[ ΠΡΟΒΟΛΕΙΣ ]

Καθώς θα δημοσιεύονται οι γραμμές αυτές, θα πρέπει (εκτός απροόπτου) να
αρχίζει στο Ελσίνκι η διάσκεψη κορυφής των αρχηγών κρατών και κυβερνήσεων της
Ευρωπαϊκής Ένωσης (Ευρωπαϊκό Συμβούλιο). Πρόκειται για μια διάσκεψη που
προσλαμβάνει τη σημασία μιας ιστορικής συνάντησης για το μέλλον της Ευρώπης.
Βεβαίως για την Ελλάδα το Συμβούλιο έχει ιδιαίτερη σημασία λόγω κυρίως του
θέματος της τουρκικής υποψηφιότητας. Αλλά το Συμβούλιο θα ασχοληθεί με δυο
άλλα θέματα καθοριστικής σημασίας για το μέλλον της Ευρώπης: (α) το θέμα της
ανάπτυξης της ευρωπαϊκής άμυνας και (β) τη σύγκληση της νέας Διακυβερνητικής
Διάσκεψης (ΔΔ) για την αναθεώρηση των Συνθηκών (Συνθήκης Άμστερνταμ κ.λπ.) και
τη θεσμική αναμόρφωση της Ένωσης εν όψει της νέας διεύρυνσης της Ε.Ε. με τις
χώρες της Ανατολικής Ευρώπης και της Μεσογείου.

Αναμφίβολα το θέμα της ευρωπαϊκής άμυνας αντιπροσωπεύει το ιστορικά νέο
κεφάλαιο στη διαδικασία της ευρωπαϊκής ενοποίησης. Η Ευρωπαϊκή Ένωση επιχειρεί
για πρώτη φορά να αναπτύξει στα πλαίσια της κοινής εξωτερικής πολιτικής
(ΚΕΠΠΑ) αξιόπιστη αμυντική πολιτική με στρατιωτικές ικανότητες (military
capabilities) προκειμένου να μπορεί να παρεμβαίνει στη διαχείριση κρίσεων,
αποκατάσταση της ειρήνης κ.λπ. Η ανάληψη των δραστηριοτήτων αυτών θα μπορεί να
γίνεται σε αυτόνομη βάση, έξω δηλ. από το ΝΑΤΟ. Εάν το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο στο
Ελσίνκι μπορέσει να λάβει τις σχετικές αποφάσεις, τότε η Ευρωπαϊκή Ένωση θα
προχωρήσει, μεταξύ άλλων, στη συγκρότηση στρατιωτικού σώματος (50.000 – 60.000
ανδρών) που, ως δύναμη ταχείας επέμβασης, θα είναι στη διάθεση της Ε.Ε. σε
περίπτωση κρίσεων.

Οι νέες θεαματικές εξελίξεις στον τομέα της άμυνας οφείλονται σε σημαντικό
βαθμό στην οδυνηρή εμπειρία από την ΝΑΤΟϊκή επέμβαση στο Κόσοβο και την
αδυναμία της Ευρώπης να λειτουργήσει αυτόνομα για την πρόληψη της κρίσης.
Βεβαίως η διαδικασία οικοδόμησης της ευρωπαϊκής άμυνας δεν θα είναι εύκολη
διαδικασία. Οι ΗΠΑ έχουν αρχίσει να εκφράζουν την αντίθεσή τους στην προοπτική
αυτή παρά την αρχική συγκατάθεσή τους. Αλλά είναι σημαντικό ότι άνοιξε με
σοβαρό τρόπο η διαδικασία. Και στην Ε.Ε. οποιαδήποτε διαδικασία αρχίζει,
συνήθως τελειώνει με κάποιο θετικό αποτέλεσμα.

Ο Π.Κ. Ιωακειμίδης είναι καθηγητής του Πανεπιστημίου Αθηνών.