Η διάνοια ή η φιλοσοφία τους νοσεί;

Πρόσφατα ο ελληνικός λαός πέρασε και τη δοκιμασία του Ελσίνκι. Η προπαγάνδα
της κυβέρνησης κυριολεκτικώς «άναψε», προσπαθώντας να αποδείξει ότι τα
συμβάντα στην ευρωπαϊκή σύνοδο κορυφής αποτέλεσαν ελληνική νίκη. Οι όροι μας,
κροτούν τα κυβερνητικά κύμβαλα, έγιναν δεκτοί, όπως δεκτή ως υποψήφια προς
ένταξη έγινε και η Τουρκία, πράγμα που, αδιανόητα, το ‘θελαν και το
διακήρυτταν κυβέρνηση και αντιπολίτευση. «Ισόποση», προφανώς, η εξ Αμερικής
καθοδήγηση. Και επίσης ακούσαμε ότι έτσι σημειώθηκε σημαντικό βήμα προς
«επαναπροσέγγιση» Τουρκίας – Ελλάδος. Σημειωτέον ότι ο όρος ανακριβής
ιστορικώς διότι οι δύο χώρες ουδέποτε προσήγγισαν, εκτός από μια-δυο
περιστασιακές, βραχύβιες εκεχειρίες, μεταξύ των οποίων και το παραμύθι της
δήθεν ελληνοτουρκικής φιλίας. Γενικώς, από το Ελσίνκι κέρδισε σαφώς η Τουρκία
και χάσαμε σαφώς εμείς, παίρνοντας για αντίδωρο κάποιες γενικόλογες, διπλής
ανάγνωσης και πάντως μη δεσμευτικές διατυπώσεις, που ο Πρωθυπουργός και ο
χορός του έσπευσαν να τις ανακηρύξουν σαν επιτυχία. Αυτά και τούτοις παρόμοια,
ιστορικώς άκριτα. Και όταν δυο μέρες πριν προσέβαλαν, κατά τη συνήθειά τους οι
Τούρκοι, κυριαρχία και δικαιώματά μας στο Αιγαίο και ο Γιωργάκης της
κυβέρνησης ρωτήθηκε πώς ταιριάζουν όλα αυτά με τα σορόπια περί ύφεσης στις
ελληνοτουρκικές σχέσεις απήντησε μεγάθυμα το αμίμητο: «Να μη χάνουμε το δάσος,
βλέποντας κλαδιά». Μα κλαδιά, κλώνους, κορμούς για χρόνια μας βάζουν από κάθε
«είσοδο»… και ο Γιωργάκης το παίζει ατάραχος και νηφάλιος, αφ’ υψηλού.
Ανυποψίαστος, αξιοθρήνητος.

* Ας δούμε από διαφορετική γωνία τα γεγονότα. Ποιοι ήσαν οι εθνικοί στόχοι
προς προαγωγή κατά τη Διάσκεψη του Ελσίνκι. Η ανακήρυξη, μας έλεγαν οι
κυβερνώντες, της Τουρκίας σε υποψήφια προς ένταξη χώρα. Ανεξαρτήτως του ότι
ένταξη της Τουρκίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση ουδέποτε θα ‘πρεπε να ‘ναι στόχος της
Ευρώπης ­ και πάντως όχι της Ελλάδος ­ που αυτή έχει κάθε λόγο, ιστορικό,
γεωπολιτικό και γεωστρατηγικό να λειτουργεί ως ανατολικός ευρωπαϊκός
προμαχώνας (βλ. άρθρο μου «ΤΑ ΝΕΑ» 17.11.99). Ωστόσο ούτε καν τα τόσο εύλογα,
στοιχειώδη, ανταλλάγματα που ζητούσαμε πήραμε. Και εκεί, όπως προανέφερα,
φράσεις «διπλής αναγνώσεως» και μη δεσμευτικές. Χαρακτηριστική περίπτωση η
περί Κύπρου απατεωνικά παραπλανητική διατύπωση του άρθρου 9β των συμπερασμάτων
του Ελσίνκι της 10ης και 11ης Δεκεμβρίου 1999. Εκεί με την πρώτη πρόταση
ικανοποιείται το αίτημα ότι η πολιτική λύση δεν πρέπει να αποτελεί προϋπόθεση
της ένταξης. Με τη δεύτερη όμως πρόταση ουσιαστικώς αίρεται η δέσμευση αφού
ορίζει ότι ωστόσο το Συμβούλιο θα λάβει σχετικώς υπόψη και όλους τους
σχετικούς παράγοντες (δηλαδή και τις όποιες επιφυλάξεις Τούρκων και
Τουρκοκυπρίων). Με τέτοια «λογοπαίγνια» ικανοποιούνται οι κυβερνώντες στην
Ελλάδα.

Σημειωτέον ακόμη ότι άλλοι ­ ρεαλιστές πάντα ­ μας λέγαν ότι με τη διευθέτηση
με την Τουρκία θα πάψουν οι καθημερινές ελληνοτουρκικές εντάσεις.

Οι προχθεσινές παραβάσεις των τουρκικών αεροσκαφών στο Αιγαίο και οι
ανασχέσεις μας (τι είχες Γιάννη, τι είχα πάντα) αποδεικνύουν των προβλέψεων το
ανασφαλές. Μα ειλικρινά πιστεύουν οι ημέτεροι ­ και εννοώ τον Πρωθυπουργό ­
ότι η Τουρκία ­ ισχυρή μάλιστα ­ θ’ αλλοιώσει την πάγια διεκδικητικότητά της
και τις συναφείς ενέργειες;

* Εδώ όμως ανακύπτει το θέμα της πολλαπλής ομηρείας της εξωτερικής και
αμυντικής πολιτικής μας. Μόνιμη ομηρεία έναντι της καθοριστικής στρατιωτικής
υπεροχής της Τουρκίας. Και, κατά καιρούς, όμηροι οικονομικών αναγκαιοτήτων.
Στη σημερινή όμως συγκυρία κυριολεκτικώς ασφυκτιούμε από την ομηρεία μας στην
πορεία προς την ΟΝΕ, που για τον Πρωθυπουργό είναι μέγα άγχος. Εθνικός στόχος
υπερκείμενος και αυτής της εθνικής ασφάλειας. Τούτο συνάγεται σαφώς από τη
στοχοθεσία και τους χειρισμούς της όλης πολιτικής του.

* Ως προς την Κύπρο, ο κ. Σημίτης ομού με τον πρόεδρο Κληρίδη εν αρμονία ψυχών
και πνευμάτων την έχουν «ξεγράψει». Αποβλέπουν σε κατ’ ευφημισμόν ιστορικόν
συμβιβασμό κομψό «συνώνυμο» παράδοσης. Συμπέρασμα: κακή η προοπτική αν δεν
αλλάξουν άνθρωποι και νοοτροπία. Στην Ελλάδα η επιλογή μεταξύ Σημίτη και
Καραμανλή. Ελάχιστα ελπιδοφόρος. Στην Κύπρο Κληρίδης και κάποιοι ομοειδείς.
Σκοτεινές προοπτικές. Και ώρες κρίσιμες.