Μείωση επιτοκίων σε δύο φάσεις

Σχέδιο που προβλέπει τη μείωση των επιτοκίων σε δύο φάσεις μέσα στο επόμενο
τετράμηνο, μέχρι και τον Μάρτιο του 2000, μελετούν τώρα στην Τράπεζα της
Ελλάδος και στο οικονομικό επιτελείο της κυβέρνησης. Τόσο στην Κεντρική
Τράπεζα όσο και στο υπουργείο Εθνικής Οικονομίας εκτιμούν ότι οι εξελίξεις στο
«μέτωπο» του πληθωρισμού, παρά τις αντιξοότητες που δημιουργεί η άνοδος των
τιμών των καυσίμων, αφήνουν περιθώρια για μείωση των επιτοκίων στο διάστημα
αυτό, η οποία άλλωστε επιβάλλεται από τις άλλες υποχρεώσεις που έχει η χώρα εν
όψει της ένταξής της στην Οικονομική και Νομισματική Ένωση (ΟΝΕ) το 2001.

Το σχέδιο προβλέπει τη μείωση των επιτοκίων σε πρώτη φάση μέχρι τον Δεκέμβριο
και σε δεύτερη φάση μέσα στο πρώτο τρίμηνο του 2000.

Το μέγεθος της πτώσης των επιτοκίων θα αποφασισθεί από την Τράπεζα της
Ελλάδος, ανάλογα με την πορεία του πληθωρισμού στο επόμενο κρίσιμο διάστημα.

Δηλαδή, αν ο πληθωρισμός και ιδιαίτερα ο εναρμονισμένος δείκτης με βάση τον
οποίο θα κριθεί η ένταξη εξακολουθήσει να σημειώνει σταθερή πτώση, τότε η
μείωση των επιτοκίων θα είναι περισσότερο «γενναία», λένε αρμόδιοι παράγοντες.

Σε διαφορετική περίπτωση οι κινήσεις της Κεντρικής Τράπεζας στα επιτόκια θα
είναι πιο συγκρατημένες, καθώς, όπως λένε τα ίδια στελέχη, αυτό που προέχει
και για την νομισματική πολιτική είναι η επίτευξη του στόχου για τη μείωση του
πληθωρισμού στα επίπεδα του 2% που απαιτείται για την ένταξη της χώρας στην
ΟΝΕ.

Σημειώνεται ότι ο λόγος γίνεται για τη μείωση των επιτοκίων παρέμβασης της
Τράπεζας της Ελλάδος στη διατραπεζική αγορά, τα οποία αυτή τη στιγμή
βρίσκονται στο 10,5% και πρέπει μέχρι το τέλος του 2000 να έχουν προσεγγίσει
το επίπεδο του 3%-4%, στο οποίο βρίσκονται τα επιτόκια των χωρών μελών της
Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Όμως, η πτώση των επιτοκίων αυτών αναμένεται να συμπαρασύρει και τα επιτόκια
των δανείων που χορηγούν οι τράπεζες.

Στην έκθεση Παπαδήμου

Το στίγμα για την πολιτική επιτοκίων που θα ακολουθηθεί το επόμενο διάστημα
υπό τις συνθήκες αυτές και κάτω από την πίεση για προσέγγιση του επιπέδου τους
με τα ευρωπαϊκά δεδομένα θα δίδεται στην έκθεση του διοικητή της Τραπέζης της
Ελλάδος κ. Λουκά Παπαδήμου για τη νομισματική πολιτική η οποία αναμένεται να
κατατεθεί στη Βουλή στο αμέσως επόμενο διάστημα.

Στην έκθεση θα γίνεται αναφορά στις προϋποθέσεις που πρέπει να πληροί η
ελληνική οικονομία για να ενταχθεί χωρίς προβλήματα στην ΟΝΕ και θα
προαναγγέλλεται η πτωτική πορεία των επιτοκίων στο επόμενο διάστημα, η οποία,
όπως θα τονίζεται, «θα είναι ιδιαίτερα προσεκτική» ώστε να διασφαλισθεί η
εκπλήρωση του κριτηρίου του πληθωρισμού.

