
έδωσαν το έναυσμα για την επανάσταση των κομπιούτερ, έχει γίνει πλέον θύμα του
υψηλής τεχνολογίας κόσμου που κάποτε συνέβαλε για να δημιουργηθεί.

Εξαιτίας της κακοδιαχείρισης, της αλαζονείας και του φόβου για το άγνωστο, οι
ανώτατοι στρατιωτικοί και πολιτικοί γραφειοκράτες που εργάζονται στην έδρα της
υπηρεσίας, στο προάστιο του Φορτ Μιέντ του Μέριλαντ, απέτυχαν να
προετοιμαστούν πλήρως για τη σημερινή έκρηξη με τα υψηλής έντασης Ε-mail και
τις μεταδόσεις των οπτικών ινών ­ την ώρα που ευρωπαϊκά, ασιατικά αλλά και
κράτη του Τρίτου Κόσμου έχουν αρχίσει να ανταλλάσσουν μηνύματα διπλωματικού
και εθνικής ασφαλείας περιεχομένου κρυπτογραφημένα σε ψηφιακούς κωδικούς που
είναι αδύνατο να καταρριφθούν και να αναλυθούν. Οι αποτυχίες της NSA δεν είναι
από τα ζητήματα που κυριαρχούν στις πρώτες γραμμές της επικαιρότητας. Τον Μάιο
του 1998, ο πρώτος γύρος των πυρηνικών δοκιμών της Ινδίας, στο Ποκαράν,
βορειοδυτικά του Νέου Δελχί, προκάλεσαν έκπληξη στην Ουάσιγκτον και επικρίσεις
εναντίον της Κεντρικής Υπηρεσίας Πληροφοριών, CIA, από τον Τύπο και το
Κογκρέσο. Όμως ήταν η NSA που την περίοδο των πυρηνικών δοκιμών δεν ανίχνευσε
τα σημάδια της αυξημένης κινητικότητας ή των αυξημένων επικοινωνιών στις
γραμμές του Ποκαράν. Παρόμοια, οι Βορειοκορεάτες, σύμφωνα με τις Ηνωμένες
Πολιτείες, χρησιμοποίησαν την οικονομική βοήθεια των Ηνωμένων Εθνών για να
αγοράσουν μυστικά κινητά τηλέφωνα από την Ευρώπη, υψηλής ταχύτητας εξοπλισμό
μεταδόσεως από τη Βρετανία, και εκσυγχρονισμένη υπηρεσία σήματος από τις
Ηνωμένες Πολιτείες, σύστημα που η NSA δεν είναι σε θέση να αναγνώσει πλήρως.

Η πτώση της

Η πτώση της NSA είναι ευρέως γνωστή στην κοινότητα εθνικής ασφάλειας της
Ουάσιγκτον. «Το βρώμικο μικρό μυστικό είναι ότι οι οπτικές ίνες και η
δυνατότητα κρυπτογράφησης τρελαίνουν το Φορτ Μιέντ» δήλωσε ένας πρώην
αξιωματικός του Κέντρου Επιχειρήσεων της CIA. Ο αριθμός των καθημερινών
δορυφορικών τηλεφωνικών συνομιλιών στον αραβικό κόσμο, πολλές από τις οποίες
διεξάγονται κάτω από συνθήκες πλήρους μυστικότητας, είναι από τα εκατομμύρια
δύσκολα προβλήματα που πρέπει να επιλύσουν οι αναλυτές παρακολούθησης. Το
σύστημα κινητής τηλεφωνίας που χρησιμοποίησε ο Σαντάμ Χουσεΐν όταν κορυφώθηκε
η περσινή κρίση με τους επιθεωρητές των Ηνωμένων Εθνών, λειτουργούσε σε ένα
δίκτυο που αποτελούνταν από τουλάχιστον εννιακόσια κανάλια. Κάθε κανάλι ήταν
κρυπτογραφημένο χωριστά με πολλαπλά κλειδιά, και οι συζητήσεις του Σαντάμ
μεταφέρονταν από κανάλι σε κανάλι σε κάθε κλήση. Η υπηρεσία πληροφοριών του
ΟΗΕ κατάφερε τελικά να αποκτήσει πρόσβαση στις τεχνικές οδηγίες και τα άλλα
στοιχεία του τηλεφωνικού συστήματος. Έτσι μπόρεσε να ηχογραφήσει τις μυστικές
συνομιλίες. Σε αυτόν όμως τον τεχνολογικό αγώνα, οι δημιουργοί και εμπνευστές
κωδικών αφήνουν τους χάκερς που διεισδύουν στα δίκτυα πολύ πίσω. Σην κορύφωσή
της, στη διάρκεια του Ψυχρού Πολέμου, η NSA απασχολούσε περίπου 95.000
υπαλλήλους, με περισσότερους από τους μισούς στο στρατό, οι οποίοι
παρακολουθούσαν τις επικοινωνίες από εκατοντάδες σημεία του κόσμου. Αυτό
έπαιξε κυρίαρχο ρόλο στη συγκέντρωση πληροφοριών πίσω από το Σιδηρούν
Παραπέτασμα και οπουδήποτε αλλού παράγοντας ώς το τέλος της δεκαετίας του 1960
περισσότερες από χίλιες αναφορές ημερησίως.

