Μέρες ’91 με πετρέλαιο – φωτιά

Φωτιά στις οικονομίες όλου του κόσμου απειλεί να ανάψει η τιμή του
πετρελαίου. Η τιμή του μαύρου χρυσού έχει σταθεροποιηθεί πάνω από τα 25
δολάρια το βαρέλι και αναμένεται να κινηθεί προς το ψυχολογικό φράγμα των 30
δολαρίων.

Ήδη τα μεγάλα ξένα χρηματιστήρια επλήγησαν από την κούρσα της τιμής του
πετρελαίου, αφού οι επενδυτές φοβούνται τις αρνητικές επιπτώσεις που θα έχει
στον πληθωρισμό ­ και στις οικονομίες γενικότερα ­ η άνοδος του κόστους.

Τη Δευτέρα, η είδηση της απόφασης του Ιράκ να αναστείλει τις εξαγωγές
πετρελαίου προστέθηκε στα αρνητικά νέα που σκιάζουν την παγκόσμια αγορά
ενέργειας: τα παγκόσμια αποθέματα πετρελαίου βρίσκονται στο χαμηλότερο επίπεδο
των τελευταίων δύο χρόνων, ο οργανισμός πετρελαιοπαραγωγών χωρών δεν φαίνεται
διατεθειμένος να χαλαρώσει τα αυστηρά όρια παραγωγής που έθεσε σε εφαρμογή τον
περασμένο Απρίλιο και ο επερχόμενος χειμώνας στο βόρειο ημισφαίριο απειλεί να
στεγνώσει τις μισοάδειες δεξαμενές πετρελαίου σε όλον τον κόσμο.

Από το 1991

Τη Δευτέρα ­ λίγο μετά την κυκλοφορία της είδησης για την απόφαση του Ιράκ ­ η
τιμή του μαύρου χρυσού βρέθηκε στο υψηλότερο επίπεδο των τελευταίων εννέα
χρόνων. Συγκεκριμένα, στην αγορά του Λονδίνου έφτασε να κάνει πράξεις στα
25,90 δολάρια του βαρέλι, ενώ αργότερα στη Νέα Υόρκη ξεπέρασε τα 27 δολάρια. Η
παγκόσμια αγορά πετρελαίου είχε να δει αυτές τις τιμές από το 1991, κατά τη
διάρκεια του πολέμου στον Περσικό Κόλπο.

Πονοκέφαλος

Αναλυτές της αγοράς ενέργειας προβλέπουν ότι ­ εφόσον δεν χαλαρώσουν τα όρια
παραγωγής από τον ΟΠΕΚ ή δεν αλλάξει στάση η Βαγδάτη ­ η τιμή του πετρελαίου
θα κινηθεί σύντομα προς τα 30 δολάρια, δημιουργώντας πονοκεφάλους στους
ιθύνοντες της οικονομικής πολιτικής σε όλο τον κόσμο.

Από την άλλη, ο ΟΠΕΚ είναι πολύ πιθανό να παρατείνει τη διάρκεια των ορίων
παραγωγής που αποφάσισε τον περασμένο Απρίλιο και πέραν της 30ής Μαρτίου, της
τυπικής ημερομηνίας λήξης τους. Και αυτό διότι, σύμφωνα με τα λεγόμενα
στελεχών του οργανισμού, η μέση φετινή τιμή του πετρελαίου βρίσκεται ακόμη σε
πολύ χαμηλά επίπεδα. Σημειώνεται ότι στις αρχές του χρόνου το πετρέλαιο είχε
φτάσει να κάνει πράξεις με τιμή κάτω των 10 δολαρίων το βαρέλι.

Η κούρσα της τιμής του μαύρου χρυσού ­ βασικό καύσιμο στον κινητήρα της
παγκόσμιας οικονομίας ­ απειλεί να αναθερμάνει τον πληθωρισμό σε πολλές οικονομίες.

Τα Χρηματιστήρια

Αυτές οι αρνητικές προσδοκίες προκάλεσαν τις τελευταίες ημέρες τριγμούς στα
μεγάλα ξένα χρηματιστήρια. Για παράδειγμα, τη Δευτέρα οι χρηματιστηριακές
αγορές της Φρανκφούρτης και του Παρισιού έκλεισαν με απώλειες άνω του 2%. Χθες
έδειξαν σταθεροποιητικές τάσεις, αλλά η ανησυχία μεταφέρθηκε στην άλλη πλευρά
του Αντλαντικού, όπου ο δείκτης Ντάου Τζόουνς στο χρηματιστήριο της Νέας
Υόρκης σημείωνε στις 8 μ.μ. ώρα Ελλάδος πτώση 0,5%.