Για την ένταξη

Την πτώση των επιτοκίων προβλέπουν και στο υπουργείο Εθνικής Οικονομίας, που
διευκρινίζουν ότι την ερχόμενη άνοιξη, όταν τα αρμόδια ευρωπαϊκά όργανα θα
κληθούν να αποφασίσουν για την ένταξη της Ελλάδος στην ΟΝΕ, όχι μόνο θα πρέπει
να έχει εκπληρωθεί το κριτήριο του πληθωρισμού, το οποίο σαφώς και αποτελεί το
κύριο ζητούμενο, αλλά ταυτόχρονα θα πρέπει να έχει υπάρξει σαφής πρόοδος στη
μείωση των επιτοκίων. Δηλαδή, στην απόφαση για την ένταξη θα συνεκτιμηθούν και
τα βήματα σύγκλισης των ελληνικών επιτοκίων προς τα αντίστοιχα ευρωπαϊκά.

Σημειώνεται ότι το ύψος των επιτοκίων αποτελεί και αυτό, μαζί με τον
πληθωρισμό, το έλλειμμα, το χρέος και την σταθερότητα της δραχμής κριτήριο για
την ένταξη.

Γι’ αυτό και στο υπουργείο Εθνικής Οικονομίας προεξοφλούν ότι μέχρι τον Μάρτιο
θα έχει προχωρήσει η μείωση των επιτοκίων.

«Άσος στο μανίκι»

Άλλωστε, ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών κ. Γιάννος Παπαντωνίου
φέρεται να έχει ακόμη έναν «άσο στο μανίκι του» σχετικά με το κριτήριο του
πληθωρισμού που αφήνει περιθώρια για συγκρατημένη μείωση των επιτοκίων στο
επόμενο διάστημα. Κύκλοι του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας αποκαλύπτουν ότι
τελικά η Ελλάδα δεν θα κριθεί με βάση το επίπεδο στο οποίο θα βρίσκεται ο
πληθωρισμός τον Φεβρουάριο αλλά με αυτό του Μαρτίου.

Και αυτό γιατί τα αρμόδια ευρωπαϊκά όργανα που θα εξετάσουν την αίτηση για
ένταξη της Ελλάδος υποχρεούνται να λάβουν υπόψη τους τα τελευταία διαθέσιμα
στοιχεία.

Με δεδομένο ότι η αξιολόγηση της ελληνικής αίτησης θα ξεκινήσει τον Απρίλιο,
είναι προφανές ότι θα ληφθούν υπόψη τα στοιχεία για τον πληθωρισμό του
Μαρτίου.

Αυτό σημαίνει ότι υπάρχει μεγαλύτερο χρονικό περιθώριο για την πτώση του
πληθωρισμού στο 2%, αφού όχι μόνο προστίθεται ακόμη ένας μήνας αλλά ένα
«καλός» μήνας που ευνοεί τον δωδεκάμηνο ρυθμό του δείκτη.

Πάντως και στην έκθεση της Τραπέζης της Ελλάδος για τη νομισματική πολιτική θα
σημειώνεται ότι το 1999 επιτεύχθηκε ο κύριος στόχος της που ήταν η μείωση του
πληθωρισμού στα επίπεδα του 2%.

Γεγονός το οποίο αφήνει περιθώρια για κινήσεις στον τομέα των επιτοκίων.
Επίσης, θα αναφέρεται ότι και ο ρυθμός της πιστωτικής επέκτασης περιορίσθηκε
τελικά σε επίπεδα κοντά στον στόχο που είχε τεθεί αρχικά ύστερα από τα μέτρα
που λήφθηκαν για τον περιορισμό της χορήγησης δανείων από τις τράπεζες.

Κινείται με ρυθμό αύξησης 10% ενώ ο στόχος ήταν για συγκράτησή της στο 7%-9%.

Για την συναλλαγματική πολιτική, στην έκθεση του διοικητή της Τραπέζης της
Ελλάδος θα τονίζεται ότι θα συνεχισθεί η πολιτική της «σκληρής» δραχμής.

Όμως, σύμφωνα με τις πληροφορίες δεν θα γίνεται καμία αναφορά στο θέμα της
κεντρικής ισοτιμίας της δραχμής το οποίο, αρμοδίως, χαρακτηρίζεται «πρόωρο».