Για την τρομοκρατία

Η πτώση του κομμουνισμού το 1989 καθώς και η κατάρρευση της Σοβιετικής Ένωσης
οδήγησαν στην αλλαγή της αποστολής της NSA. Επικεντρώθηκε πλέον περισσότερο
στη διεθνή τρομοκρατία και τη διακίνηση των ναρκωτικών, και τα δύο μεγαλόπνοοι
στόχοι. Η χρηματοδότησή της περικόπηκε. Στις αρχές του ’90, καθώς τα
περισσότερα κράτη στράφηκαν στη χρήση των οπτικών ινών, η υπηρεσία έκλεισε 20
από τα 42 στρατηγεία της ραδιοακρόασης σε όλο τον κόσμο. Το στρατιωτικό
προσωπικό της μειώθηκε στο μισό.

Η NSA λαμβάνει επίσης ελάχιστη βοήθεια από τους συναδέλφους της στην
Αμερικανική Κοινότητα Πληροφοριών. Σύμφωνα με καλά ενημερωμένες πηγές, ο
Τζωρτζ Τένετ, διευθυντής της CIA, που είναι υπεύθυνος για τη συγκέντρωση όλων
των πληροφοριών, είχε εκφράσει τον προβληματισμό του άμα τη αναλήψει των
καθηκόντων του, σχετικά με την αδυναμία της NSA και είχε δηλώσει σε μέλη του
Κογκρέσου ότι επιθυμούσε να σώσει την υπηρεσία από αυτό που περιέγραφε ως
«ολέθριο πλήγμα». Όμως, σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, «δεν το έκανε».

Οι πιο ισχυροί υποστηρικτές της υπηρεσίας ­ τα μέλη και το προσωπικό των
επιτροπών πληροφοριών της Γερουσίας και της Βουλής ­ είναι ταυτόχρονα οι πιο
φανεροί επικριτές της. Ο Τζον Μίλις, πρώην αξιωματικός της CIA και νυν
διευθυντής προσωπικού της επιτροπής πληροφοριών της Βουλής, δήλωσε καταλυτικά:

«Η τεχνολογία υπήρξε φίλος της NSA, όμως τα τελευταία τέσσερα ή πέντε χρόνια,
έχει γίνει εχθρός της».

Άρθρο του Seymour Μ. Hersh στο «New Yorker»

Η μάχη με την αποκρυπτογράφηση

Η σκληρή μάχη της Εθνικής Υπηρεσίας Ασφάλειας με την αποκρυπτογράφηση και την
ακόλουθη καταγραφή όλων των δεδομένων στα τσιπ έχει ανανεώσει τους παλαιούς
φόβους ότι ένα από τα προγράμματα της υπηρεσίας που αφορά τη συγκέντρωση
στοιχείων μέσω δορυφόρου και φέρει την κωδική ονομασία Echelon λαμβάνει
πληροφορίες από τις τηλεφωνικές συνδιαλέξεις και τις συζητήσεις μέσω Ίντερνετ
από όλον τον κόσμο, τα οποία και αναλύει σε σταθερή βάση.

Το πρόγραμμα αυτό ξεκίνησε στα μέσα του ’70 για να κατασκοπεύει τις
επικοινωνίες μέσω των Σοβιετικών δορυφόρων. «Φανταστείτε», είχε μεταδώσει τον
περασμένο μήνα το BBC ­ σε μια από τις εκατοντάδες τέτοιες αναφορές τα
τελευταία δέκα χρόνια ­, «ένα παγκόσμιο δίκτυο κατασκοπείας που μπορεί να
κρυφακούσει κάθε τηλεφώνημα, φαξ ή e-mail, οπουδήποτε στον πλανήτη. Ακούγεται
σαν σενάριο επιστημονικής φαντασίας, όμως είναι αλήθεια». Η υπηρεσία πράγματι
συγκεντρώνει καθημερινά τεράστια ποσότητα ψηφιακών στοιχείων και είναι σε θέση
να στοχεύσει σε μια ιδιωτική τηλεφωνική γραμμή ή σε ένα κομπιούτερ σε πολλά
σημεία του κόσμου. Όμως, εν ενεργεία, αλλά και συνταξιοδοτημένοι αξιωματικοί
της NSA έχουν επανειλημμένα τονίσει ότι η Εθνική Υπηρεσία Ασφάλειας δεν
διαθέτει το λογισμικό να βγάλει νόημα, παρά μόνο από ελάχιστα δεδομένα, από
αυτά που συλλέγει. Αν μπορούσε να το κάνει, υποστηρίζουν οι ίδιοι, τότε
διεθνείς τρομοκράτες, όπως ο Οσάμα Μπιν Λάντεν, θα είχαν αποκαλυφθεί.