Αποφασίζει, αλλά δεν διατάζει

Το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο έχει κατηγορηθεί αρκετές φορές για αδυναμία
πρόβλεψης ή αποτροπής των χρηματοπιστωτικών κρίσεων.

Το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο δεν έχει την πολιτική ισχύ να επιβάλει τις «συνταγές» προστασίας των οικονομιών που προτείνει στα μέλη του. (Στο στιγμιότυπο ο γενικός διευθυντής του ΔΝΤ κ. Μισέλ Καμντεσί)

Ωστόσο, μια πρόσφατη μελέτη δείχνει ότι πολύ συχνά οι κυβερνήσεις περιφρονούν
τις προειδοποιήσεις του ΔΝΤ για την αποφυγή των οικονομικών κρίσεων. Η
ανεξάρτητη μελέτη, την οποία παρήγγειλε το ΔΝΤ, υπογραμμίζει επίσης ότι η
επίβλεψη των οικονομιών των 182 κρατών-μελών του απέτυχε να παρακολουθήσει τη
διαδικασία παγκοσμιοποίησης των αγορών και τον σημαντικό ρόλο που παίζουν
πλέον τα δισεκατομμύρια δολάρια, τα οποία ταξιδεύουν καθημερινά από τη μια
άκρη του κόσμου στην άλλη.

Παρατήρηση των «12»

Το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο προσέλαβε μια ομάδα ειδικών, επικεφαλής της
οποίας ήταν ο Τζον Κρόου, πρώην διοικητής της κεντρικής τράπεζας του Καναδά.
Σκοπός της ομάδας ήταν η παρατήρηση της διαδικασίας οικονομικής επίβλεψης
δώδεκα οικονομιών από το Ταμείο.

Μεταξύ των δώδεκα χωρών είναι η Ταϊλάνδη ­ εκεί όπου ξεκίνησε η
χρηματοπιστωτική κρίση του 1997 ­, η Κορέα και η Βραζιλία. Και οι δώδεκα χώρες
εισέπραξαν πολλά δισεκατομμύρια δολάρια από το ΔΝΤ ως πακέτα διάσωσης από την
οικονομική κατάρρευση.

Συστάσεις μόνον

Ένα από τα προβλήματα που διαπίστωναν οι συντάκτες της έκθεσης ήταν η αδυναμία
του ΔΝΤ να επιβάλει τις συστάσεις του, λόγω έλλειψης πολιτικής ισχύος. Ως
διεθνής οικονομικός οργανισμός, το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο διατυπώνει
συστάσεις στα μέλη του για την αποφυγή οικονομικών προβλημάτων, αλλά δεν
μπορεί να τις επιβάλει.

«Υπάρχει μια μεγάλη διαφορά ανάμεσα σε αυτό που πιστεύει ο κόσμος ότι μπορεί
να κάνει το ΔΝΤ σε περίοδο κρίσης και σε αυτό που πιστεύουν τα στελέχη του
ΔΝΤ», είπε ο Κρόου παρουσιάζοντας τη μελέτη, μια εβδομάδα πριν από την ετήσια
σύνοδο του οργανισμού.

«Το ΔΝΤ δεν έχει ποτέ τον πρώτο λόγο, αλλά μπορεί να παίξει σημαντικό ρόλο σε
μια διαμάχη σχετικά με την επιλογή της καλύτερης λύσης ενός προβλήματος. Οι
πολιτικές παράμετροι επισκιάζουν σχεδόν πάντα τις προειδοποιήσεις του Ταμείου».

Εφαρμογή μαθημάτων

Αυτές οι πολιτικές παράμετροι μπορεί να περιλαμβάνουν μια εκλογική μάχη με
αβέβαιο αποτέλεσμα, εταιρείες που προστατεύονται από τις κυβερνήσεις των
χωρών-μελών του ή άτομα με τα οποία οι κυβερνήσεις έχουν στενούς δεσμούς.
Επίσης, ο Κρόου υποστήριξε ότι το ΔΝΤ άργησε πολύ να εφαρμόσει στην ασιατική
κρίση τα μαθήματα που πήρε όταν βοήθησε στη διάσωση του Μεξικού το 1995. Τα
μαθήματα αυτά αφορούσαν κυρίως την ευπάθεια των εγχώριων χρηματοπιστωτικών συστημάτων.

Η μελέτη τονίζει «την ανάγκη τού να επικεντρωθεί η επίβλεψη πιο άμεσα στις
διεθνείς επιπτώσεις της κατάστασης στην οποία βρίσκεται μια χώρα, στις
συνδέσεις μεταξύ των κρατών και στα μαθήματα που μπορούν να πάρουν οι
χώρες-μέλη του από τις εμπειρίες άλλων χωρών».