Ο δεύτερος γύρος του πολέμου στην Τσετσενία

Στις αρχές του 20ού αιώνα η παραγωγή του ρωσικού πετρελαίου ήταν η μισή της
παραγωγής όλου του κόσμου. Μέσα σε λίγα χρόνια, όμως, λόγω της ανάπτυξης των
άλλων πετρελαιοπαραγωγών χωρών, η ρωσική παραγωγή αντιπροσώπευε μόλις το 20%.
Μετά το 1950 όμως η παραγωγή του ρωσικού πετρελαίου αντιπροσωπεύει μόλις το 7%
της παγκόσμιας παραγωγής.

Τσετσενία πάλι. Ρώσοι στρατιώτες προωθούνται στην περιοχή Ναούρσκι, 15 χιλιόμετρα από το Γκρόσνι

Όταν αναφερόμαστε στο ρωσικό πετρέλαιο, περιγράφουμε τις πετρελαιοπηγές του
Καυκάσου. Η πετρελαιοπαραγωγός περιοχή του Γκρόσνι βρίσκεται δίπλα στο Μπακού,
με τις πιο σημαντικές πετρελαιοπηγές της Ρωσίας. Η παραγωγή πετρελαίου στην
περιοχή του Γκρόσνι ξεκίνησε το 1833, με αποκορύφωμα το 1915, όταν
αντιπροσώπευε το 18% της ρωσικής παραγωγής με 33.400 βαρέλια την ημέρα.

Σήμερα η πετρελαϊκή παραγωγή της Τσετσενίας δεν είναι τόσο σημαντική. Στην
πετρελαϊκή βιομηχανία, όμως, το Γκρόσνι εξακολουθεί να κατέχει σημαντική θέση
λόγω των πετρελαιαγωγών που το διασχίζουν. Διαθέτει τα σημαντικότερα
διυλιστήρια του Καυκάσου, εφοδιάζοντας με λιπαντικά και παραφίνες ολόκληρη τη Ρωσία.

Έτσι πολλοί είναι εκείνοι που δικαιολογούν το ρωσικό ενδιαφέρον να
πραγματοποιήσει δύο μεγάλες εκστρατείες εναντίον της Τσετσενίας μέσα στη δεκαετία.

Το πετρέλαιο δεν είναι μια υπόθεση που αφήνεις εύκολα να ξεγλιστρήσει από τα
χέρια σου… Ο πρόεδρος Γιέλτσιν μετά τον τερματισμό του προηγούμενου πολέμου
στην Τσετσενία είχε παραδεχθεί δημοσίως ότι «η αποστολή εκεί ρωσικών
στρατευμάτων ήταν ένα από τα λάθη του». Τώρα επανέλαβε το ίδιο «λάθος».

Μετά τη διάλυση της Σοβιετικής Ένωσης, άρχισε να γίνεται λόγος για την
ανεξαρτησία των Τσετσένων. Αποκλεισμένοι στον Βόρειο Καύκασο με στρατιωτικά
μπλόκα από την εποχή του Στάλιν, οι Τσετσένοι κουβαλούσαν τη βαριά κατηγορία
του συνεργάτη με τα ναζιστικά στρατεύματα. Όπως και οι Τάρταροι.

Το αυτονομιστικό κίνημα των Τσετσένων προσπάθησαν να κάμψουν ανεπιτυχώς οι
Ρώσοι με τον προηγούμενο πόλεμο, από τον οποίο οι Τσετσένοι πολέμαρχοι βγήκαν
κερδισμένοι. Είχαν πετύχει μια άτυπη αυτονομία, και τη συνταγματική ρύθμιση
του ζητήματος έως το 2001.

Οι Τσετσένοι ­ ορεσίβιος και απείθαρχος λαός, που δεν ξεπερνά το ένα
εκατομμύριο ­ είχαν κατορθώσει να αντισταθούν στις ρωσικές δυνάμεις στον
πόλεμο που είχε διαρκέσει από το 1994 έως το 1996 και είχε προκαλέσει έντονη
αντίδραση στον ρωσικό λαό. Αυτή τη φορά όμως, ύστερα από μια σειρά βομβιστικών
επιθέσεων στη Μόσχα και την Πετρούπολη, που αποδόθηκαν σε Τσετσένους
αυτονομιστές και οι οποίες στοίχισαν τη ζωή σε εκατοντάδες Ρώσους πολίτες, το
κλίμα έχει μεταστραφεί.

Η κεντρική αγορά του Γκρόσνι, που βομβαρδίστηκε από ρωσικές ρουκέτες πριν από
δύο εβδομάδες, προφανώς χρησιμοποιείτο ως αρχηγείο του περιβόητου πολέμαρχου
Μπασάγεφ, γράφουν στο χθεσινό τους φύλλο οι «Φαϊνάνσιαλ Τάιμς», επικαλούμενοι
πληροφορίες της αμερικανικής οργάνωσης για τα ανθρώπινα δικαιώματα, Human
Rights Watch. Η εφημερίδα παραθέτει τα πρώτα ευρήματα Αμερικανών
εμπειρογνωμόνων, και εκτιμά ότι ένοπλοι Τσετσένοι χρησιμοποίησαν τον άμαχο
πληθυσμό ως «ανθρώπινη ασπίδα» για την ασφάλεια των στρατιωτικών εγκαταστάσεων
στην αγορά.

200.000 έφυγαν από την Τσετσενία

Οι ρωσικές δυνάμεις άνοιξαν χθες τα σύνορα Τσετσενίας – Ινγκουσετίας και
επέτρεψαν σε πολλές εκατοντάδες πρόσφυγες να εισέλθουν στην Ινγκουσετία, από
το πέρασμα Καβκάζ.

Συνολικά 195.135 άτομα εγκατέλειψαν την Τσετσενία, από τους οποίους 178.000
κατέληξαν στην Ινγκουσετία, δήλωσε ο επικεφαλής της αντιπροσωπείας της Υπάτης
Αρμοστείας του ΟΗΕ για τους πρόσφυγες που επισκέφθηκε την περιοχή. Όταν οι
ρωσικές δυνάμεις εισέβαλαν και πάλι στην Τσετσενία πριν από έξι εβδομάδες
είχαν για πρόφαση την «πάταξη της τρομοκρατίας».

Χθες όμως, η Μόσχα διεμήνυσε ότι τα στρατεύματά της σκοπεύουν να καταλάβουν
ολόκληρη την Τσετσενία.

Ο Γιέλτσιν επέστρεψε εσπευσμένα από τις διακοπές του για να συναντηθεί με τον
πρωθυπουργό του Βλαντίμιρ Πούτιν και να εξετάσουν μαζί το θέμα της Τσετσενίας,
όπως ανακοινώθηκε επίσημα.

Ο προηγούμενος πόλεμος στην Τσετσενία, ήταν ο πρώτος «τηλεοπτικός πόλεμος» για
τη Ρωσία. Αυτήν τη φορά όμως οι πληροφορίες που φθάνουν στη Μόσχα είναι
ελάχιστες. Οι τηλεπικοινωνίες με την Τσετσενία έχουν διακοπεί και οι Τσετσένοι
είναι πιο αποκλεισμένοι από τον υπόλοιπο κόσμο από κάθε άλλη φορά.