* Χθες, η τιμή του πετρελαίου στις διεθνείς αγορές σημείωνε μικρή πτώση. Στην
αγορά του Λονδίνου έκανε πράξεις στα 25,63 δολάρια το βαρέλι, 15 σεντς
χαμηλότερα από το κλείσιμο της Δευτέρας.

Κίνηση «όλα ή τίποτα» από τον Σαντάμ Χουσεΐν

Στον τοίχο στριμώχνει ο Σαντάμ Χουσεΐν τις ΗΠΑ και τη διεθνή κοινότητα με την
απόφασή του να διακόψει τις εξαγωγές ιρακινού πετρελαίου σε μια περίοδο
ανοδικής πορείας της τιμής του. Η ενέργεια αυτή αποτελεί ένδειξη διαμαρτυρίας
της Βαγδάτης για την απόφαση του Συμβουλίου Ασφαλείας στον ΟΗΕ να παρατείνει
μόλις για δυο εβδομάδες, ώς τις 4 Δεκεμβρίου, το πρόγραμμα «πετρέλαιο έναντι τροφίμων».

Με μία κίνηση που σημαίνει «όλα ή τίποτα» ο Σαντάμ προσπαθεί να πετύχει τη
συνολική άρση των κυρώσεων που έχουν επιβληθεί στη χώρα του, η οποία
ουσιαστικά τελεί υπό καθεστώς ομηρείας, αφού της επιτρέπεται να εξάγει μόνο
περιορισμένες ποσότητες πετρελαίου με αντάλλαγμα (επίσης περιορισμένες
ποσότητες τροφίμων) βάσει σχετικής αποφάσεως του ΟΗΕ.

Οι εξαγωγές ιρακινού πετρελαίου και η ροή του προς το τουρκικό λιμάνι Τζεϊχάν
και το λιμάνι Μίνα αλ-Μπακρ επρόκειτο να σταματήσουν πλήρως στις 15.00 ώρα
Ελλάδος χθες, σύμφωνα με ανακοίνωση του ΟΗΕ από τη Βαγδάτη.

Το ερώτημα είναι αν το Ιράκ χρειάζεται περισσότερο τις πωλήσεις πετρελαίου για
να αγοράσει τρόφιμα από ό,τι οι ΗΠΑ χρειάζονται το πετρέλαιο. Χωρίς τις
ιρακινές εξαγωγές πετρελαίου, οι ΗΠΑ θα δεχθούν ισχυρή πίεση για να
αναθεωρήσουν την πολιτική τους έναντι της Βαγδάτης.

«Ο Σαντάμ Χουσεΐν δεν θα μπορούσε να βρει καλύτερη στιγμή για να διακόψει τις
εξαγωγές ιρακινού πετρελαίου», λέει ο αναλυτής Λόρενς Ιγκλ της GNI. «Ο ΟΠΕΚ
τηρεί αυστηρά τις δεσμεύσεις του για τη μείωση της παραγωγής, η ζήτηση
πετρελαίου αυξάνει σημαντικά καθώς πλησιάζει ο χειμώνας και η αγορά υπολόγιζε
πολύ στα 2,2 εκατομμύρια βαρέλια ιρακινού πετρελαίου την ημέρα. Αν το Ιράκ
σταματήσει τις εξαγωγές του για ένα μήνα, η τιμή του πετρελαίου μπορεί να
υπερβεί τα 30 δολάρια, γεγονός που δεν θα αρέσει καθόλου στις ΗΠΑ και τις
άλλες δυτικές χώρες. Πρόκειται για μια καθαρά πολιτική απόφαση του Σαντάμ Χουσεΐν».

Η αύξηση της τιμής του αργού πετρελαίου στα υψηλότερα επίπεδα από τον πόλεμο
στον Κόλπο το 1991 αναζωπυρώνει τους φόβους για άνοδο του πληθωρισμού στις ΗΠΑ
­ σε συνδυασμό με τη μείωση της ανεργίας και την ισχυρή οικονομική ανάπτυξη.